Financial Times: Η Γκιλφόιλ, το αμερικανικό LNG και η πτώση της κυβέρνησης στη Ρουμανία – Νέες αποκαλύψεις

Μια δήλωση που αποδίδεται στην Κίμπερλι Γκιλφόιλ από δείπνο στην αμερικανική πρεσβεία στην Αθήνα αποκτά νέα βαρύτητα υπό το φως της κυβερνητικής κρίσης στη Ρουμανία. Οι Financial Times εξετάζουν τις επαφές της Αμερικανίδας πρέσβεως με στελέχη των Ρουμάνων Σοσιαλδημοκρατών, τη διαφωνία για τις αγορές αμερικανικού φυσικού αερίου και τα γεγονότα που οδήγησαν, λίγες εβδομάδες αργότερα, στην πτώση της κυβέρνησης του Ίλιε Μπολοζάν. Το κρίσιμο ερώτημα της αμερικανικής ανάμειξης παραμένει, ωστόσο, αναπάντητο.

Σύμφωνα με πρόσωπο που μίλησε στην εφημερίδα, η Γκιλφόιλ αναφέρθηκε στη Ρουμανία στις 18 Μαρτίου, κατά τη διάρκεια επίσημου δείπνου στην αμερικανική πρεσβεία στην Αθήνα. Στην εκδήλωση παρευρίσκονταν περισσότεροι από δώδεκα άνθρωποι, μεταξύ των οποίων πολιτικοί, υπάλληλοι της πρεσβείας και στρατιωτικοί. Η αναφορά της φέρεται να προεξοφλούσε την πτώση της ρουμανικής κυβέρνησης. Οι FT σημειώνουν ότι η Wall Street Journal είχε αποδώσει στην πρέσβη τη φράση: «Μπορούμε να το κάνουμε σε όποια χώρα θέλουμε. Μπορούμε να το κάνουμε κι εδώ».

Οι συναντήσεις στο Βουκουρέστι και η διαφωνία για το αέριο

Μετά το δείπνο στην Αθήνα, η Γκιλφόιλ ταξίδεψε στο Βουκουρέστι, όπου στα τέλη Μαρτίου συναντήθηκε με στελέχη του Σοσιαλδημοκρατικού Κόμματος (PSD). Ανάμεσά τους ήταν ο πρόεδρός του, Σορίν Γκριντεάνου, και ο τότε υπουργός Ενέργειας, Μπογκντάν Ιβάν. Τον Μάιο, οι Σοσιαλδημοκράτες αποχώρησαν από τον κυβερνητικό συνασπισμό και ψήφισαν μαζί με την ακροδεξιά αντιπολίτευση για την ανατροπή του πρωθυπουργού Ίλιε Μπολοζάν.

Οι Financial Times επισημαίνουν ρητά ότι δεν είναι σαφές αν η Γκιλφόιλ συμβούλευσε το PSD να εγκαταλείψει την κυβέρνηση. Εστιάζουν, όμως, στο ενεργειακό υπόβαθρο των συναντήσεών της. Η Αμερικανίδα πρέσβης προωθούσε τον λεγόμενο Κάθετο Διάδρομο, τη διαδρομή μεταφοράς φυσικού αερίου από την Ελλάδα, μέσω Βουλγαρίας και Ρουμανίας, προς την Ουκρανία. Κατά δύο πρόσωπα με γνώση των συζητήσεων, πίεζε επίσης ώστε η Ρουμανία να αγοράσει σημαντικές ποσότητες αμερικανικού LNG.

Ο Μπολοζάν υποστήριζε το έργο του διαδρόμου, αλλά δεν επιθυμούσε μια μεγάλη αύξηση των αγορών αμερικανικού αερίου, καθώς η Ρουμανία διαθέτει σημαντικούς δικούς της ενεργειακούς πόρους, αναφέρουν οι ίδιες πηγές. Κατά τους FT, η διαφωνία για τις αγορές LNG αποτέλεσε έναν από τους λόγους για τους οποίους το PSD αποχώρησε τελικά από τον συνασπισμό. Η εφημερίδα δεν την παρουσιάζει ως τη μοναδική αιτία της κυβερνητικής ανατροπής.

Πολιτική αστάθεια και αίτημα να ελεγχθούν οι επαφές

Οι συναντήσεις της Γκιλφόιλ με τους Σοσιαλδημοκράτες έχουν πλέον μπει στο επίκεντρο της πολιτικής αντιπαράθεσης στο Βουκουρέστι. Ο κεντροδεξιός ευρωβουλευτής Ζίγκφριντ Μουρεσάν, που επιδιώκει την υποστήριξη του ρουμανικού κοινοβουλίου για να αναλάβει την πρωθυπουργία, ζήτησε να ελεγχθεί τι συζητήθηκε σε αυτές τις επαφές. Χαρακτήρισε την υπόθεση εξαιρετικά σοβαρή και κάλεσε τον Γκριντεάνου και τα υπόλοιπα στελέχη του PSD να εξηγήσουν τι έκαναν, τι συζήτησαν και ποιους στόχους είχαν.

Ο Γκριντεάνου απορρίπτει τις κατηγορίες περί συνεννόησης με τις ΗΠΑ. Υποστηρίζει ότι ο Μπολοζάν ανατράπηκε από Ρουμάνους που διαφωνούσαν με τη διακυβέρνησή του, ενώ κατηγορεί την κεντροδεξιά για αντιαμερικανική στάση. Ο πρώην υπουργός Ενέργειας Μπογκντάν Ιβάν απορρίπτει επίσης τις αιτιάσεις ως «θεωρίες συνωμοσίας». Οι αμερικανικές πρεσβείες σε Αθήνα και Βουκουρέστι δεν σχολίασαν την υπόθεση, ενώ το Στέιτ Ντιπάρτμεντ υπογράμμισε τη σημασία της στρατηγικής συνεργασίας ΗΠΑ και Ρουμανίας.

Η κρίση έχει αφήσει τη χώρα χωρίς σταθερή κυβερνητική πλειοψηφία. Σύμφωνα με το δημοσίευμα, οι απόπειρες ανάδειξης διαδόχου του Μπολοζάν έχουν αποτύχει και, εάν ο Μουρεσάν δεν εξασφαλίσει την κοινοβουλευτική έγκριση στην ψηφοφορία της Τετάρτης, ο πρόεδρος Νικουσόρ Νταν θα μπορεί να αναθέσει την εντολή στους Σοσιαλδημοκράτες ή να οδηγήσει τη χώρα σε πρόωρες εκλογές. Ο ίδιος έχει δηλώσει ότι θέλει να αποφύγει μια νέα προσφυγή στις κάλπες.

Το πολιτικό αδιέξοδο έχει ήδη στοιχίσει στη Ρουμανία δισεκατομμύρια ευρώ ευρωπαϊκών κονδυλίων, αναφέρουν οι FT, ενώ οίκοι αξιολόγησης προειδοποιούν ότι το δημόσιο χρέος της βρίσκεται κοντά στην απώλεια της επενδυτικής βαθμίδας. Νέα αξιολόγηση από την S&P αναμένεται την Παρασκευή. Την ίδια στιγμή, οι δύο μεγαλύτερες πολιτικές δυνάμεις, οι Σοσιαλδημοκράτες και το ακροδεξιό AUR, που ψήφισαν μαζί κατά του Μπολοζάν, θα μπορούσαν, κατά την εκτίμηση αναλυτή που παραθέτει η εφημερίδα, να κινηθούν προς μια τυπική ή άτυπη σύμπραξη.

Η ελληνική κυβέρνηση, απαντώντας στους FT για τη δήλωση που αποδίδεται στη Γκιλφόιλ, ανέφερε ότι ουδέποτε τέθηκε ζήτημα απειλής εναντίον της και ότι κάτι τέτοιο δεν θα γινόταν ανεκτό. Πρόσθεσε ότι οι σχέσεις Ελλάδας και ΗΠΑ είναι στενότερες και σταθερότερες από ποτέ.

topontiki.gr