Ουκρανία: Πάρτι διαφθοράς στα εξοπλιστικά – Η ελληνική διάσταση

Κατά ριπάς είναι οι αποκαλύψεις ιδιαίτερα τις τελευταίες εβδομάδες για απίστευτο φαγοπότι κονδυλίων ακόμα στον τομέα της στρατιωτικής βοήθειας και των εξοπλισμών στην Ουκρανία. Κι’ όλα αυτά, τη στιγμή που ο Ζελένσκι συνεχώς ζητάει από τις ΗΠΑ και την ΕΕ νέα οπλικά συστήματα, ενώ οι Βρυξέλλες αποδεσμεύουν ήδη επιπλέον δεκάδες δισεκατομμύρια.

Το γεγονός, βέβαια, ότι η σημερινή ουκρανική κυβέρνηση θεωρείται η πιο διεφθαρμένη στη δυτική και ανατολική Ευρώπη, θα μας άφηνε αδιάφορους. Από τη στιγμή, όμως, που τη βοήθεια στην Ουκρανία πληρώνουν οι Ευρωπαίοι (και βέβαια οι Ελληνες) πολίτες, αφορά τους πάντες.

Οι αποκαλύψεις με ρυθμούς πολυβόλου των τελευταίων εβδομάδων, γίνονται από την – ελεγχόμενη ως επί το πλείστον από τις ΗΠΑ – ουκρανική Υπηρεσία Καταπολέμησης της Διαφθοράς (NABU). Να σημειωθεί πως το περιβάλλον Ζελένσκι, επιχείρησε να ελέγξει τη NABU, αλλά απέτυχε. Οι πρόσφατες υποθέσεις έρχονται ως συνέχεια των αποκαλύψεων εδώ και ένα χρόνο για φαγοπότι διαφθοράς σε κάθε οικονομικό – επιχειρηματικό τομέα της χώρας, ακόμα και στο νευραλγικό κομμάτι της Ενέργειας. Εμπλεκόμενα είναι πρόσωπα του άμεσου προεδρικού περιβάλλοντος. Αποτέλεσμα ήταν και η «παραίτηση» του «γκρίζου καρδινάλιου», άτυπου προέδρου της Ουκρανίας, επικεφαλής του γραφείου του Ζελένσκι, Αντρέϊ Γερμάκ.

Παράλληλα, ένας αμείλικτος πόλεμος αντιτιθέμενων συμφερόντων μαίνεται στο εσωτερικό της εξουσίας, με ορίζοντα τη μετά-Ζελένσκι εποχή. Σε αυτό το πλαίσιο, εντάσσονται ακόμα και οι – συχνά αιματηρές – εμφύλιες συγκρούσεις ανάμεσα σε υπηρεσίες εθνικής ασφαλείας και μυστικές υπηρεσίες, που άλλες είναι υπέρ της ομάδας Ζελένσκι και άλλες δουλεύουν για λογαριασμό «αντιπολιτευόμενων» Ουκρανών ολιγαρχών.

Εκτός αυτού, η προ μηνών περίεργη υπόθεση της απόπειρας δολοφονίας Ουκρανού ολιγάρχη στο Μονακό, στη συνέχεια η δολοφονία της γυναίκας που έκανε την απόπειρα, αλλά και η εμπλοκή στελεχών των ουκρανικών μυστικών υπηρεσιών σε υποθέσεις του υποκόσμου (;), δείχνουν το μέγεθος της διαφθοράς ακόμα και στον σκληρό πυρήνα του κράτους.

Το ντόμινο των «παραιτήσεων» συνεχίζεται με αμείωτους ρυθμούς, ενώ ο ένας μετά τον άλλον οι «άνθρωποι» του Ζελένσκι είτε παίρνουν το δρόμο της διαφυγής στο εξωτερικό, όπου έχουν τις παχυλές καταθέσεις τους, είτε γίνονται προσπάθειες να προστατευθούν και να μην λογοδοτήσουν. Ολα δείχνουν ότι ο κλοιός γυρω από τον Ζελένσκι στενεύει. Και ο μόνος λόγος που ακόμα παραμένει στην εξουσία, είναι η στήριξή του από ορισμένες ευρωπαϊκές πρωτεύουσες.

Και ελληνική διάσταση

Εσχάτως, η NABU, μετά από έρευνες, οι οποίες είναι εις γνώσιν της Ουάσιγκτον (ακόμα και επί Μπάϊντεν) και των Βρυξελλών, αλλά κωφεύουν, έδωσε στη δημοσιότητα σειρά νέων υποθέσεων διαφθοράς, με πρωταγωνιστές πρόσωπα της εύνοιας του περιβάλλοντος Ζελένσκι.

Μεταξύ των άλλων, όπως αποκάλυψαν οι New York Times, υποθέσεις που αφορούν ελαττωματικά πυρομαχικά, ανεκτέλεστες συμβάσεις, αδικαιολόγητες υπερτιμολογήσεις και συμφωνίες δισεκατομμυρίων. Οπως αναφέρει ο ιστότοπος ieidiseis.gr, από τις έρευνες προέκυψε ότι, μόνο το 2024, χάθηκαν περίπου 1,2 δισ. δολάρια, ενώ οι εταιρείες που εμπλέκονταν στα σκάνδαλα συνέχισαν να εξασφαλίζουν νέες δουλειές παρά τις ποινικές έρευνες, τις συλλήψεις στελεχών και την αποτυχία τους να εκτελέσουν προηγούμενες συμβάσεις.

Ανάμεσα στα άλλα, γράφει ο ιστότοπος με αναφορά στο δημοσίευμα των New York Times, είναι η εξής υπόθεση εξοπλισμών που έχει σχέση και με την Ελλάδα. Ειδικότερα, «το 2024, η Υπηρεσία Αμυντικών Προμηθειών της Ουκρανίας ζήτησε προσφορές για την αγορά ρουκετών πυροβολικού αξίας εκατοντάδων εκατομμυρίων δολαρίων. Τρεις εταιρείες ανταποκρίθηκαν. Η πρώτη δήλωσε ότι μπορούσε να προμηθεύσει τις ρουκέτες στην τιμή των περίπου 4.200 δολαρίων ανά τεμάχιο. Η δεύτερη ζήτησε 4.600 δολάρια και η τρίτη 5.100 δολάρια.

Οι ρουκέτες ήταν ακριβώς ίδιες – κατασκευάζονταν στο ίδιο εργοστάσιο, από την ίδια εταιρεία στην Τουρκία. Η μοναδική διαφορά ήταν η τιμή. Η τουρκική κατασκευάστρια, Arca Defense, υπέβαλε τη χαμηλότερη προσφορά. Ωστόσο, η σύμβαση ανατέθηκε στον ακριβότερο πλειοδότη, μια θυγατρική της Czechoslovak Group. Η απόφαση αύξησε τον λογαριασμό της Ουκρανίας για τις ρουκέτες κατά περίπου 130 εκατ. δολάρια.

Η συγκεκριμένη ήταν μία από τις πολλές ουκρανικές συμφωνίες που συνέβαλαν στη μετατροπή της Czechoslovak Group σε παγκόσμια δύναμη της αμυντικής βιομηχανίας. Η εταιρεία εισήχθη φέτος στο χρηματιστήριο, καθιστώντας τον 33χρονο μεγαλομέτοχό της, Μίχαλ Στρναντ, τον πλουσιότερο κατασκευαστή όπλων στη λίστα δισεκατομμυριούχων του «Forbes».

Παρά τις ανησυχίες των ελεγκτών, η Ουκρανία εξέτασε το ενδεχόμενο να συνεργαστεί ξανά με την Czechoslovak Group, αυτή τη φορά για να αντικαταστήσει το οπλοστάσιο τυφεκίων Καλάσνικοφ με ένα τσεχικής σχεδίασης μοντέλο, συμβατό με τα πυρομαχικά του ΝΑΤΟ».

Το ενδιαφέρον είναι ότι σε αυτήν ακριβώς την τσέχικη εταιρεία (CSG), η κυβέρνηση Μητσοτάκη έχει δώσει τα Ελληνικά Αμυντικά Συστήματα (ΕΑΣ), τα οποία κατασκευάζουν πυρομαχικά, διαφημίζοντας μάλιστα τη συμφωνία ως … σωτήρια για τα ΕΑΣ. Να σημειωθεί ότι, με τις ευλογίες των Βρυξελλών, η τσέχικη εταιρεία έχει καταστεί ο σημαντικότερος φορέας τροφοδοσίας της Ουκρανίας με πυρομαχικά Πυροβολικού, αποσπώντας το μερίδιο του λέοντος των ευρωπαϊκών χρηματοδοτήσεων σε αυτόν τον τομέα. Στο πλαίσιο αυτό, και επειδή ελάχιστες άλλες ευρωπαϊκές εταιρείες μπορούσαν να παράγουν τέτοια πυρομαχικά, κατάφερε να αποσπάσει, με απόφαση του μεγάρου Μαξίμου και του υπουργείου Αμυνας, τα ΕΑΣ. Επρόκειτο για μια άκρως πολύτιμη εταιρεία για τις μπίζνες των Τσέχων.

Ντόμινο «παραιτήσεων»

Πρόσφατα, επίσης, ο Ζελένσκι έχασε ένα ακόμα στήριγμά του, το οποίο ουσιαστικά χρησιμοποιούσε εναντίον της NABU. Τον γενικό εισαγγελέα της Ουκρανίας, Ρουσλάν Κραβτσένκο. Και αυτός παραιτήθηκε λόγω κατηγοριών για διαφθορά, μετά από έφοδο της NABU στα γραφεία του.

Οι ουκρανικές αρχές καταπολέμησης της διαφθοράς υποστηρίζουν ότι άτομα μέσα στην Εισαγγελία φέρονται να παρείχαν … προστασία σε παράνομα call centers (!) έναντι χρημάτων. Ο Κραβτσένκο αρνήθηκε ότι εμπλέκεται στην υπόθεση.

Ο «ταμίας» που βρήκε καταφύγιο στο Ισραήλ

Η πλέον εμβληματική υπόθεση διαφθοράς, είναι αυτή που αποκαλύφθηκε προ μηνών για φαγοπότι στον τομέα της Ενέργειας. Ολη η Ευρώπη – και η Ελλάδα – τροφοδοτεί την Ουκρανία με ενεργειακούς πόρους, αλλά για κύκλους τρωκτικών στο Κίεβο, αυτό αποτελεί πηγή πλουτισμού σε βάρος του βαριά ταλαιπωρημένου λαού.

Η υπόθεση, όμως, έχει άμεση διασύνδεση με πρόσωπα που σχετίζονται και με το πολυδιαφημισμένο «θαύμα» των ουκρανικών drones και της εταιρείας – σχεδόν μονοπωλίου παραγωγής drones στην Ουκρανία, της FirePoint, η οποία φημολογείται ότι – και αυτή – αποτελεί «ταμείο» του περιβάλλοντος Ζελένσκι.

Προ εβδομάδων, ο ολιγάρχης, Ιγκορ Κολομόϊσκι, ο οποίος τα τελευταία χρόνια κρατείται σε κέντρο προφυλάκισης (!), αστειευόμενος, έλεγε on camera, ότι, αν ο Τιμούρ Μίντιτς, ο οποίος φέρεται να βρίσκεται πίσω από την FirePoint, δεν επιστρέψει από το Ισραήλ, όπου κατέφυγε «με τα σχέδια» για τα ουκρανικά drones και τα προγράμματα βαλλιστικών πυραύλων, η πρόοδοι της Ουκρανίας στην κατασκευή τέτοιων όπλων θα βαλτώσει. Αστειευόταν, βέβαια, γιατί η Ουκρανία τροφοδοτείται με τέτοια όπλα από τη Δύση. Η «μπηχτή» του είχε να κάνει καθαρά με τος σχέσεις Μίντιτς – Ζελένσκι.

Στην Ουκρανία που είναι μοιρασμένη σε φέουδα ολιγαρχών, ο Κολομόϊσκι ήταν ο «βασιλιάς» της κεντρικής Ουκρανίας. Χάρις σε αυτόν εξελέγη, αρχικά, ο Ζελένσκι πρόεδρος. Στη συνέχεια, βέβαια, εξαιτίας των εσωτερικών «φεουδαρχικών» συγκρούσεων εξουσίας, ο Κολομόϊσκι βρέθηκε στην … «στενή».

Στη χώρα, άπαντες γνωρίζουν ότι εδώ και πάρα πολλά χρόνια, ο Μίντιτς είχε στενότατη σχέση με τον Ζελένσκι. Στο παρελθόν, ήταν ο εντεταλμένος «άνθρωπος» του Κολομόϊσκι για να «ελέγχει» τον Ζελένσκι, αλλά κατόπιν πέρασε στο «στρατόπεδο» Ζελένσκι και έγινε ο προσωπικός του χρηματοδότης και ένας από τους βασικούς «ταμίες» του.

Ξέπλυμα και κρυπτονομίσματα

Από υποκλοπές συνομιλιών που έκανε η NABU στο διαμέρισμα του Μίντιτς, στο Κίεβο, όπου βρέθηκαν μέχρι και χρυσές τουαλέτες, και σύχναζε ο Ζελένσκι, προέκυψε η υπόθεση διαφθοράς στον τομέα της Ενέργειας, με πρωταγωνιστή τον Μίντιτς. Λίγο προτού συλληφθεί, «δραπέτευσε» στο Ισραήλ.

Λέγεται, επίσης, ότι, κατά τη διάρκεια των υποκλοπών, καταγράφτηκε ο Ουκρανός πρόεδρος να συζητά τρόπους εξαπάτησης των Δυτικών και υπεξαίρεσης δισεκατομμυρίων ευρώ και δολαρίων. Σύμφωνα με πληροφορίες, στενοί συνεργάτες του Ζελένσκι συζητούσαν το ενδεχόμενο ακόμα και εξαγοράς μιας γαλλικής Τράπεζας με σκοπό τη νομιμοποίηση εσόδων από παράνομες δραστηριότητες ύψους 5 δισεκατομμυρίων ευρώ σε κρυπτονομίσματα.

Η NABU υπέκλεψε συνομιλίες σχετικά με αυτό το σχέδιο στο διαμέρισμα του Τιμούρ Μίντιτς, όπως δήλωσε ο βουλευτής της ουκρανικής Βουλής (Ράντα). Το σχέδιο προέβλεπε την καταχώριση της Tράπεζας στο όνομα του αδελφού του πρώην αναπληρωτή επικεφαλής του γραφείου του Ζελένσκι, Όλεγκ Σούρμα, καθώς και να ζητήσουν βοήθεια από τον Μακρόν για την επίτευξη αυτού του στόχου, υποστήριξε ο βουλευτής.

Με απόρρητες πληροφορίες υπό μάλης

Τυπικώς, η Ουκρανία ζητάει από το Ισραήλ την έκδοση του επιχειρηματία Τιμούρ Μίντιτς. Ωστόσο, το Τελ Αβίβ αρνείται. Κοινή πεποίθηση είναι, πάντως, ότι ο Ζελένσκι δεν θα ήθελε καθόλου να εκδοθεί ο Μίντιτς στην Ουκρανία, καθώς ο ίδιος θα βρισκόταν στη δίνη αποκαλύψεων ενός μεγάλου σκανδάλου διαφθοράς.

Το εντυπωσιακό είναι ότι, με «πακέτα» πληροφοριών για την εθνική Αμυνα και τις νέες τεχνολογίες υπό μάλης, φαίνεται ότι κυκλοφορούν στο εξωτερικό και άλλοι Ουκρανοί παράγοντες που εμπλέκονται στα εξοπλιστικά. Οπως ο πρώην υπουργός Άμυνας, Μιχάιλο Φεντόροφ, τον οποίο «ξήλωσε» πρόσφατα ο Ζελένσκι, επειδή λέγεται ότι επιχείρησε να ελέγξει τη διαφορά. Αυτός αρχικά μετέβη στην Ιταλία, όπου ανακοίνωσε ότι θα αναλάμβανε ρόλο συμβούλου του Ιταλού υπουργού Άμυνας. Κατόπιν είπε ότι θα επιδιώξει να έχει συμβουλευτικούς ρόλους με άλλες χώρες, ενδεχομένως τη Γαλλία και τις ΗΠΑ, ίσως και με τον Ίλον Μασκ.

«Ταμείο» και από τα drones;

Στην Ουκρανία, εντονότατες είναι οι υποψίες ότι, πίσω από την εταιρεία – μονοπώλιο των drones, FirePoint, βρίσκεται ο φερόμενος ως «ταμίας» του Ζελένσκι, Μίντιτς. Η εταιρεία επισήμως το διαψεύδει.

Πάντως, ο διοικητής μονάδας επιθετικών μη επανδρωμένων αεροσκαφών της της Ουκρανίας, Γιούρι Κασιάνοφ, όταν το 2025 είχε καταγγείλει δημόσια ότι το «δεξί χέρι» του Ζελένσκι, Γερμάκ, διέλυσε την «επιτυχημένη μονάδα» του, «θυσιάζοντάς την στον βωμό της διαφθοράς υψηλού επιπέδου», απέδωσε την απόφαση αυτή στην οργή του Ζελένσκι και του Γερμάκ, εξαιτίας της κριτικής που ο ίδιος έκανε στην εταιρεία Fire Point.

Το 2024, αυτή η άγνωστη στο ευρύ κοινό εταιρεία πήρε 320 εκατομμύρια δολάρια από τον ουκρανικό προϋπολογισμό για την παραγωγή drones, ποσό που αντιστοιχούσε στο ένα τρίτο του συνόλου των κρατικών παραγγελιών. Τότε, ο Κασιάνοφ ισχυριζόταν ότι η Fire Point πουλούσε drones στις Ένοπλες Δυνάμεις σε τιμή τριπλάσια από αυτήν της αγοράς, καθώς και ότι οι Ζελένσκι και Γερμάκ υπεξαιρούσαν δισεκατομμύρια δολάρια από τη στρατιωτική βοήθεια της ΕΕ. Συγκεκριμένα, 1 δις. δολάρια από τη Δανία και 5 δις. δολάρια από τη Γερμανία.

Παρ’ ότι έχουν γίνει έρευνες για διαφθορά και στον τομέα των drones, μέχρι τώρα δεν έχει γίνει κάποια ουσιαστική αποκάλυψη. Κάτι που εξηγείται από το γεγονός ότι ο τομέας είναι κρίσιμος για τον πόλεμο με τη Ρωσία, και γι’ αυτό δεν πρέπει να πληγεί.

Που παράγονται τα drones

Να σημειωθεί, εξάλλου, ότι προχωρά με θεαματικούς ρυθμούς η συμπαραγωγή drones της Ουκρανίας με σειρά ευρωπαϊκών χωρών. Στην πραγματικότητα, χάρις στην τροφοδοσία της Ουκρανίας με δεκάδες χιλιάδες drones από την Ευρώπη, το Κίεβο καταφέρνει πολλά πλήγματα στο εσωτερικό της Ρωσίας, καθώς και σε πλοία στη Μαύρη Θάλασσα και αλλού.

Εσχάτως, το Λονδίνο δήλωσε ότι θα παράσχει 150.000 drones στην Ουκρανία μέχρι το τέλος του 2026. Το πακέτο, που χρηματοδοτείται από το δάνειο ύψους 2,26 δισεκατομμυρίων λιρών της Βρετανίας προς την Ουκρανία, και, εκτός των άλλων, περιλαμβάνει 350 πυραύλους αεράμυνας και συστήματα επίγειων ραντάρ.

Από τη μεριά του, το υπουργείο Άμυνας της Ρωσίας έχει δημοσιεύσει κατάλογο Ευρωπαίων κατασκευαστών που φέρονται να παράγουν drones για την Ουκρανία. Πρόκειται για 11 εγκαταστάσεις εταιρειών στη Βρετανία, τη Δανία, τη Γερμανία και τη Λετονία. Αλλες 10 εταιρείες φέρονται να κατασκευάζουν drones και εξαρτήματά τους, στη Γερμανία, την Ισπανία και την Ιταλία. Εσχάτως, και ο Καναδάς υποσχέθηκε να στέλνει τεράστιες ποσότητες drones στην Ουκρανία.

Στο μεταξύ, με πρωτοβουλία της ΕΕ, δημιουργήθηκε η ευρωπαϊκή «Συμμαχία για τα drones» (Drone Alliance). Σε αυτήν μετέχουν 18 εταιρείες: εννέα από την ΕΕ και εννέα από την Ουκρανία. Από πλευράς ΕΕ, είναι η κροατική εταιρεία που ειδικεύεται στα συστήματα FPV, ORQA. Καθώς και οι Indra Group (Ισπανία), Fincantieri (Ιταλία), WB Group (Πολωνία), Destinus (Ολλανδία), Delair (Γαλλία), RSI Europe (Λιθουανία), TERMA (Δανία) και η Quantum Systems (Γερμανία). Να σημειωθεί πως τον Ιούλιο του 2026 η Quantum Systems επιλέχθηκε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή ως επικεφαλής της «Drone Alliance». Τον ίδιο μήνα, Ουκρανία και Γερμανία υπέγραψαν συμφωνία για την παραγωγή μη επανδρωμένων αεροσκαφών, Bars. Στο αρχικό στάδιο, η γερμανική πλευρά θα χρηματοδοτήσει την παραγωγή.

neostrategy.gr