Σύνοδος Κορυφής ΕΕ: Απροθυμία για δημοσιονομική χαλάρωση λόγω της ενεργειακής κρίσης, με μικρό καλάθι ο Μητσοτάκης

Με ένα δεδομένο στα χέρια μετέβη ο Κυριάκος Μητσοτάκης στις Βρυξέλλες, προκειμένου να συμμετάσχει στο διήμερο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο του Οκτωβρίου: ότι οι ηγέτες των «27» θα συζητήσουν τις θέσεις της Ελλάδας για την αντιμετώπιση της ενεργειακής κρίσης και της ραγδαίας αύξησης των τιμών των καυσίμων.

Αυτό κατέστησε σαφές εκπρόσωπος της ΕΕ που ρωτήθηκε από Έλληνες δημοσιογράφους για την ατζέντα της Συνόδου Κορυφής, η οποία πραγματοποιείται σε μια ιδιαίτερα κρίσιμη συγκυρία, χαρακτηριζόμενη από ασάφεια, ρευστότητα και από ένα διεθνές περιβάλλον που μοιάζει επικίνδυνα με… κινούμενη άμμο.

Εν πάση περιπτώσει, ο πρωθυπουργός αναμένεται, σύμφωνα με κυβερνητικές πηγές, να επιμείνει στις δύο προτάσεις που κατέθεσε για τη βραχυπρόθεσμη ανακούφιση των πολιτών από τις υψηλές τιμές των καυσίμων, ήτοι:

• Εξαίρεση από τους δημοσιονομικούς υπολογισμούς των προσωρινών μέτρων που λαμβάνουν τα κράτη-μέλη της ΕΕ έως ένα συγκεκριμένο όριο, και
• Αξιοποίηση των πρόσθετων εσόδων από τον ΦΠΑ, τα οποία προκύπτουν από την απρόβλεπτη αύξηση των τιμών, για τη στήριξη νοικοκυριών και επιχειρήσεων.

Ταυτόχρονα, λένε οι ίδιες πληροφορίες, ο Κ. Μητσοτάκης αναμένεται να τονίσει ότι η ΕΕ οφείλει να αναρωτηθεί αν, σε μια συγκυρία υψηλού πληθωρισμού, η Ευρώπη μπορεί να αντέξει το υψηλό ενεργειακό κόστος για τη βιομηχανία της, την πράσινη μετάβαση και την τήρηση της δημοσιονομικής σταθερότητας ταυτόχρονα.

Επίσης, ο πρωθυπουργός αναμένεται να υπογραμμίσει την ανάγκη ολοκλήρωσης της Ευρωπαϊκής Αγοράς Ενέργειας και των ενεργειακών διασυνδέσεων, όμως, λένε οι πληροφορίες, θα ζητήσει και πιο μεσοπρόθεσμα μέτρα που να ανταποκρίνονται στη δύσκολη συγκυρία και θα τονίσει ότι προτεραιότητα πρέπει να είναι η μείωση των τιμών της ενέργειας και η αναζήτηση τρόπων προσωρινής στήριξης νοικοκυριών και επιχειρήσεων.

Στην ουσία, η Ελλάδα ζητά μεγαλύτερη δημοσιονομική ευελιξία σε επίπεδο ΕΕ, προκειμένου η Ένωση να μπορέσει να στηρίξει τους πολίτες και τις επιχειρήσεις, σε μια συγκυρία κατά την οποία οι δύο πόλεμοι –σε Ουκρανία και Μέση Ανατολή– έχουν εκτινάξει τις τιμές των καυσίμων στα ύψη και ταυτόχρονα έχουν προκαλέσει νέες σημαντικές πληθωριστικές πιέσεις και συμπίεση των αναπτυξιακών προοπτικών.

Το «όχι» της φον ντερ Λάιεν

Πάντως, οι πληροφορίες που έρχονται από τις Βρυξέλλες είναι δυσοίωνες, με αποτέλεσμα η κυβέρνηση να κρατά πολύ μικρό καλάθι για τα αποτελέσματα της Συνόδου Κορυφής της ΕΕ. Άλλωστε, δεν έχουν περάσει και πολλές μέρες από τότε που η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, είχε αποκλείσει ενιαία ευρωπαϊκή λύση για την ενεργειακή κρίση, παρά τα σχετικά αιτήματα Ελλάδας και Ιταλίας.

Η Γερμανίδα πολιτικός είχε σημειώσει, μιλώντας στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, ότι «δεν υπάρχει μία και μοναδική λύση για ολόκληρη την ΕΕ» όσον αφορά την αντιμετώπιση της ενεργειακής κρίσης, επισημαίνοντας τις διαφορές στο ενεργειακό μείγμα της κάθε χώρας και τονίζοντας ότι οι Βρυξέλλες έχουν ταχθεί υπέρ της στοχευμένης στήριξης των νοικοκυριών που αντιμετωπίζουν τις μεγαλύτερες δυσκολίες.

Οι πληροφορίες λένε ότι οι «Βόρειοι» της ΕΕ έχουν αντιταχθεί κατηγορηματικά σε μεγαλύτερη δημοσιονομική ευελιξία σε επίπεδο Ένωσης, λέγοντας ότι η συμφωνία για τους δημοσιονομικούς κανόνες δεν μπορεί να γίνεται «λάστιχο» κάθε τόσο – υπενθυμίζεται ότι στο πλαίσιο της διαπραγμάτευσης για τους κανόνες αυτούς ορισμένες χώρες είχαν ζητήσει ακόμα και την κατάργηση της λεγόμενης ρήτρας διαφυγής.

Μάχη και για το ΠΔΠ

Εξίσου δύσκολη είναι η διαπραγμάτευση για τον προϋπολογισμό της ΕΕ, γνωστό ως Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο (ΠΔΠ), με την Αθήνα να τονίζει ότι απαιτείται ένας φιλόδοξος ευρωπαϊκός προϋπολογισμός που θα απαντά στις νέες προτεραιότητες, όπως η άμυνα, η ασφάλεια, η έρευνα και η καινοτομία, αλλά όχι σε βάρος της Πολιτικής Συνοχής και της ΚΑΠ. Ο Κ. Μητσοτάκης αναμένεται να ξεκαθαρίσει ότι δεν θα συναινέσει σε περαιτέρω περικοπές σε αυτούς τους τομείς, ωστόσο, δεν αντιτίθεται σε ένα νέο πακέτο ιδίων πόρων, εφόσον η κατανομή του κόστους δεν θα επιβαρύνει τις λιγότερο ανεπτυγμένες οικονομίες.

Για να γίνει αντιληπτή η κατάσταση που έχει διαμορφωθεί, αξίζει λίγη… ιστορία: η Επιτροπή πρότεινε πέρυσι έναν προϋπολογισμό ύψους 1,76 τρισ. ευρώ, προκαλώντας έντονη αντίδραση από καθαρούς συνεισφέροντες όπως η Γερμανία, η Ολλανδία και οι σκανδιναβικές χώρες. Σήμερα, η πρόταση της ιρλανδικής προεδρίας της ΕΕ μειώνει το συνολικό ποσό στα 1,62 τρισ. ευρώ, αλλά οι επικρίσεις συνεχίζονται.

Οι περικοπές που προτείνει το Δουβλίνο αφορούν τις δαπάνες της ΕΕ για άλλες χώρες του κόσμου και τα χρηματοοικονομικά αποθέματα ασφαλείας, αφήνοντας ελάχιστα περιθώρια για απρόβλεπτα γεγονότα. Επίσης, μειώνουν τα κονδύλια για την έρευνα, την κλιματική αλλαγή, τις καθαρές μεταφορές, τη διασύνδεση των ενεργειακών δικτύων ή την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας της Ευρώπης.

topontiki.gr