Ποιος φοβάται την Τυχεροπούλου;

Στο σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ, πίσω από τις πολυσέλιδες δικογραφίες, τα δεκάδες πολιτικά πρόσωπα, τα βοσκοτόπια-φαντάσματα και τα ανύπαρκτα ζώα, ξετυλίγεται ένα δεύτερο, λιγότερο ορατό, αλλά εξίσου καθοριστικό νήμα για την κατανόηση της υπόθεσης. Αφορά τη διαδρομή της Παρασκευής Τυχεροπούλου, της υπαλλήλου του Οργανισμού που συμμετείχε στους πρώτους ελέγχους για το Εθνικό Απόθεμα, συνεργάστηκε στη συνέχεια με την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία και σήμερα βρίσκεται στο στόχαστρο μιας σφοδρής αμφισβήτησης της αξιοπιστίας της ως μάρτυρα και πραγματογνώμονα.

Η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία την αξιοποίησε λόγω της γνώσης που είχε για τον μηχανισμό του ΟΠΕΚΕΠΕ, γεγονός που οι επικριτές της επικαλούνται ως λόγο αμφισβήτησης της ουδετερότητάς της.

Για να καταλάβει όμως κανείς γιατί το όνομά της επιστρέφει διαρκώς στο προσκήνιο με τόση ένταση, θα πρέπει να γυρίσει λίγα χρόνια πίσω, στους πρώτους ελέγχους για το Εθνικό Απόθεμα και στις αντιδράσεις που προκάλεσαν μέσα στον ίδιο τον Οργανισμό.

Η πρώτη ρωγμή

Το 2020, επί προεδρίας Γρηγόρη Βάρρα, ο ΟΠΕΚΕΠΕ προχώρησε στη διερεύνηση υποθέσεων του Εθνικού Αποθέματος που εμφάνιζαν ενδείξεις παρατυπίας. Στην ομάδα που συγκροτήθηκε συμμετείχε και η Παρασκευή Τυχεροπούλου, γεωπόνος ΤΕ με σημαντική υπηρεσιακή εμπειρία στο αντικείμενο.

Ο έλεγχος σύντομα άρχισε να δείχνει οργανωμένα μοτίβα απάτης. Η Τυχεροπούλου παρέδωσε έκθεση με 99 ΑΦΜ, αριθμό μεγαλύτερο από εκείνον που είχε αρχικά ανατεθεί να εξεταστεί. Αντί, όμως, τα ευρήματα να ανοίξουν έναν νέο κύκλο διερεύνησης, οδήγησαν σε εσπευσμένη καθαίρεση του προέδρου Βάρρα, την αφαίρεση των φακέλων από την Τυχεροπούλου και τη μετακίνησή της στην eκπαίδευση, όπου δεν είχε δυνατότητα να παρακολουθήσει τις πληρωμές σε ερευνώμενους.

Οι 6.000 φάκελοι

Το 2022, υπό τον υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης Γιώργο Γεωργαντά, η Τυχεροπούλου επέστρεψε σε ρόλο ελέγχου. Μαζί με έναν τοπογράφο εντόπισαν περίπου 6.000 ΑΦΜ με ενδείξεις παρατυπίας. Η υπόθεση αφορούσε πλέον χιλιάδες φακέλους που αποκάλυπταν αδυναμίες στους ελέγχους κατανομής των ενισχύσεων.

Οι πληρωμές των συγκεκριμένων δικαιούχων δεσμεύτηκαν και τους ζητήθηκε να φέρουν ισχυρούς τίτλους, όμως, μόλις 600 προσκόμισαν επαρκή δικαιολογητικά.

Από εκείνο το σημείο, η Τυχεροπούλου συνδέθηκε με μία από τις μεγαλύτερες εσωτερικές έρευνες για το Εθνικό Απόθεμα, γεγονός που ενίσχυσε τις αντιδράσεις γύρω από το πρόσωπό της.

Από τον ΟΠΕΚΕΠΕ στην Ευρωπαϊκή Εισαγγελία

Τον Ιούνιο του 2023 ο Λευτέρης Αυγενάκης αντικατέστησε τον Γιώργο Γεωργαντά στο υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης. Λίγους μήνες αργότερα, τον Δεκέμβριο του ίδιου έτους, σε συνεδρίαση του Διοικητικού Συμβουλίου του ΟΠΕΚΕΠΕ, ο ήδη παραιτηθείς αντιπρόεδρος, Κυριάκος Μπαμπασίδης, εκμεταλλευόμενος την απουσία του προέδρου Ευάγγελου Σημανδράκου, που είχε κληθεί σε σύσκεψη στο Μαξίμου, προέβη σε μετακίνηση της Π. Τυχεροπούλου από την κρίσιμη Διεύθυνση των Αμεσων Ενισχύσεων στη Διεύθυνση Εσωτερικού Ελέγχου, που μέχρι τότε θεωρούνταν θέση-«ψυγείο».

Γιατί την επέλεξε η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία

Από τον Σεπτέμβριο του 2023 η Τυχεροπούλου άρχισε να εργάζεται ως ειδικός επιστημονικός συνεργάτης της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας. Οι ευρωπαίοι εισαγγελείς χρειάζονταν κάποιον που να μπορεί να εξηγήσει, όχι μόνο τι συνέβη, αλλά και πώς θα αναζητηθούν τα αποδεικτικά στοιχεία της απάτης, συνδρομή που μόνο κάποιος με εξειδικευμένη γνώση για τα τεχνικά ζητήματα του ΟΠΕΚΕΠΕ μπορούσε να παράσχει.

Τον Σεπτέμβριο του 2024, η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία προσπάθησε να διευρύνει τη συνεργασία της με την Τυχεροπούλου και ζήτησε την απόσπασή της. Το σχετικό αίτημα, ήδη υπογεγραμμένο από τον υπουργό Δικαιοσύνης Γιώργο Φλωρίδη, έφτασε στο ΥΠΑΑΤ και στα χέρια του τότε υπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης Κώστα Τσιάρα, ο οποίος το κράτησε στο συρτάρι του και ενημέρωσε ταυτόχρονα τον ΟΠΕΚΕΠΕ.

Δεκατέσσερις ημέρες αργότερα, ο κ. Μπαμπασίδης συνέταξε αιτιολογημένη εισήγηση για την απομάκρυνσή της από τη θέση της προϊσταμένης Εσωτερικού Ελέγχου. Ως βασικός λόγος προβλήθηκε μια λάθος πληρωμή ύψους 52,3 εκατομμυρίων ευρώ το 2022, όταν η Τυχεροπούλου υπηρετούσε ως προϊσταμένη Αμεσων Ενισχύσεων. Ως δεύτερος λόγος προβλήθηκε η περιορισμένη φυσική παρουσία της στα γραφεία του Οργανισμού. Για πρώτη φορά η θέση της ως ειδικής επιστημονικής συνεργάτιδας της εισαγγελίας εμφανίζεται ως στοιχείο υπηρεσιακής ανεπάρκειας. Στις 14 Οκτωβρίου 2024, το Διοικητικό Συμβούλιο ψήφισε ομόφωνα την καθαίρεσή της.

Οι Βρυξέλλες ζητούν εξηγήσεις

Εξαιτίας των δημοσιευμάτων τον Νοέμβριο του 2024, η Γενική Διεύθυνση Γεωργίας της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, η DG AGRI, απέστειλε επιστολή προς τις ελληνικές αρχές για τη συμμόρφωση του ΟΠΕΚΕΠΕ με τα κριτήρια διαπίστευσης, αναφερόμενη και στην απόφαση αντικατάστασης της προϊσταμένης Εσωτερικού Ελέγχου. Η υπόθεση άγγιζε πλέον τη θεσμική αξιοπιστία του ίδιου του ΟΠΕΚΕΠΕ.

Τον Δεκέμβριο του 2024, η απάντηση που εστάλη προς την Ευρωπαϊκή Επιτροπή υιοθετούσε την επιχειρηματολογία που είχε ήδη αναπτύξει η διοίκηση του ΟΠΕΚΕΠΕ για την απομάκρυνση της Τυχεροπούλου. Στην επιχειρηματολογία αυτή περιλήφθηκαν και ενέργειες τις οποίες η ίδια θεωρεί παράνομες και έχει καταγγείλει στις αρμόδιες αρχές, όπως η πρόσβαση σε προσωπικά δεδομένα, το κλείδωμα του γραφείου της και η κατάσχεση του υπηρεσιακού της υπολογιστή. Την ίδια στιγμή, η αντιμετώπιση αυτή ήρθε σε αντίθεση με τη στάση που τηρήθηκε απέναντι σε άλλα στελέχη του Οργανισμού, τα οποία παρέμειναν στις θέσεις τους παρά το γεγονός ότι βρέθηκαν στο επίκεντρο ερευνών.

Ο Σαλάτας και το δεύτερο μπλόκο

Στους διαλόγους της δικογραφίας που διαβιβάστηκε στη Βουλή τον Ιούνιο του 2025, ο κ. Μπαμπασίδης εμφανίζεται να εκφράζει τον φόβο ότι τελικά θα αναλάβει τον ΟΠΕΚΕΠΕ πρόσωπο με δικαστική διαδρομή. Στα τέλη Ιανουαρίου, πρόεδρος του Οργανισμού ανέλαβε ο πρώην πρόεδρος Εφετών, Νίκος Σαλάτας.

Η θητεία Σαλάτα συνέπεσε με τη μεγάλη επιχείρηση της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας στα κεντρικά του ΟΠΕΚΕΠΕ και με τις δημόσιες απειλές τού τότε προέδρου για μηνύσεις σε βάρος των Ελλήνων Ευρωπαίων Εντεταλμένων Εισαγγελέων. Λίγους μήνες αργότερα, η παρουσία του στον Οργανισμό είχε ολοκληρωθεί. Στο μεταξύ, είχε γνωμοδοτήσει αρνητικά για την απόσπαση της Τυχεροπούλου στην Ευρωπαϊκή Εισαγγελία, είχε εκκινήσει νέο πειθαρχικό σε βάρος της και της είχε επιβάλει ποινή στέρησης μισθού.

Η Χαλικιά και το μέτωπο αμφισβήτησης

Το καλοκαίρι του 2025, ενώ το σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ βρισκόταν στο επίκεντρο της δημόσιας συζήτησης λόγω των διαλόγων που είχαν δει το φως της δημοσιότητας, η Δήμητρα Χαλικιά επανήλθε στο προσκήνιο. Η πρώην αντιπρόεδρος του Οργανισμού την περίοδο 2013-2014 έχει εξελιχθεί σε μία από τις βασικές επικριτικές φωνές απέναντι στην Τυχεροπούλου.

Οι παρεμβάσεις της επικεντρώνονται κυρίως στην περίοδο 2022-2023, όταν η Τυχεροπούλου συμμετείχε στους ελέγχους για το Εθνικό Απόθεμα. Πρόκειται για την ίδια περίοδο κατά την οποία επιχειρήθηκαν αλλαγές στα πληροφοριακά συστήματα του ΟΠΕΚΕΠΕ και περιορισμός της εξάρτησης από τη Neuropublic, τον επί χρόνια τεχνικό σύμβουλο του Οργανισμού.

Η κριτική της κυρίας Χαλικιά εστιάζει συστηματικά στην Τυχεροπούλου, γραμμή που συναντάται και σε δημόσιες τοποθετήσεις άλλων προσώπων που συνδέονται με την υπόθεση. Στην ίδια κατεύθυνση κινήθηκε και ο Γιώργος Ξυλούρης, γνωστός ως «Φραπές», ο οποίος έχει δηλώσει δημόσια ότι «μόνο η Δήμητρα Χαλικιά τα λέει σωστά».

Η Παρασκευή Τυχεροπούλου αποτελεί βασική μάρτυρα σε υποθέσεις που αφορούν το Εθνικό Απόθεμα και εκδικάζονται στα ελληνικά δικαστήρια. Η δημόσια αμφισβήτηση του ρόλου της αποκτά ιδιαίτερη σημασία ακριβώς επειδή η αξιοπιστία της ως μάρτυρα μπορεί να έχει βάρος στις υποθέσεις που φτάνουν στα δικαστήρια.

Πρόκειται, όμως, για μια σύγκρουση με συνέπειες πέρα από τα πρόσωπα. Αφορά τις ενισχύσεις των πραγματικών παραγωγών, την αξιοπιστία του συστήματος πληρωμών και το αν η μεταφορά στην ΑΑΔΕ θα μετατραπεί σε μηχανισμό κάθαρσης ή σε θεσμική ασπίδα για ένα πρόβλημα που παραμένει ανοιχτό.

tovima.gr