Καταπατημένα: Η ρύθμιση δεν «τραβάει» – Μόλις 12.000 αιτήσεις για 90.000 ακίνητα

Λίγες ημέρες απομένουν μέχρι να κλείσει η πλατφόρμα για την εξαγορά καταπατημένων εκτάσεων του Δημοσίου και τα μέχρι στιγμής στοιχεία κάθε άλλο παρά επιτυχία δείχνουν. Παρά τις εκπτώσεις που μπορούν να φτάσουν ακόμη και το 80% και τις 60 άτοκες δόσεις, η μεγάλη πλειονότητα των ενδιαφερομένων παραμένει εκτός διαδικασίας.

Η προθεσμία εκπνέει στις 11 Σεπτεμβρίου 2026 και, σύμφωνα με πληροφορίες, στην ηλεκτρονική πλατφόρμα έχουν καταχωριστεί περίπου 12.000 αιτήσεις από τον Σεπτέμβριο του 2024. Πρόκειται για αριθμό ιδιαίτερα χαμηλό, καθώς οι καταπατημένες δημόσιες εκτάσεις που εκτιμάται ότι θα μπορούσαν να ενταχθούν στη διαδικασία υπολογίζονται περίπου στις 90.000.

Με απλά λόγια, μόλις το 13% των δυνητικά ενδιαφερομένων έχει κάνει κάποια κίνηση για να αποκτήσει τίτλο κυριότητας. Και ακόμη και αυτό το ποσοστό χρειάζεται αστερίσκο, αφού αρκετές από τις αιτήσεις που έχουν ανοίξει δεν έχουν οριστικοποιηθεί.

Γιατί οι ιδιώτες κρατούν αποστάσεις

Το αποτέλεσμα δείχνει ότι οι γενναίες, στα χαρτιά τουλάχιστον, διευκολύνσεις δεν ήταν αρκετές για να κάνουν ελκυστική τη ρύθμιση.

Το πρώτο εμπόδιο είναι οι αυστηρές προϋποθέσεις. Ακολουθεί ένας μακρύς κατάλογος δικαιολογητικών, ενώ σημαντικός παράγοντας είναι και το κόστος. Το τίμημα ξεκινά από το 100% της αντικειμενικής αξίας του οικοπέδου ή του γηπέδου και στη συνέχεια εφαρμόζονται οι προβλεπόμενες εκπτώσεις.

Για αρκετούς ιδιώτες, επομένως, ακόμη και μετά τις μειώσεις, ο λογαριασμός παραμένει βαρύς. Άλλοι έχουν ήδη δηλώσει τις εκτάσεις στο Ελληνικό Κτηματολόγιο και εμφανίζονται διατεθειμένοι να δοκιμάσουν την τύχη τους στα δικαστήρια, διεκδικώντας την κυριότητα, αντί να πληρώσουν για την εξαγορά από το Δημόσιο.

Πιέσεις για παράταση

Με τον χρόνο να εξαντλείται, στο υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών φτάνουν αιτήματα για νέα παράταση αλλά και για διορθώσεις στο πλαίσιο.

Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση της Ένωσης Ιδιοκτητών Ακινήτων Δωδεκανήσου, η οποία υποστηρίζει ότι οι ιδιαίτερες ιδιοκτησιακές και κτηματολογικές συνθήκες της περιοχής δημιουργούν πρακτικά αδιέξοδα.

Ένα από τα προβλήματα αφορά την απαίτηση προηγούμενης δήλωσης του ακινήτου στο Ε9, ακόμη και σε περιπτώσεις όπου δεν υπάρχει ΚΑΕΚ, αυτοτελής κτηματολογική μερίδα ή επαρκή στοιχεία ταυτοποίησης.

Για τον λόγο αυτό ζητείται όχι μόνο παράταση αλλά και ειδική μεταβατική ρύθμιση για τα Δωδεκάνησα, καθώς και εξαίρεση από την προηγούμενη δήλωση στο Ε9 όταν αυτή είναι αντικειμενικά αδύνατη. Προτείνεται επίσης η μακροχρόνια κατοχή να αποδεικνύεται με κάθε πρόσφορο μέσο.

Ποιοι μπορούν να εξαγοράσουν

Για να αποκτήσει κάποιος δικαίωμα εξαγοράς απαιτείται αδιάλειπτη κατοχή του ακινήτου για τουλάχιστον 30 χρόνια όταν υπάρχει τίτλος ή 40 χρόνια χωρίς τίτλο.

Στη δεύτερη περίπτωση, το ακίνητο πρέπει να χρησιμοποιείται ως κύρια κατοικία ή βοηθητικός χώρος της ή για τουριστική, βιοτεχνική, βιομηχανική, εμπορική ή αγροτική δραστηριότητα. Παράλληλα, απαιτείται δήλωσή του στο Ε9 κατά την τελευταία πενταετία.

Η αίτηση συνοδεύεται από παράβολο 300 ευρώ και σειρά δικαιολογητικών, μεταξύ των οποίων τοπογραφικό διάγραμμα, στοιχεία αντικειμενικής αξίας, βεβαίωση όρων δόμησης, οικοδομική άδεια όπου υπάρχει, στοιχεία κατοχής και αντίγραφα Ε1 και Ε9.

Οι εκπτώσεις στο τίμημα φτάνουν στο 50%, 70% ή 80%, ανάλογα με τα χαρακτηριστικά και το ιστορικό κάθε υπόθεσης. Η πληρωμή μπορεί να γίνει εφάπαξ με πρόσθετη έκπτωση 10% ή σε έως 60 άτοκες μηνιαίες δόσεις.

Όμως οι αριθμοί είναι δύσκολο να αγνοηθούν: περίπου 12.000 αιτήσεις για μια δεξαμενή 90.000 ακινήτων. Και καθώς η 11η Σεπτεμβρίου πλησιάζει, γίνεται σαφές ότι το πρόβλημα της ρύθμισης δεν είναι μόνο πόσο χρόνο έχουν στη διάθεσή τους οι ιδιώτες, αλλά και εάν οι ίδιοι θεωρούν ότι τους συμφέρει τελικά να μπουν σε αυτή.

topontiki.gr