Κίνα: Υπό έρευνα ανώτεροι στρατιωτικοί και σύμμαχοι του Σι – Εκκαθαρίσεις στο στράτευμα

Η πολιτική εξουσία στην Κίνα αποφάσισε να ξεκινήσει έρευνα σε βάρος ανώτερων στρατιωτικών αξιωματούχων, και συγκεκριμένα των Ζανγκ Γιουσιά και Λιου Τζενλί, για υποψίες σοβαρών παραβιάσεων πειθαρχίας και νόμου.

Όπως ανακοίνωσε το κινεζικό υπουργείο Άμυνας το Σάββατο, ο Ζανγκ είναι μέλος του επίλεκτου Πολιτικού Γραφείου του κυβερνώντος Κομμουνιστικού Κόμματος και αντιπρόεδρος της Κεντρικής Στρατιωτικής Επιτροπής, ενώ ο Λιου είναι αρχηγός του επιτελείου του Μικτού Επιτελικού Τμήματος της ίδιας επιτροπής.

Ο 75χρονος Ζανγκ, βετεράνος εκσυγχρονιστής, θεωρείται ευρέως ο στενότερος στρατιωτικός σύμμαχος του προέδρου Σι Τζινπίνγκ και ένας από τους ελάχιστους ανώτατους αξιωματικούς με πραγματική πολεμική εμπειρία. Είναι ένας από τους δύο αντιπροέδρους της Κεντρικής Στρατιωτικής Επιτροπής, του ανώτατου οργάνου διοίκησης των κινεζικών ενόπλων δυνάμεων.

Εκκαθαρίσεις για διαφθορά

Το στράτευμα αποτέλεσε έναν από τους βασικούς στόχους της ευρείας εκστρατείας κατά της διαφθοράς που διέταξε ο Σι το 2012. Η εκστρατεία έφτασε στα ανώτατα κλιμάκια του Λαϊκού Απελευθερωτικού Στρατού το 2023, όταν στοχοποιήθηκε η Δύναμη Πυραύλων.

Τον Οκτώβριο του 2025, οκτώ κορυφαίοι στρατηγοί αποβλήθηκαν από το Κομμουνιστικό Κόμμα με κατηγορίες διαφθοράς, μεταξύ των οποίων και ο δεύτερος στην ιεραρχία στρατηγός της χώρας, Χε Γουεϊντόνγκ. Ο ίδιος είχε υπηρετήσει υπό τον Σι και δίπλα στον Ζανγκ στην Κεντρική Στρατιωτική Επιτροπή.

Δύο πρώην υπουργοί Άμυνας εκκαθαρίστηκαν επίσης από το κυβερνών κόμμα τα τελευταία χρόνια για υποθέσεις διαφθοράς. Η εκστρατεία επιβραδύνει την προμήθεια προηγμένων οπλικών συστημάτων και πλήττει τα έσοδα ορισμένων από τις μεγαλύτερες αμυντικές εταιρείες της Κίνας.

Ξένοι διπλωμάτες και αναλυτές ασφαλείας παρακολουθούν στενά τις εξελίξεις, λόγω της στενής σχέσης του Ζανγκ με τον Σι και της σημασίας του έργου της επιτροπής τόσο σε επίπεδο διοίκησης όσο και σε σχέση με τον συνεχιζόμενο στρατιωτικό εκσυγχρονισμό και τη στάση του Λαϊκού Απελευθερωτικού Στρατού.

Παρότι η Κίνα δεν έχει εμπλακεί σε πόλεμο εδώ και δεκαετίες, υιοθετεί ολοένα και πιο δυναμική στάση στις αμφισβητούμενες περιοχές της Ανατολικής και της Νότιας Σινικής Θάλασσας, καθώς και απέναντι στο αυτοδιοικούμενο νησί της Ταϊβάν, το οποίο διεκδικεί. Το Πεκίνο πραγματοποίησε τα μεγαλύτερα μέχρι σήμερα στρατιωτικά γυμνάσια γύρω από την Ταϊβάν στα τέλη του περασμένου έτους.

Η απομάκρυνση του Ζανγκ είναι η δεύτερη εν ενεργεία στρατηγού από την Κεντρική Στρατιωτική Επιτροπή μετά την Πολιτιστική Επανάσταση του 1966-76. Δεν έχει εμφανιστεί δημόσια από τις 20 Νοεμβρίου, όταν είχε συνομιλίες με τον Ρώσο υπουργό Άμυνας στη Μόσχα.

Νωρίτερα τον ίδιο μήνα, ο Ζανγκ δεσμεύτηκε σε άρθρο του να καταπολεμήσει την «ψεύτικη πίστη» και τους «διπρόσωπους ανθρώπους» και κάλεσε τον στρατό να εξαλείψει «δηλητηριώδεις επιρροές και μακροχρόνια προβλήματα».

Παιδιά βετεράνων του εμφυλίου

Τόσο ο Σι όσο και ο Ζανγκ κατάγονται από τη βορειοδυτική επαρχία Σαανσί και είναι παιδιά πρώην ανώτερων αξιωματούχων που πολέμησαν μαζί στον εμφύλιο πόλεμο της δεκαετίας του 1940.

Γεννημένος στο Πεκίνο, ο Ζανγκ κατατάχθηκε στον στρατό το 1968, ανεβαίνοντας σταδιακά στην ιεραρχία και εντασσόμενος στην Κεντρική Στρατιωτική Επιτροπή στα τέλη του 2012, καθώς ο εκσυγχρονισμός του Λαϊκού Απελευθερωτικού Στρατού επιταχυνόταν. Σε προφίλ του Πενταγώνου στα τέλη του 2023 αναφερόταν ότι ο Ζανγκ αναμενόταν να αποσυρθεί το 2022, σε ηλικία 72 ετών, σύμφωνα με τη συνήθη στρατιωτική πρακτική.

«Ωστόσο, η παραμονή του Ζανγκ στην Κεντρική Στρατιωτική Επιτροπή για τρίτη θητεία πιθανότατα αντανακλά την επιθυμία του Σι να διατηρήσει έναν στενό και έμπειρο σύμμαχο ως κορυφαίο στρατιωτικό του σύμβουλο», ανέφερε το προφίλ, το οποίο περιλαμβανόταν στην ετήσια έκθεση του Πενταγώνου για τον κινεζικό στρατό εκείνης της χρονιάς.

Ο Ζανγκ πολέμησε στο Βιετνάμ σε έναν σύντομο αλλά αιματηρό συνοριακό πόλεμο το 1979, τον οποίο εξαπέλυσε η Κίνα ως τιμωρία για την εισβολή του Βιετνάμ στην Καμπότζη το προηγούμενο έτος και την ανατροπή των φιλοκινεζικών Ερυθρών Χμερ. Ήταν 26 ετών όταν στάλθηκε στην πρώτη γραμμή για να πολεμήσει τους Βιετναμέζους και προήχθη γρήγορα, σύμφωνα με κρατικά μέσα ενημέρωσης. Συμμετείχε επίσης σε άλλη συνοριακή σύγκρουση με το Βιετνάμ το 1984, καθώς η ένταση συνεχιζόταν.

«Κατά τη διάρκεια της μάχης, είτε στην επίθεση είτε στην άμυνα, ο Ζανγκ Γιουσιά απέδωσε εξαιρετικά», έγραφε η επίσημη εφημερίδα China Youth Daily σε άρθρο του 2017 με τίτλο «Αυτοί οι Κινέζοι στρατηγοί έχουν σκοτώσει τον εχθρό στο πεδίο της μάχης». Ορισμένοι μελετητές της Κίνας έχουν επισημάνει ότι ο Ζανγκ βγήκε από αυτή τη σύγκρουση ως ένθερμος υποστηρικτής του εκσυγχρονισμού, όσον αφορά τη στρατιωτική τακτική, τον οπλισμό και την ανάγκη για καλύτερα εκπαιδευμένες δυνάμεις.