Διόδια χωρίς μπάρες: Έρχεται νέα χρέωση ανά χιλιόμετρο στους αυτοκινητόδρομους

Το μοντέλο της «Ελεύθερης Ροής» (Free Flow) καταργεί την ανάγκη στάσης στους σταθμούς διοδίων και επιτρέπει στα οχήματα να συνεχίζουν την πορεία τους χωρίς να επιβραδύνουν για να καταβάλουν το αντίτιμο.

Η πρώτη μεγάλη εφαρμογή του συστήματος στη χώρα αναμένεται στον Βόρειο Οδικό Άξονα Κρήτης (ΒΟΑΚ), ο οποίος έχει σχεδιαστεί ώστε να λειτουργεί με αναλογική χρέωση. Σε επόμενο στάδιο, η ίδια τεχνολογία μπορεί να επεκταθεί και σε άλλους μεγάλους αυτοκινητοδρόμους.

Πώς θα καταγράφεται κάθε όχημα

Στο Free Flow δεν υπάρχουν οι κλασικοί σταθμοί με μπάρες. Αντί γι’ αυτούς, εγκαθίστανται ηλεκτρονικές πύλες πάνω από ή κατά μήκος του δρόμου.

Οι πύλες διαθέτουν κάμερες που αναγνωρίζουν τις πινακίδες κυκλοφορίας, αισθητήρες για την καταγραφή και κατηγοριοποίηση των οχημάτων, αλλά και τεχνολογία επικοινωνίας με ηλεκτρονικούς πομποδέκτες e-pass.

Έτσι, το όχημα καταγράφεται ενώ κινείται κανονικά στον δρόμο και δεν χρειάζεται να σταματήσει σε κάποιο σημείο για την πληρωμή.

Πληρωμή ανάλογα με τα χιλιόμετρα

Η βασική διαφορά από το σημερινό μοντέλο είναι ότι η χρέωση μπορεί να συνδέεται με την πραγματική χρήση του δρόμου.

Αντί ο οδηγός να καταβάλλει ένα προκαθορισμένο ποσό σε κάθε σταθμό, το σύστημα υπολογίζει τη διαδρομή που έχει πραγματοποιήσει μέσα στη ζώνη χρέωσης.

Για όσους διαθέτουν e-pass, η διαδικασία μπορεί να γίνεται αυτόματα, με την αντίστοιχη χρέωση να πραγματοποιείται από το ηλεκτρονικό υπόλοιπο ή τον συνδεδεμένο λογαριασμό.

Για όσους δεν έχουν πομποδέκτη, η αναγνώριση της πινακίδας θα επιτρέπει την καταγραφή της διέλευσης. Η πληρωμή θα μπορεί να ολοκληρώνεται ηλεκτρονικά μέσω ειδικής πλατφόρμας ή εφαρμογής μέσα στο χρονικό περιθώριο που θα προβλέπεται.

Τι θα συμβαίνει αν κάποιος δεν πληρώσει

Το γεγονός ότι δεν υπάρχουν μπάρες δεν σημαίνει ότι η διέλευση θα γίνεται χωρίς έλεγχο.

Οι κάμερες θα καταγράφουν τις πινακίδες των οχημάτων και, σε περίπτωση μη εξόφλησης της οφειλής, προβλέπεται η δυνατότητα βεβαίωσης παράβασης. Τα στοιχεία του οχήματος μπορούν να διασταυρώνονται με τις αρμόδιες βάσεις δεδομένων και η σχετική οφειλή να καταλογίζεται στον ιδιοκτήτη.

Με αυτόν τον τρόπο επιχειρείται να διασφαλιστεί ότι η κατάργηση των σταθμών διοδίων δεν θα οδηγήσει σε ανεξέλεγκτες διελεύσεις χωρίς πληρωμή.

Ο ΒΟΑΚ ως πρώτο μεγάλο βήμα

Ο Βόρειος Οδικός Άξονας Κρήτης αναμένεται να αποτελέσει το σημαντικότερο πεδίο εφαρμογής της νέας λογικής.

Εφόσον το μοντέλο προχωρήσει όπως έχει σχεδιαστεί, η Κρήτη θα αποκτήσει έναν αυτοκινητόδρομο στον οποίο η είσπραξη των διοδίων θα βασίζεται στην ηλεκτρονική καταγραφή των διελεύσεων και όχι στην παραδοσιακή διαδικασία με μπάρες.

Η εμπειρία αυτή αναμένεται να αξιοποιηθεί και για τη σταδιακή μετάβαση άλλων μεγάλων οδικών αξόνων, όπως η Αττική Οδός και η ΠΑΘΕ, προς συστήματα αναλογικής χρέωσης.

Η Ελλάδα έχει ήδη μια πρώτη εμπειρία

Η χρέωση με βάση τη διαδρομή δεν είναι εντελώς καινούργια για τους ελληνικούς αυτοκινητοδρόμους. Από το 2021 έχει εφαρμοστεί στην Ολυμπία Οδό σύστημα χιλιομετρικής χρέωσης για χρήστες που διαθέτουν e-pass.

Η λογική του Free Flow, ωστόσο, είναι ευρύτερη, καθώς στόχος είναι η τεχνολογία να αποτελέσει τον βασικό τρόπο καταγραφής και πληρωμής σε ολόκληρες ζώνες χρέωσης.

Στην υλοποίηση του συστήματος αναμένεται να έχει κεντρικό ρόλο η Hellastron, ως φορέας που εκπροσωπεί τους αυτοκινητοδρόμους της χώρας.

Η μετάβαση αυτή αλλάζει ουσιαστικά την εικόνα των διοδίων, καθώς ο οδηγός δεν θα χρειάζεται πλέον να αναζητά λωρίδα, να επιβραδύνει και να σταματά μπροστά σε μια μπάρα. Η διέλευση θα γίνεται κανονικά και η χρέωση θα πραγματοποιείται ηλεκτρονικά, με βάση τα στοιχεία που θα έχει καταγράψει το σύστημα.

pronews.gr