Τούρκος απόστρατος για GSI: «Η Ελλάδα παίζει με την φωτιά» – Η «μάχη» των NAVTEX

Σε υψηλούς τόνους τοποθετείται ο απόστρατος Τούρκος αντιναύαρχος Τζεμ Γκιουρντενίζ, ένας από τους εμπνευστές του δόγματος της «Γαλάζιας Πατρίδας», σχετικά με τις έρευνες του γαλλικού ερευνητικού πλοίου «Abeille Marengo» για την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας – Κύπρου (GSI). Ο ίδιος προειδοποιεί ότι η Αθήνα αναλαμβάνει σοβαρό ρίσκο, κατηγορεί την Ελλάδα ότι επιχειρεί να δημιουργήσει τετελεσμένα σε περιοχή που η Άγκυρα διεκδικεί και ζητά από την τουρκική κυβέρνηση να ενισχύσει την αντίδρασή της, ακόμη και με την αποτρεπτική παρουσία του Πολεμικού Ναυτικού.

«Η Ελλάδα παίζει με τη φωτιά και παρασύρει και τη Γαλλία σε αυτή τη φωτιά», αναφέρει χαρακτηριστικά σε ανάρτησή του, επιχειρώντας να αποδώσει στις προγραμματισμένες έρευνες ευρύτερη γεωπολιτική σημασία, πέρα από το τεχνικό σκέλος της κατασκευής του καλωδίου.

Η παρέμβασή του έρχεται μετά την έκδοση ελληνικής NAVTEX για τις δραστηριότητες του γαλλικού ερευνητικού σκάφους, η οποία καλύπτει το διάστημα από τις 6 Νοεμβρίου 2026 έως τις 6 Μαρτίου 2027, αλλά και την άμεση αντίδραση της Άγκυρας με αντι-NAVTEX και ανακοίνωση του τουρκικού υπουργείου Εξωτερικών. Η Τουρκία υποστηρίζει ότι οι έρευνες πραγματοποιούνται σε περιοχή την οποία θεωρεί τμήμα της υφαλοκρηπίδας της και επιμένει ότι απαιτείται η δική της συγκατάθεση.

Η αναφορά στην κρίση της Κάσου και τα «τετελεσμένα»

Ο Τζεμ Γκιουρντενίζ υποστηρίζει ότι η νέα δραστηριότητα στην περιοχή δεν μπορεί να αξιολογηθεί αποκλειστικά υπό το πρίσμα της ηλεκτρικής διασύνδεσης. Αντίθετα, συνδέει τις εξελίξεις με την κρίση της Κάσου το 2024, υποστηρίζοντας ότι η επανάληψη δραστηριοτήτων στην ίδια θαλάσσια περιοχή συνιστά νέα κίνηση αμφισβήτησης της τουρκικής αποφασιστικότητας.

Όπως αναφέρει, «μετά την κρίση της Κάσου το 2024, ο σχεδιασμός νέων de facto δραστηριοτήτων στην ίδια περιοχή αποτελεί μια νέα κίνηση που αμφισβητεί την αποφασιστικότητα της Τουρκίας».

Ο απόστρατος αντιναύαρχος εκτιμά, μάλιστα, ότι θα ήταν σοβαρό λάθος να θεωρηθούν οι εσωτερικές οικονομικές και πολιτικές δυσκολίες της Τουρκίας ως ευκαιρία για την προώθηση ελληνικών επιδιώξεων στην Ανατολική Μεσόγειο. Ειδικότερα, αναφέρεται στην κρίση χρηματοδότησης, στην πολιτική πόλωση και στην κοινωνική αναταραχή, επισημαίνοντας ότι αυτές οι συνθήκες δεν συνεπάγονται υποχώρηση της τουρκικής βούλησης να υπερασπιστεί τις διεκδικήσεις της.

Παράλληλα, συνδέει τις εξελίξεις με το πολιτικό περιβάλλον στις ΗΠΑ και τις επιπτώσεις των ενδιάμεσων εκλογών στη θέση του Ντόναλντ Τραμπ. Υποστηρίζει ότι όσοι θεωρούν πως η πολιτική αποδυνάμωση του Αμερικανού προέδρου και οι επιπτώσεις της στις σχέσεις του με την Άγκυρα περιορίζουν τα περιθώρια κινήσεων της Τουρκίας, αντιμετωπίζουν λανθασμένα τη βούληση του τουρκικού κράτους ως ζήτημα προσωπικών σχέσεων μεταξύ ηγετών.

Στο πλαίσιο αυτό, χαρακτηρίζει σοβαρό λάθος εκτίμησης το ενδεχόμενο η Αθήνα να επιχειρήσει, όπως υποστηρίζει, τη δημιουργία τετελεσμένων στη «Γαλάζια Πατρίδα», έναν από τους πλέον ευαίσθητους τομείς των τουρκικών διεκδικήσεων.

Ζητά παρουσία του τουρκικού Πολεμικού Ναυτικού

Ιδιαίτερη σημασία έχει το σημείο της παρέμβασής του στο οποίο ο Γκιουρντενίζ καλεί την τουρκική κυβέρνηση να μην περιοριστεί στην έκδοση μιας αντι-NAVTEX. Αντίθετα, ζητά οι διπλωματικές και νομικές ενστάσεις της Άγκυρας να συνοδευτούν από στρατιωτική αποτρεπτική παρουσία στην περιοχή.

«Η αντίδραση της Τουρκίας δεν πρέπει να περιορίζεται σε μια αντί-NAVTEX. Οι διπλωματικές και νομικές ενστάσεις πρέπει να ενισχυθούν από την αποτρεπτική παρουσία του Πολεμικού Ναυτικού στην περιοχή και την αποφασιστικότητα να αποτραπούν οι παραβιάσεις δικαιωμάτων. Οι ενστάσεις στα χαρτιά πρέπει να βρουν την αντιστοιχία τους σε δράση επί τόπου», αναφέρει χαρακτηριστικά.

Με την τοποθέτηση αυτή, ο απόστρατος αξιωματικός ζητά ουσιαστικά την ενίσχυση της τουρκικής στρατιωτικής παρουσίας, προκειμένου να υποστηριχθούν στην πράξη οι διεκδικήσεις της Άγκυρας. Παράλληλα, υποστηρίζει ότι το ηλεκτρικό καλώδιο δεν μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως μέσο επιβολής αμφισβητούμενων διεκδικήσεων θαλάσσιας δικαιοδοσίας ούτε να αποτελέσει, όπως λέει, πρόσχημα για την υπονόμευση των δικαιωμάτων της Τουρκίας στην υφαλοκρηπίδα.

Το μήνυμα προς τη Γαλλία και η «Γαλάζια Πατρίδα»

Ο Γκιουρντενίζ απευθύνει, επίσης, σαφές μήνυμα προς το Παρίσι, εκφράζοντας την ελπίδα ότι η Γαλλία δεν θα συμμετάσχει μαζί με την Ελλάδα σε μια ενέργεια που ο ίδιος χαρακτηρίζει υψηλού ρίσκου.

Καλεί τη γαλλική πλευρά να σεβαστεί τα όρια της υφαλοκρηπίδας που έχει γνωστοποιήσει μονομερώς η Τουρκία στα Ηνωμένα Έθνη στις 18 Μαρτίου 2020, επαναλαμβάνοντας τη θέση της Άγκυρας για τις θαλάσσιες ζώνες της Ανατολικής Μεσογείου.

Παράλληλα, ζητά από την τουρκική κυβέρνηση να απαντήσει στην ελληνική πρωτοβουλία χωρίς να επηρεαστεί από εξωτερικές πιέσεις ή εσωτερικούς πολιτικούς υπολογισμούς. Όπως επισημαίνει, το ζήτημα δεν αφορά την πολιτική επιβίωση μιας κυβέρνησης ή ενός κόμματος, αλλά τα δικαιώματα και τα συμφέροντα της Τουρκίας στη θάλασσα.

«Η “Γαλάζια Πατρίδα” δεν μπορεί να μετρηθεί με βάση τη διάρκεια ζωής των κυβερνήσεων. Το μέλλον της Τουρκίας στις θάλασσες δεν αποτελεί διαπραγματευτικό χαρτί», καταλήγει.

Αναλυτικά ο Τούρκος απόστρατος αναφέρει:

«Η Ελλάδα παίζει με τη φωτιά και παρασύρει και τη Γαλλία σε αυτή τη φωτιά.

Το NAVTEX που καλύπτει την περίοδο από 6 Νοεμβρίου 2026 έως 6 Μαρτίου 2027, για το γαλλικό ερευνητικό σκάφος «Abeille Marengo», πρέπει να αξιολογηθεί πολύ πέρα από το πλαίσιο του έργου του ηλεκτρικού καλωδίου (GSI).

 Μετά την κρίση της Κάσου το 2024, ο σχεδιασμός νέων de facto δραστηριοτήτων στην ίδια περιοχή αποτελεί μια νέα κίνηση που αμφισβητεί την αποφασιστικότητα της Τουρκίας.

 Είναι επικίνδυνο να θεωρούνται οι κλιμακούμενες οικονομικές δυσκολίες της Τουρκίας, που οφείλονται στην κρίση χρηματοδότησης, την πολιτική πόλωση και την κοινωνική αναταραχή, ως στρατηγική ευκαιρία στο εξωτερικό.

Αν υπάρχουν εκείνοι που πιστεύουν ότι η απώλεια ισχύος που υπέστη ο Τραμπ στις ενδιάμεσες εκλογές —αφού είχε δηλώσει την υποστήριξή του προς τον Πρόεδρο— έχει περιορίσει το περιθώριο ελιγμών της Άγκυρας, είναι κατανοητό ότι θεωρούν τη βούληση του τουρκικού κράτους απλώς ως θέμα προσωπικών σχέσεων.

Η Αθήνα, ενθαρρυμένη από αυτές τις συνθήκες, να επιδιώξει ένα τετελεσμένο γεγονός στη «Γαλάζια Πατρίδα» —έναν από τους πιο ευαίσθητους τομείς της Τουρκίας— θα αποτελούσε σοβαρό λάθος εκτίμησης.

Η Ελλάδα στρέφεται για άλλη μια φορά προς ένα σοβαρό ρίσκο, βασιζόμενη στην υποστήριξη εξωτερικών δυνάμεων.

Το ηλεκτρικό καλώδιο δεν μπορεί να μετατραπεί σε εργαλείο επιβολής αμφισβητούμενων διεκδικήσεων θαλάσσιας δικαιοδοσίας επί τόπου. Δεν μπορεί να επιτραπεί η υπονόμευση των δικαιωμάτων της Τουρκίας στην υφαλοκρηπίδα υπό το πρόσχημα ενός τεχνικού έργου.

Η αντίδραση της Τουρκίας δεν πρέπει να περιορίζεται σε μια αντί-NAVTEX. Οι διπλωματικές και νομικές ενστάσεις πρέπει να ενισχυθούν από την αποτρεπτική παρουσία του Πολεμικού Ναυτικού στην περιοχή και την αποφασιστικότητα να αποτραπούν οι παραβιάσεις δικαιωμάτων. Οι ενστάσεις στα χαρτιά πρέπει να βρουν την αντιστοιχία τους σε δράση επί τόπου.

Τα προβλήματα που αντιμετωπίζει η Τουρκία στο εσωτερικό της δεν εξαλείφουν τη βούλησή της να υπερασπιστεί τα κυριαρχικά της δικαιώματα στο εξωτερικό.

Αυτό που διακυβεύεται εδώ δεν είναι η επιβίωση κάποιας συγκεκριμένης κυβέρνησης ή πολιτικής τάξης. Αυτό που διακυβεύεται είναι η προστασία των δικαιωμάτων και των συμφερόντων της Τουρκίας στην «Γαλάζια Πατρίδα», καθώς και το ναυτικό μέλλον των μελλοντικών γενεών. Το ζήτημα αυτό δεν μπορεί να περιοριστεί στην πολιτική τύχη κάποιου κόμματος ή ηγέτη.

Ελπίζω η Γαλλία να μην συμμετάσχει μαζί με την Ελλάδα σε αυτό το ρίσκο και να σεβαστεί τα όρια της ηπειρωτικής υφαλοκρηπίδας που η Τουρκία κοινοποίησε στα Ηνωμένα Έθνη στις 18 Μαρτίου 2020.

Ελπίζω ότι το κράτος και η κυβέρνηση θα δώσουν την απαραίτητη απάντηση σε αυτή την πρόκληση, χωρίς να υποκύψουν σε οποιαδήποτε εξωτερική πίεση ή να παραδοθούν σε εσωτερικούς πολιτικούς υπολογισμούς.

Η «Γαλάζια Πατρίδα» δεν μπορεί να μετρηθεί με βάση τη διάρκεια ζωής των κυβερνήσεων. Το μέλλον της Τουρκίας στις θάλασσες δεν αποτελεί διαπραγματευτικό χαρτί».

Δείτε την ανάρτηση:

Η απάντηση της Αθήνας στις τουρκικές αιτιάσεις

Η Ελλάδα εξέδωσε NAVTEX για την εκτέλεση ερευνητικών εργασιών από το γαλλικό ερευνητικό πλοίο Abeille Marengo, στο πλαίσιο της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας – Κύπρου (GSI). Η σχετική ελληνική αναγγελία καλύπτει την περίοδο από τις 6 Νοεμβρίου 2026 έως τις 6 Μαρτίου 2027.

Από την πλευρά της, η Τουρκία αντέδρασε εκδίδοντας αντι-NAVTEX, αμφισβητώντας την αρμοδιότητα της Ελλάδας να εκδίδει αναγγελίες για τις συγκεκριμένες δραστηριότητες στην περιοχή και επαναφέροντας τις πάγιες θέσεις της για τα όρια της υφαλοκρηπίδας. Η τουρκική κίνηση εντάσσεται στο πλαίσιο της έντασης που συνοδεύει τις έρευνες για το καλώδιο ηλεκτρικής διασύνδεσης.

Η Αθήνα απέρριψε τις τουρκικές αιτιάσεις, διαμηνύοντας ότι οι εργασίες του γαλλικού ερευνητικού πλοίου θα προχωρήσουν σύμφωνα με τον επιχειρησιακό προγραμματισμό της εταιρείας.

Ειδικότερα, ελληνικές διπλωματικές πηγές, σχολιάζοντας την ανακοίνωση του τουρκικού υπουργείου Εξωτερικών, υπογράμμισαν ότι «οι εργασίες του γαλλικού ερευνητικού πλοίου VB Abeille Marengo θα προχωρήσουν βάσει του επιχειρησιακού προγραμματισμού της εταιρείας, σε ελληνικά και κυπριακά χωρικά ύδατα και σε περιοχές ελληνικής και κυπριακής υφαλοκρηπίδας».

Οι ίδιες πηγές τόνισαν ότι «το διεθνές δίκαιο της θάλασσας είναι σαφές και δεν χωρεί διαφορετικών ερμηνειών».

Η αντιπαράθεση αποκτά, ωστόσο, ευρύτερες διαστάσεις, καθώς πέρα από τις διπλωματικές ανακοινώσεις και τις αντίθετες NAVTEX, στο προσκήνιο τίθεται και η στρατιωτική διάσταση της τουρκικής αντίδρασης. Ενδεικτική είναι η παρέμβαση του Τούρκου απόστρατου ναυάρχου Τζεμ Γκιουρντενίζ, ο οποίος ζητά ενισχυμένη παρουσία του τουρκικού Πολεμικού Ναυτικού στην περιοχή. Το επόμενο διάστημα και η στάση που θα τηρήσει η Γαλλία αναμένεται να έχουν ιδιαίτερη σημασία για την πορεία των ερευνών και την εξέλιξη της έντασης στην Ανατολική Μεσόγειο.

(πηγή κεντρικής φωτογραφίας: marinetraffic.com)

newsbreak.gr