Εξαγγελίες Μητσοτάκη στη ΔΕΘ : Γιατί δεν έπεισαν – Τι λένε οι παραγωγικοί φορείς

Η κυβέρνηση χρειάστηκε μήνες για να σχεδιάσει το πακέτο της ΔΕΘ, να μετρήσει τον διαθέσιμο δημοσιονομικό χώρο και τελικά να αποφασίσει να επιστρέψει στην κοινωνία περισσότερα από 2 δισ. ευρώ. Η πολιτική επιλογή ήταν σαφής: να μην κατευθυνθούν τα χρήματα σε μία ή δύο μεγάλες κατηγορίες, αλλά να απλωθούν όσο το δυνατόν περισσότερο. Συνταξιούχοι, δημόσιοι υπάλληλοι, αγρότες, ελεύθεροι επαγγελματίες, οικογένειες και άλλες κοινωνικές ομάδες θα έπαιρναν από κάτι.

Η λογική ήταν αυτή του «λίγα σε πολλούς». Και ακριβώς εκεί βρίσκεται η πρώτη δυσκολία για την κυβέρνηση: οι πρώτες αντιδράσεις των ίδιων των κοινωνικών ομάδων δείχνουν ότι το ποσό που έφθασε στον καθένα δεν ήταν αρκετό για να δημιουργήσει το πολιτικό αποτέλεσμα που πιθανότατα ανέμενε το Μέγαρο Μαξίμου.

Δεν πρόκειται για απόρριψη του συνόλου της οικονομικής πολιτικής. Ούτε μπορεί να αγνοηθεί ότι, ύστερα από επτά χρόνια διακυβέρνησης, η κυβέρνηση έχει αποκτήσει δημοσιονομικό χώρο και τη δυνατότητα να χρηματοδοτεί παρεμβάσεις που πριν από λίγα χρόνια θα ήταν δυσκολότερες.

Το ζήτημα είναι ότι η δεύτερη τετραετία έχει δημιουργήσει διαφορετικές προσδοκίες και διαφορετικό μέτρο σύγκρισης.

Η κοινωνία δεν ακούει πλέον μόνο το «τι δίνει η κυβέρνηση», αλλά ρωτά τι ακριβώς λύνει αυτό που δίνει σε ένα ασταθές διεθνές περιβάλλον που φέρνει φόβο και ακρίβεια.

Για την ώρα υπερισχύει η ανησυχία για την ακρίβεια και αν θα μπορέσουν να ανταπεξέλθουν σε έναν χειμώνα που οι προβλέψεις δείχνουν οτι το πετρέλαιο κίνησης ίσως ξεπεράσει και το 1,70 ευρώ το λίτρο.

Οι απαντήσεις που έρχονται από τους φορείς είναι στην πλειονότητά τους αρνητικές για τις εξαγγελίες του πρωθυπουργού.

Η βαρύτητα της αντίδρασης του Γιάννη Μπρατάκου

Στην αγορά, η αντίδραση του Γιάννη Μπρατάκου αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα. Ο πρόεδρος του ΕΒΕΑ, που έχει διατελέσει γενικός διευθυντής του γραφείου του πρωθυπουργού και γνωρίζει εκ των έσω τον τρόπο με τον οποίο σχεδιάζονται οι κυβερνητικές πολιτικές, αναγνώρισε ότι τα μέτρα κινούνται «στον σωστό δρόμο», αλλά έσπευσε να προσθέσει ότι δεν βρίσκονται «στο επίπεδο που θα περιμέναμε και θα θέλαμε».

«Δεν είμαστε πλήρως ευχαριστημένοι», είπε, δείχνοντας ως σημαντικό κενό την απουσία των 120 δόσεων για τις επιχειρήσεις, πριν καταλήξει στην φράση “ζήσε Μάη μου” για τις εξεγγελίες σχετικά με την πολύ αργή μείωση τη προκαταβολής φόρου που βρίσκεται στο σχεδόν ληστρικό επίπεδο του 80% από τις μνημονιακές εποχές.

Αυτό ακριβώς είναι το πρόβλημα του κυβερνητικού σχεδιασμού: η φορολογική ελάφρυνση μπορεί να είναι πραγματική, αλλά δεν απαντά κατ’ ανάγκην στο πρόβλημα που ο πολίτης ή η επιχείρηση θεωρεί επείγον. Και σίγουρα δε δίνει την αίσθηση ότι το κράτος εμπιστεύεται τον πολίτη για να μπορεί κι εκείνος να το εμπιστευτεί με τη σειρά του.

Για παράδειγμα, παράγοντες με γνώση στο δίκαιο της διοίκησης τονίζουν ότι για παράδειγμα στο θέμα των τεκμηρίων, όπου πράγματι η πλειοψηφία των ελευθέρων επαγγελματιών δήλωνε χαμηλό εισόδημα δεν προτάχθηκε το μοντέλο ελέγχου και περιορισμού του φαινομένου μέσω ηλεκτρονικής τιμολόγησης, διασύνδεσης pos κλπ. Πρώτα μπήκε το οριζόντιο μέτρο και μετά λήφθηκαν μέτρα. Με αποτέλεσμα αφενός όλοι να θεωρούνται φοροδιαφεύγοντες και αφετέρου να στραγγαλίζεται βάναυσα η ρευστότητα.

Στο πεδίο των αγροτών

Στο πεδίο των αγροτών εκείνοι σήμερα δε μετρούν μόνο τον φόρο που θα πληρώσουν. Ο Σωκράτης Αλειφτήρας από την Ομοσπονδία Αγροτικών Συλλόγων Λάρισας επιμένει στο κόστος παραγωγής, στις εκκρεμείς πληρωμές και στις αποζημιώσεις. Και ο Δημήτρης Καπούνης της Ένωσης Αγροτικών Συνεταιρισμών Νάξου το συμπυκνώνει: «Δεν ζει ο αγρότης από την εφορία. Ζει από το χωράφι και από το κοπάδι».

Για τον ελεύθερο επαγγελματία, το ίδιο χάσμα εμφανίζεται μέσα από το τεκμαρτό εισόδημα και την ακρίβεια. Ο πρόεδρος της ΓΣΕΒΕΕ Γιώργος Καββαθάς μίλησε για απογοήτευση και οργή, υποστηρίζοντας ότι τα μέτρα δεν αντιμετωπίζουν τις βασικές πιέσεις που αντιμετωπίζει η μικρή επιχείρηση.

«Ψυχρολουσία» οι παροχές στους συνταξιούχους

Στους συνταξιούχους, ο Στάθης Ανέστης μίλησε για «ψυχρολουσία». Το έκτακτο βοήθημα των 400 ευρώ, λέει, δεν μπορεί να υποκαταστήσει τη μόνιμη ενίσχυση του εισοδήματος, ενώ ιδιαίτερα σκληρή είναι η κριτική του για τις συντάξεις χηρείας.

Ψίχουλα και κοροϊδία τα 500 ευρώ στους Δημοσίους υπαλλήλους

Στο Δημόσιο, ο Δημήτρης Βρύσαλης χαρακτήρισε τα 500 ευρώ «ψίχουλα» και «κοροϊδία», επαναφέροντας το αίτημα για 13ο και 14ο μισθό. Υπάρχει, ωστόσο, και η άλλη όψη: η Ένωση Δικαστών και Εισαγγελέων υποδέχθηκε θετικά την εξαγγελία, χαρακτηρίζοντάς την «πρώτο βήμα» προς τη δικαίωση των διεκδικήσεών της.

Η κοινωνία ζητά λύσεις

Το πρόβλημα, επομένως, δεν είναι ότι η κυβέρνηση δεν έδωσε. Είναι ότι έδωσε σε μια κοινωνία που πλέον ζητά περισσότερα από μια οριζόντια οικονομική ανάσα. Ζητά λύσεις σε συσσωρευμένα προβλήματα, τα οποία η δεύτερη τετραετία έχει κάνει πιο ορατά: ακρίβεια, κόστος παραγωγής, χρέη, καθυστερήσεις, αίσθηση αδικίας και υποθέσεις διαφθοράς που έχουν επιβαρύνει την εμπιστοσύνη.

Οι κοινωνικοί φορείς στις πρώτες αντιδράσεις τους σχεδόν σύσσωμοι τόνισαν οτι τα μέτρα τετραετίας, δεν αντιμετωπίζουν το μεγάλο κύμα ακρίβειας που έχει ήδη φτάσει και μεγαλώνει.

Σε αυτό προστίθεται η φυσιολογική φθορά μιας κυβέρνησης που βρίσκεται επτά χρόνια στην εξουσία και το τραύμα που έχει αφήσει στη Νέα Δημοκρατία η ρήξη με τον Αντώνη Σαμαρά. Όλα αυτά κάνουν το κοινωνικό και πολιτικό ακροατήριο πιο δύσπιστο απέναντι σε μια μεγάλη κυβερνητική εξαγγελία.

Το πακέτο της ΔΕΘ μπορεί, επομένως, να είναι δημοσιονομικά γενναιόδωρο. Το πρώτο τεστ όμως δεν είναι πόσα χρήματα θα διανεμηθούν συνολικά, αλλά αν εκείνος που θα τα πάρει αισθανθεί ότι η ζωή του αλλάζει ουσιαστικά. Και οι πρώτες αντιδράσεις δείχνουν ότι το στοίχημα αυτό δεν έχει, τουλάχιστον ακόμη, κερδηθεί.

Για μια κυβέρνηση που επένδυσε τόσο πολύ στη ΔΕΘ, αυτή ίσως είναι η πιο δύσκολη διαπίστωση: το «λίγα σε πολλούς» μπορεί να κοστίζει πολλά σε πολιτικό κεφάλαιο, όταν οι πολλοί περίμεναν περισσότερα.

tovima.gr