Patriot για την Ουκρανία: Η αυξανόμενη πίεση προς την Ελλάδα και το δύσκολο δίλημμα της Αθήνας

Η ανάγκη της Ουκρανίας για πυραύλους αναχαίτισης Patriot έχει πλέον μετατραπεί σε ένα από τα πιο πιεστικά ζητήματα της ευρωπαϊκής στρατιωτικής βοήθειας.

Η κατάσταση έχει ιδιαίτερη σημασία για την Ελλάδα, καθώς η Αθήνα διαθέτει σημαντικά αποθέματα Patriot και βρίσκεται πλέον στο επίκεντρο των πιέσεων συμμάχων για μεγαλύτερη συνεισφορά στο Κίεβο. Ωστόσο, μέχρι τις 9 Σεπτεμβρίου 2026, δεν έχει προκύψει από ξένες πηγές επιβεβαιωμένη ελληνική απόφαση για μεταφορά συγκεκριμένου αριθμού Patriot ή πυραύλων στην Ουκρανία.

Η Ελλάδα στο επίκεντρο των πιέσεων

Το ζήτημα έχει γίνει εντονότερο τις τελευταίες εβδομάδες. Το Euronews και το Bloomberg ανέφεραν ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση αναμενόταν να πιέσει χώρες της Μεσογείου, μεταξύ των οποίων η Ελλάδα και η Ισπανία, να διαθέσουν Patriot στην Ουκρανία, καθώς το Κίεβο αντιμετωπίζει σοβαρή έλλειψη αναχαιτιστικών πυραύλων.

Ακόμη πιο συγκεκριμένες πληροφορίες δημοσιεύθηκαν τον Ιούλιο, σύμφωνα με τις οποίες η Ουκρανία είχε ζητήσει από την Ελλάδα έως και 200 πυραύλους PAC-2 από τα ελληνικά αποθέματα.

Το PURL αλλάζει το πλαίσιο

Παράλληλα, έχει δημιουργηθεί ένας διαφορετικός δρόμος μέσω του NATO, το Prioritised Ukraine Requirements List (PURL). Μέσω αυτού, ευρωπαϊκές χώρες χρηματοδοτούν την αγορά αμερικανικού στρατιωτικού εξοπλισμού για την Ουκρανία. Ο ίδιος ο Γενικός Γραμματέας του ΝΑΤΟ Μαρκ Ρούτε έχει εξηγήσει ότι οι Ευρωπαίοι πληρώνουν μέσω PURL για κρίσιμο αμερικανικό εξοπλισμό, συμπεριλαμβανομένων αναχαιτιστικών πυραύλων για Patriot.

Σύμφωνα με αναφορά του Bloomberg που αναπαράχθηκε από ξένη ενημερωτική πηγή στις 8 Σεπτεμβρίου, η Ελλάδα, η Γερμανία και η Τσεχία εμφανίζονται πρόθυμες να συνεισφέρουν οικονομικά σε νέο πακέτο αγοράς αμερικανικών Patriot μέσω PURL, με στόχο οι πύραυλοι να φτάσουν στην Ουκρανία πριν από τον χειμώνα.

Αυτό σημαίνει ότι η ελληνική συμμετοχή δεν χρειάζεται κατ’ ανάγκη να σημαίνει παράδοση ελληνικών Patriot. Θα μπορούσε να αφορά χρηματοδότηση νέων αμερικανικών αναχαιτιστικών πυραύλων, αφήνοντας ανέπαφα τα ελληνικά επιχειρησιακά αποθέματα.

Η επιλογή αυτή αποκτά ακόμη μεγαλύτερη σημασία καθώς η Ουκρανία ανακοίνωσε στις 8 Σεπτεμβρίου ότι βρίσκεται σε διαδικασία προμήθειας περίπου 1.000 Patriot με τη βοήθεια συμμάχων και ευρωπαϊκής χρηματοδότησης. Ωστόσο, το μεγαλύτερο μέρος αυτών αναμένεται να παραδοθεί τα επόμενα χρόνια και όχι άμεσα. Για τον επικείμενο χειμώνα, το Κίεβο ζητά πυραύλους από τα υπάρχοντα αποθέματα των συμμάχων.

Το ελληνικό δίλημμα και η άρνηση του 2024

Η Ουκρανία χρειάζεται επειγόντως Patriot για να αντιμετωπίσει τους ρωσικούς βαλλιστικούς πυραύλους, ωστόσο το να δώσει τα δικά της αποθέματα η Αθήνα δεν είναι και τόσο απλό. Η αντιαεροπορική άμυνα, λόγω και των συνθηκων με την Τουρκία, κρίνεται απαραίτητη και γι’ αυτό άλλωστε το 2024 ο πρωθυπουργός δεν είχε κάνει αποδεκτό ανάλογο αίτημα του Κιέβου για Patriot ή S-300, επικαλούμενος τις ανάγκες της ελληνικής άμυνας.

Το περιβάλλον ωστόσο έχει αλλάξει. Η Γερμανία ανακοίνωσε πλέον ότι θα διαθέσει επιπλέον Patriot PAC-2 από τα δικά της αποθέματα, ενώ το Ηνωμένο Βασίλειο δεσμεύθηκε να διαθέσει 100 εκατ. λίρες μέσω PURL, μέρος των οποίων θα κατευθυνθεί σε Patriot.

Το ερώτημα πλέον είναι αν η Αθήνα θα περιοριστεί σε χρηματοδοτική συνεισφορά ή αν υπό την πίεση των συμμάχων και ενόψει του δύσκολου ουκρανικού χειμώνα, θα δεχθεί να αποδεσμεύσει μέρος των δικών της αποθεμάτων. Και προς το δεύτερο, οι πιέσεις έχουν ενταθεί και θα συνεχιστούν από την ΕΕ, σύμφωνα με το Bloomberg, ξεκινώντας από την επόμενη φάση των διαπραγματεύσεων και πιθανόν από την επόμενη σύνοδο κορυφής.

topontiki.gr