Από την «πίσω πόρτα» επιδιώκουν οι Βρυξέλλες να βάλουν την Ουκρανία στην ΕΕ. Και μάλιστα με «fast track» διαδικασίες. Το σχέδιο που καταρτίζεται ανατρέπει το σύστημα ένταξης στο ευρωπαϊκό μπλοκ που ισχύει από την εποχή του Ψυχρού Πολέμου, αντικαθιστώντας το με ένα μοντέλο δύο ταχυτήτων, το οποίο θα μπορούσε να επιταχύνει την είσοδο της Ουκρανίας στο πλαίσιο οποιασδήποτε ειρηνευτικής συμφωνίας για τον τερματισμό της ρωσικής εισβολής.
Το σχέδιο αναθεώρησης που συζητείται στην Κομισιόν, αν και βρίσκεται σε προκαταρκτικό στάδιο, έχει ήδη προκαλέσει ανησυχία σε ευρωπαϊκές ηγεσίες, οι οποίες φοβούνται μια προσέγγιση «ελαφριάς διεύρυνσης» με εκτεταμένες επιπτώσεις για την Ένωση, σύμφωνα με επτά ανώτερους αξιωματούχους που συμμετέχουν στις συνομιλίες και μίλησαν στη Financial Times.
Η Ουκρανία, η οποία έγινε επίσημα υποψήφια προς ένταξη χώρα λίγο μετά την πλήρους κλίμακας εισβολή της Ρωσίας τον Φεβρουάριο του 2022, θεωρεί την ένταξη θεμέλιο της μεταπολεμικής της πορείας και μια ξεκάθαρη δήλωση του φιλοδυτικού της προσανατολισμού.
Αναφορά στην ένταξη του Κιέβου στην ΕΕ το 2027 περιλαμβάνεται ειρηνευτικό σχέδιο των 20 σημείων των ΗΠΑ, που βρίσκεται υπό διαπραγμάτευση και έχει την έγκριση και της Ρωσίας, παρά το γεγονός ότι πολλοί αξιωματούχοι της ΕΕ εκτιμούν πως η χώρα μπορεί να χρειαστεί έως και μια δεκαετία μεταρρυθμίσεων για να πληροί τα κριτήρια ένταξης.
Σύμφωνα με ευρωπαίους αξιωματούχους, ο πρόεδρος της Ουκρανίας, Βολοντίμιρ Ζελένσκι, θα μπορέσει να αποδεχθεί άλλα στοιχεία μιας ενδεχόμενης ειρηνευτικής συμφωνίας – όπως η παραχώρηση εδαφών στη Ρωσία – μόνο εφόσον μπορεί να παρουσιάσει την ένταξη στην ΕΕ ως το θετικό αντάλλαγμα.
Τι προβλέπει το σχέδιο της Κομισιόν για την Ουκρανία
Το προκαταρκτικό σχέδιο που συζητείται θα επέτρεπε στην Ουκρανία να ενταχθεί στην Ένωση, αλλά με σημαντικά περιορισμένες εξουσίες στη λήψη αποφάσεων. Για παράδειγμα, σύμφωνα με τους αξιωματούχους, η Ουκρανία δεν θα διέθετε αρχικά πλήρη δικαιώματα ψήφου στις συνόδους κορυφής των ηγετών και στις συνεδριάσεις των υπουργών.
Βάσει των προτάσεων που εξακολουθούν να διαμορφώνονται, το Κίεβο θα αποκτούσε σταδιακή πρόσβαση σε τμήματα της ενιαίας αγοράς, στις αγροτικές επιδοτήσεις και στα εσωτερικά αναπτυξιακά κονδύλια της Ένωσης, αφού θα πληρούσε ορισμένα ορόσημα μετά την ένταξη.
Αυτό θα άλλαζε ριζικά τους κανόνες ένταξης που συμφωνήθηκαν το 1993 και απαιτούν από τις υποψήφιες χώρες να υιοθετήσουν εκτεταμένο ευρωπαϊκό κανονιστικό πλαίσιο σε ευρύ φάσμα πολιτικών, προτού γίνουν δεκτές ως πλήρη μέλη.
«Οι έκτακτες εποχές απαιτούν έκτακτα μέτρα… Δεν υπονομεύουμε τη διεύρυνση. Διευρύνουμε την έννοια της διεύρυνσης», δήλωσε ανώτερος διπλωμάτης της ΕΕ που έχει ενημερωθεί για το σχέδιο. «Οι κανόνες γράφτηκαν πριν από περισσότερα από 30 χρόνια και χρειάζονται μεγαλύτερη ευελιξία. Πρόκειται για μια στιγμή που εμφανίζεται μία φορά σε κάθε γενιά και πρέπει να ανταποκριθούμε».
«Είναι μια παγίδα των Πούτιν και Τραμπ και πάμε να πέσουμε μέσα»
Ωστόσο, διπλωμάτες από κράτη-μέλη της ΕΕ και άλλες υποψήφιες χώρες που έχουν συμμετάσχει σε άτυπες συζητήσεις με την Επιτροπή εξέφρασαν την έντονη δυσαρέσκειά τους απέναντι στο εγχείρημα. Ορισμένοι φοβούνται ότι θα πλήξει τη μελλοντική σταθερότητα της Ένωσης, θα υποβαθμίσει την αξία της ιδιότητας του μέλους και θα προκαλέσει δυσαρέσκεια σε άλλες υποψήφιες χώρες. «Είναι μια παγίδα που έστησαν ο Πούτιν και ο Τραμπ και εμείς βαδίζουμε μέσα της», δήλωσε δεύτερος διπλωμάτης της ΕΕ, επικαλούμενος τον κίνδυνο για την ενότητα του μπλοκ.
«Η ΕΕ βρίσκεται και πάλι ανάμεσα σε δύο εξαιρετικά δύσκολες επιλογές», δήλωσε ο Μουτζτάμπα Ράχμαν, επικεφαλής Ευρώπης της Eurasia Group. «Δεν έχει άλλη επιλογή από το να επισπεύσει την ένταξη της Ουκρανίας, αλλά αυτό θα ανοίξει ένα κουτί της Πανδώρας πολιτικών και θεσμικών κινδύνων που κανείς στις Βρυξέλλες δεν κατανοεί πλήρως».
Η πρόοδος της Ουκρανίας στο υπάρχον πλαίσιο ένταξης έχει μπλοκαριστεί από την Ουγγαρία, η οποία έχει εμποδίσει την ομόφωνη έγκριση που απαιτείται για το επίσημο άνοιγμα και κλείσιμο καθενός από τα 35 λεγόμενα «κεφάλαια» ένταξης.
Αξιωματούχοι της ΕΕ και της Ουκρανίας εκτιμούν ότι, εάν οι ΗΠΑ είναι συνυπογράφουσες σε ένα τελικό ειρηνευτικό σχέδιο, αυτό θα αναγκάσει τη Βουδαπέστη και τον στενό της σύμμαχο, τον πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ, να υποχωρήσουν.
Η πρόεδρος της Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, συνέδεσε την Πέμπτη την ένταξη της Ουκρανίας με τις ειρηνευτικές συνομιλίες. «Η ένταξη αποτελεί από μόνη της μια βασική εγγύηση ασφάλειας για την Ουκρανία, αλλά και τον ουσιαστικό μοχλό για τη μελλοντική ανάπτυξη και ευημερία», δήλωσε.
Σύστημα ένταξης δύο ταχυτήτων
Ωστόσο, μια μεγάλη ομάδα υφιστάμενων κρατών-μελών, παρότι επιθυμούν να στηρίξουν την Ουκρανία, αντιτίθενται σθεναρά σε κάθε μέτρο που θα δημιουργούσε παραθυράκια στους κανόνες ή θα εγκαθίδρυε ένα σύστημα ένταξης δύο κατηγοριών, σύμφωνα με τέσσερις διπλωμάτες της Ένωσης.
«Δεν μπορείς να έχεις μια διαδικασία βασισμένη στην αξιοκρατία με προκαθορισμένη ημερομηνία ολοκλήρωσης», δήλωσε ένας εξ αυτών. «Αν προσπαθήσετε να το επιβάλετε στα κράτη-μέλη, δεν θα το αποδεχθούν ποτέ», προειδοποίησε ανώτερος αξιωματούχος της ΕΕ, σημειώνοντας ότι θα άνοιγε ένα επικίνδυνο ρήγμα ανάμεσα στις Βρυξέλλες και τις εθνικές κυβερνήσεις.
Άλλοι αξιωματούχοι ανέφεραν ότι οποιαδήποτε αλλαγή στη διαδικασία διεύρυνσης θα αποσταθεροποιούσε και τις φιλοδοξίες άλλων υποψήφιων χωρών και θα έθετε ευρύτερα ερωτήματα για τον τρόπο με τον οποίο η ΕΕ αλληλεπιδρά με τους στενούς της γείτονες.
Το Μαυροβούνιο και η Αλβανία βρίσκονται πιο κοντά στην ένταξη με βάση την πρόοδο στα κεφάλαια και ενδέχεται να αισθανθούν ότι τους προσφέρεται ένα λιγότερο ελκυστικό έπαθλο, σύμφωνα με τρεις από τους επτά αξιωματούχους.
Παράλληλα, τίθεται το ερώτημα αν άλλα κράτη που έχουν σημειώσει ελάχιστη ή μηδενική πρόοδο τα τελευταία χρόνια — όπως η Βοσνία και η Τουρκία — θα λάβουν την ίδια επιλογή «ελαφριάς διεύρυνσης».
Δεν είναι επίσης σαφές πώς θα επηρεαστούν χώρες του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου, όπως η Νορβηγία, που συμμετέχουν στην ενιαία αγορά χωρίς δικαιώματα ψήφου, ή άλλοι στενοί εταίροι εκτός διαδικασίας ένταξης, όπως το Ηνωμένο Βασίλειο. «Με κάτι τέτοιο θέτεις τεράστια και δύσκολα ερωτήματα», δήλωσε τρίτος ανώτερος διπλωμάτης της ΕΕ. «Υπάρχουν τόσα πολλά απρόβλεπτα ενδεχόμενα».
ieidiseis.gr
Ακολουθήστε το HappenedNow.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις
Διαβάστε ολες τις ειδήσεις μας στο Facebook Group και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις
