Κλιματική κρίση, πυρκαγιές και αποποίηση ευθυνών

«Συγχαρητήρια στους πυροσβέστες που επιχειρούν στο έδαφος, αλλά περιμένουμε τα εναέρια μέσα για να κάνουν τις ρίψεις που θα σβήσουν τη φωτιά».

Πολλές οι πανομοιότυπες δηλώσεις κατοίκων και τοπικών παραγόντων σε περιοχές όπου εκδηλώνονται μεγάλες ή μικρότερες πυρκαγιές.

Είναι αποτέλεσμα του στερεοτύπου ότι τα αεροπλάνα και τα ελικόπτερα είναι αυτά που σβήνουν τελικά τις φλόγες. Ούτε οι επίγειες δυνάμεις και η έγκαιρη παρέμβασή τους ούτε η κατάλληλη προετοιμασία και ο σχεδιασμός.

Φυσικά δεν βοηθάει ούτε η πρόληψη, η οποία μάλιστα αφορά αποκλειστικά το κράτος, αφού οι πολίτες δεν αναγνωρίζουν καν τη δική τους ευθύνη. Συνεπώς έχουν το ελεύθερο να κάνουν ό,τι γουστάρουν, αφού στο τέλος θα έρθουν τα «εναέρια μέσα».

Μπορούν επίσης να μην καθαρίζουν τα οικόπεδά τους, να πετάνε τα σκουπίδια και τα μπάζα τους όπου να ’ναι και να μετατρέπουν άλση και περιαστικά δάση σε ανεπίσημες χωματερές. Κι όταν έρθει η κακιά η ώρα να διαπιστώνουν με πίκρα: «Μας έκαψαν». Ποιοι άραγε;

Αυτή όμως είναι μόνο η μία όψη του νομίσματος, για την οποία μάλιστα ευθύνη δεν έχουν μόνο οι πολίτες.

Το κράτος διαχρονικά έχει άμεση συμμετοχή και στην ατομική ανευθυνότητα και στη διαπαιδαγώγηση των πολιτών με την αντίληψη ότι τα «εναέρια μέσα» θεραπεύουν πάσαν νόσον, πάσαν μαλακίαν και πάσαν έλλειψιν προπαρασκευής.

Όπως είπε στο «Πρώτο Θέμα» ο καθηγητής Κώστας Συνολάκης, «μία μεγάλη πυρκαγιά δεν αντιμετωπίζεται μόνο την ημέρα που ξεσπά. Αντιμετωπίζεται με τις αποφάσεις που έχουν ληφθεί μήνες και χρόνια νωρίτερα».

Μάλιστα, «το βασικότερο κενό συνήθως είναι προγενέστερο της φωτιάς. Συνήθως απουσιάζουν τοπικά επιχειρησιακά σχέδια με χαρτογράφηση της βλάστησης, πιθανά σενάρια εξάπλωσης, θέσεις δυνάμεων πυρόσβεσης, οδοί διαφυγής και πού υπάρχει μεγαλύτερη σχετική ασφάλεια για την ανακοπή ενός μετώπου».

Ναι, αλλά έχουμε τον μεγαλύτερο στόλο εναέριων μέσων και θα τον μεγαλώσουμε κι άλλο, λέει η κυβέρνηση.

Και πώς στην ευχή τα τελευταία χρόνια, επί των ημερών της διακυβέρνησής της, όλο και περισσότερες πυρκαγιές δεν σταματούν πουθενά μέχρι να κάψουν εκατοντάδες χιλιάδες στρέμματα;

Φταίει η κλιματική κρίση, όπως λέει πάλι η κυβέρνηση. Ωστόσο, ακόμα περισσότερο ευθύνεται η έλλειψη προσαρμογής στα δεδομένα που η κρίση δημιουργεί.

Μπορεί, όμως, να υπάρξει τέτοιου μεγέθους προσαρμογή χωρίς πολιτική συνεννόηση; Χωρίς μια μεγάλη συμφωνία για την πολιτική που θα ακολουθηθεί τα επόμενα πολύ κρίσιμα χρόνια;

Το 1993 έγινε η μόνη σοβαρή διακομματική προσπάθεια (από ΠΑΣΟΚ, Ν.Δ. και ΚΚΕ), αν και το πόρισμά της δεν εφαρμόστηκε όσο και όπως θα έπρεπε. Άραγε η κατάσταση που θα επικρατεί στην επόμενη Βουλή θα επιτρέπει τέτοιες πρωτοβουλίες και συνεργασίες ή θα κυριαρχεί η σημερινή διαλυτική παλαβομάρα;

Σταύρος Χριστακόπουλος

topontiki.gr