Απόλυτος αιφνιδιασμός από Τραμπ: Μετά τη συμφωνία με Πούτιν, θέλει να τελειώσει πόλεμο και… Ζελένσκι – Σοκ σε Κίεβο και… Ευρώπη

Μια πρωτοφανή ανατροπή στις ισορροπίες του πολέμου στην Ουκρανία προκαλεί ο Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος μέσα σε λιγότερο από 48 ώρες συμφώνησε με τον Βλαντίμιρ Πούτιν για την επιστροφή του ρωσικού ντίζελ στις διεθνείς αγορές, χαλάρωσε τις αμερικανικές κυρώσεις και στη συνέχεια ζήτησε δημοσίως ουσιαστικά την αντικατάσταση του Βολοντίμιρ Ζελένσκι.

Η αλληλουχία των γεγονότων έχει προκαλέσει σοκ στο Κίεβο και βαθιά ανησυχία στην Ευρώπη, καθώς ο Αμερικανός πρόεδρος εμφανίζεται πλέον να ασκεί μεγαλύτερη πίεση στην ουκρανική ηγεσία παρά στη Μόσχα, επιδιώκοντας μια συμφωνία τερματισμού του πολέμου με όρους που προκαλούν σοβαρά ερωτήματα για το μέλλον της Ουκρανίας.

Το πιο ανησυχητικό για τους Ουκρανούς δεν είναι μόνο η οικονομική ανάσα που προσφέρει ο Τραμπ στη Ρωσία, αλλά η διαφαινόμενη μετατόπιση της αμερικανικής πολιτικής: από την προσπάθεια περιορισμού της ρωσικής πολεμικής μηχανής στην απαίτηση να σταματήσει το Κίεβο να πλήττει τις ενεργειακές υποδομές της.

Το παρασκήνιο του Μαϊάμι και η συμφωνία με τον Πούτιν

Η συμφωνία ανακοινώθηκε την Παρασκευή, έπειτα από τηλεφωνική επικοινωνία περίπου 90 λεπτών μεταξύ Τραμπ και Πούτιν, την οποία το Κρεμλίνο περιέγραψε ως ιδιαίτερα φιλική.

Η Ρωσία συμφώνησε να διαθέσει άμεσα περισσότερους από 300.000 τόνους ντίζελ στις αμερικανικές και διεθνείς αγορές, με πρόσθετες παραδόσεις τους επόμενους μήνες. Η Ουάσινγκτον προχώρησε σε προσωρινή χαλάρωση των σχετικών κυρώσεων.

Την ίδια ώρα, στο Μαϊάμι, Αμερικανοί, Ουκρανοί και Ευρωπαίοι διαπραγματευτές συζητούσαν την προετοιμασία μιας νέας ειρηνευτικής πρότασης.

Σύμφωνα με τους Financial Times, η ουκρανική αντιπροσωπεία αιφνιδιάστηκε όταν πληροφορήθηκε τη συμφωνία με τη Μόσχα. Οι συνομιλίες, στις οποίες συμμετείχαν οι Στιβ Γουίτκοφ και Τζάρεντ Κούσνερ, επισκιάστηκαν από την αμερικανική απόφαση.

Ακόμη σοβαρότερη είναι η αποκάλυψη της βρετανικής εφημερίδας ότι οι Αμερικανοί έθεσαν το ενδεχόμενο διακοπής της ανταλλαγής πληροφοριών με το Κίεβο, εάν η Ουκρανία δεν σταματήσει τις επιθέσεις στα ρωσικά διυλιστήρια.

Πρόκειται για εξαιρετικά ισχυρό μοχλό πίεσης, καθώς η αμερικανική υποστήριξη στον τομέα των πληροφοριών παραμένει κρίσιμη για την ουκρανική άμυνα.

Το μήνυμα προς τον Ζελένσκι είναι ουσιαστικά ότι η συνέχιση ενός σημαντικού μέρους της ουκρανικής στρατιωτικής στρατηγικής μπορεί να θέσει σε κίνδυνο την αμερικανική υποστήριξη.

«Ήρθε η ώρα για νέο πρόεδρο» – Η επίθεση στον Ζελένσκι

Το Σάββατο ο Τραμπ προχώρησε ακόμη περισσότερο, ζητώντας ανοιχτά την αλλαγή της ουκρανικής ηγεσίας.

«Προτείνω να αποκτήσουν έναν νέο ηγέτη που θα μπορεί να κάνει συμφωνία», δήλωσε, υποστηρίζοντας ότι ο Ζελένσκι είχε επανειλημμένα ευκαιρίες να τερματίσει τον πόλεμο, αλλά δεν τις αξιοποίησε.

Παράλληλα, κατηγόρησε τον Ουκρανό πρόεδρο ότι με τις επιθέσεις στα ρωσικά διυλιστήρια δημιουργεί προβλήματα στην παγκόσμια αγορά καυσίμων και στους Αμερικανούς καταναλωτές.

Η τοποθέτηση αυτή έχει ιδιαίτερη βαρύτητα, καθώς ο πρόεδρος των ΗΠΑ δεν περιορίζεται πλέον στην κριτική των ουκρανικών χειρισμών, αλλά παρεμβαίνει ευθέως στη συζήτηση για το ποιος πρέπει να κυβερνά την Ουκρανία.

Η ουκρανική πλευρά αντέδρασε έντονα. Ο υπουργός Εξωτερικών Αντρίι Σιμπίχα υπενθύμισε ότι ο Ζελένσκι ηγείται μιας χώρας που αγωνίζεται για την ανεξαρτησία της και ότι μόνο οι Ουκρανοί έχουν δικαίωμα να αποφασίσουν ποιος θα τους κυβερνά.

Ο ίδιος ο Ζελένσκι χαρακτήρισε τη χαλάρωση των κυρώσεων «αδύναμη απόφαση», προειδοποιώντας ότι η ενίσχυση των ρωσικών εσόδων συνιστά ουσιαστικά επένδυση στη συνέχιση του πολέμου.

Η Ευρώπη απέναντι στην Ουάσινγκτον

Η αντίδραση της Ευρωπαϊκής Ένωσης αποκαλύπτει το βάθος του νέου διατλαντικού ρήγματος.

Η επικεφαλής της ευρωπαϊκής διπλωματίας, Κάγια Κάλας, προειδοποίησε ότι η αναστολή των κυρώσεων στο ρωσικό ντίζελ εξασφαλίζει στη Μόσχα πρόσθετα έσοδα για τη χρηματοδότηση του πολέμου.

Ξεκαθάρισε μάλιστα ότι η Ευρώπη δεν πρόκειται να χαλαρώσει την πίεση προς τη Ρωσία, ανακοινώνοντας την πρόθεση των Ευρωπαίων υπουργών Εξωτερικών να προχωρήσουν τη Δευτέρα σε σημαντική διεύρυνση των κυρώσεων.

Η αντίφαση είναι εντυπωσιακή: την ώρα που οι Ευρωπαίοι επιδιώκουν να περιορίσουν τους οικονομικούς πόρους του Πούτιν, ο Τραμπ ανοίγει ξανά την αμερικανική αγορά στο ρωσικό ντίζελ.

Και όλα αυτά ενώ οι ρωσικοί βομβαρδισμοί συνεχίζονται. Το Σάββατο, επίθεση στη Ζαπορίζια προκάλεσε δεκάδες θύματα, ανάμεσά τους και παιδιά, υπενθυμίζοντας ότι η Μόσχα δεν έχει εγκαταλείψει τη στρατιωτική της στρατηγική.

Το ντίζελ, οι αμερικανικές εκλογές και ο πραγματικός κερδισμένος

Πίσω από τη θεαματική στροφή του Τραμπ βρίσκεται και η αμερικανική εσωτερική πολιτική. Οι τιμές του ντίζελ έχουν εκτοξευθεί, επιβαρύνοντας τις μεταφορές, την αγροτική παραγωγή και το κόστος ζωής, ενώ οι ενδιάμεσες εκλογές της 3ης Νοεμβρίου πλησιάζουν.

Ο Αμερικανός πρόεδρος αναζητά επειγόντως τρόπους να περιορίσει την ενεργειακή ακρίβεια, η οποία έχει επιδεινωθεί και εξαιτίας του πολέμου με το Ιράν. Ωστόσο, σύμφωνα με αναλυτές που επικαλείται το Associated Press, η συμφωνία για το ρωσικό ντίζελ ενδέχεται να έχει περιορισμένη επίδραση στις διεθνείς τιμές. Αντίθετα, το οικονομικό όφελος για τη Ρωσία είναι πολύ πιο άμεσο, καθώς αποκτά πρόσθετες δυνατότητες εξαγωγών και εισροής εσόδων.

Το πολιτικό ερώτημα, επομένως, είναι εξαιρετικά σοβαρό: μήπως ο Τραμπ, στην προσπάθειά του να περιορίσει το πολιτικό κόστος της ενεργειακής κρίσης στις ΗΠΑ, προσφέρει στον Πούτιν μια στρατηγική διέξοδο;

Ο Τραμπ παρουσιάζει τον τερματισμό του πολέμου ως επιτακτική προτεραιότητα, αλλά η πίεση που ασκεί φαίνεται να κατευθύνεται κυρίως προς εκείνον που δέχθηκε τη ρωσική εισβολή.

Εάν η Ουκρανία υποχρεωθεί να αποδεχθεί δυσμενείς όρους υπό την απειλή απώλειας της αμερικανικής υποστήριξης, θα πρόκειται περισσότερο για επιβολή συμβιβασμού παρά για μια ισορροπημένη ειρηνευτική συμφωνία.

Δεν υπάρχουν μέχρι στιγμής αποδείξεις ότι Ουάσινγκτον και Μόσχα έχουν συμφωνήσει σε σχέδιο απομάκρυνσης του Ζελένσκι. Υπάρχει, όμως, κάτι πολιτικά εξαιρετικά σημαντικό: ο Αμερικανός πρόεδρος ζητά πλέον δημόσια την αντικατάστασή του, την ώρα που προσφέρει οικονομική ανάσα στον Πούτιν.

Για το Κίεβο, αυτή η σύμπτωση αποτελεί σοβαρό λόγο ανησυχίας. Για την Ευρώπη, προειδοποίηση ότι μπορεί να βρεθεί αντιμέτωπη με μια συμφωνία που θα έχει διαμορφωθεί χωρίς ουσιαστική δυνατότητα να καθορίσει τους όρους της.

Ο Τραμπ θέλει να τελειώσει τον πόλεμο. Το ερώτημα είναι εάν, για να το πετύχει, είναι διατεθειμένος να τελειώσει πολιτικά και τον Ζελένσκι, αφήνοντας τον Πούτιν να εμφανιστεί ως ο μεγάλος κερδισμένος.

topontiki.gr