Πως να ξεπουλήσετε τα αρχαιολογικά Μνημεία σε 3 βήματα

Η πολιτιστική κληρονομιά της χώρας μας μπαίνει στο χρηματιστήριο του εμπορίου. Ο έλεγχος των αρχαιολογικών πόρων περνάει πλέον σε μία Ανώνυμη Εταιρεία ενώ ιδρύεται ένα ακόμη Νομικό Πρόσωπο δημοσίου Φορέα ειδικά για τους ενάλιους αρχαιολογικούς χώρους, η διαχείριση των οποίων μπορεί να δίνεται και σε ιδιώτες.

Όλα τα παραπάνω είναι το αποτέλεσμα του νομοσχεδίου της υπουργού Πολιτισμού Λίνας Μενδώνη το οποίο εισάγεται εσπευσμένα προς ψήφιση αύριο 23 Ιουλίου. Οι εργαζόμενοι σε αρχαιολογικές υπηρεσίες και οι αρχαιολόγοι συμμετέχουν σήμερα σε στάση εργασίας καταγγέλλοντας το υπουργείο Πολιτισμού ότι προχωρά στην υποθήκευση του δημόσιου αγαθού της “πολιτιστικής κληρονομιάς”

Ο στόχος εμπορευματοποίησης της αρχαίας κληρονομιάς της χώρας επιτυγχάνεται σε τρία βασικά βήματα.

Το πρώτο: Το σχέδιο νόμου με fast track διαδικασίες αναρτήθηκε για δημόσια διαβούλευση μέσα στον Ιούλιο. Δύο ημέρες μετά τη λήξη της και χωρίς κανένα διάλογο με τους ενδιαφερόμενους φορείς, εισήχθη στη Βουλή προς ψήφιση.

Το δεύτερο: Η αρχαιολογική κληρονομιά βαίνει προς ιδιωτικοποίηση μέσω της “διαχείρισης” των αρχαιολογικών πόρων, ήτοι των εσόδων του υπουργείου Πολιτισμού. Η διαχείριση θα γίνεται μέσα από μια Ανώνυμη Εταιρεία (όπως η ΔΕΗ για παράδειγμα), η οποία θα χαράσσει την πολιτιστική πολιτική της χώρας, ενώ προβλέπεται ότι θα έχει τη δυνατότητα να αναλαμβάνει έως και το νομοθετικό έργο του υπουργείου! Επίσης δημιουργεί ένα νέο Νομικό Πρόσωπο για τους ενάλιους αρχαιολογικούς χώρους, παραμερίζοντας το ρόλο των κεντρικών αρχαιολογικών υπηρεσιών του υπουργείου και τις Εφορείες αρχαιοτήτων.

Το τρίτο: Στο νομοσχέδιο εξιδεικεύεται η χρηματοδότηση κινηματογραφικών και τηλεοπτικών παραγωγών μέσω των κονδυλίων του ΕΚΟΜΕΔ. Οι ιδιοκτήτες των καναλιών έχουν σημαντικό μερίδιο στις ενισχύσεις παραγωγής, 20 εκατομμύρια ετησίως ακόμη και για τηλεπαιχνίδια, ριάλιτι σόου και εκπομπές μαγειρικής. Η επιδοματική αυτή τακτική μπορεί να εξηγεί και την ελάχιστη δημοσιότητα που έλαβε το νομοσχέδιο του υπ.Πολιτισμού το οποίο πέρασε στα πολύ ψηλά της δημοσιότητας.

Οι αρχαιότητες γίνονται εμπόρευμα

Οι αρχαιολόγοι και οι εργαζόμενοι στο υπουργείο Πολιτισμού που μετέχουν στη σημερινή στάση εργασίας καταγγέλλουν ότι η κυβέρνηση “παραδίδει σε εργολάβους την πολιτιστική κληρονομιά χωρίς να προβλέπει στοιχειώδη διαφάνεια στη λειτουργία της ΑΕ η οποία θα χαράσσει πολιτιστική πολιτική”.

Όπως σημειώνουν, ο ρόλος του υπουργείου Πολιτισμού παραγκωνίζεται έως εξαφάνισης. Οι αρμοδιότητες των εξειδικευμένων επιστημόνων περνάνε σε ιδιώτες συνεργαζόμενους με την καινούργια Α.Ε με μόνο στόχο την κερδοφορία.

“Το ελληνικό δημόσιο θα χάσει φυσικά τα τεράστια έσοδά του αλλά και οι πολίτες επίσης θα χάσουν την πρόσβαση σε χώρους και μνημεία, αφού οι τιμές θα εκτοξευθούν στα ύψη”.

Το νομοσχέδιο με τίτλο «Σύσταση νομικού προσώπου ιδιωτικού δικαίου, με την επωνυμία «Οργανισμός Ανάπτυξης και Διαχείρισης Ελληνικής Πολιτιστικής Κληρονομιάς ΑΕ» (Hellenic Heritage Organisation SA), Αναδιοργάνωση του Οργανισμού Διαχείρισης και Ανάπτυξης Πολιτιστικών Πόρων (Ο.Δ.Α.Π.)…”, προβλέπει τη σύσταση τη ανώνυμης εταιρείας, ενώ στο δεύτερο μέρος προβλέπεται η αναδιοργάνωση του ΟΔΑΠ μέσω της οποίας συρρικνώνεται ο ρόλος του.

Όπως αναφέρουν οι αρχαιολόγοι ο ΟΔΑΠ “θα λειτουργεί σαν άλλοθι για την ανώνυμη εταιρεία. Τα έσοδα των εκατομμυρίων ευρώ από τους τουρίστες είναι έσοδα του δημοσίου και προκειμένου να κρύψουν ότι θα πάνε στην Α.Ε, χρειάζονται τον ΟΔΑΠ στο όνομα του οποίου λειτουργεί η ΑΕ.”.

Ωστόσο η ΑΕ στην πραγματικότητα θα κάνει κουμάντο στα πάντα. Είναι αυτή που διαχειρίζεται την ακίνητη περιουσία του ΥΠΠΟ και του ΟΔΑΠ, τα χρήματα από τα έσοδα, από τα οποία το 40% πηγαίνει στον κρατικό προϋπολογισμό.

“Το υπόλοιπο 60% ο ΟΔΑΠ θα έχει τη δυνατότητα να το διαχειρίζεται για τους πραγματικούς σκοπούς που είναι η αναδιανομή των χρημάτων στους αρχαιολογικούς χώρους και τα μνημεία; Όχι, δεν θα μπορεί. Γιατί η ΑΕ αποφασίζει μόνη της για τα λειτουργικά και διαχειριστικά της έσοδα, τα οποία μετά ο ΟΔΑΠ υποχρεούται να της καταβάλλει”. 

Η ΑΕ με την ίδρυση της θα λάβει από τον ΟΔΑΠ 3 εκ. ευρώ ως έκτακτη επιχορήγηση. Κι άλλα 3 εκ. είναι το μετοχικό κεφάλαιο, που επίσης θα καταβληθεί από το δημόσιο. Συν την τακτική επιχορήγηση από τον ΟΔΑΠ, τον κρατικό προϋπολογισμό, το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων, τα ΕΣΠΑ, όλο αυτό το δημόσιο χρήμα θα πηγαίνει στην ΑΕ.

Τα άρθρα 4-24 του νομοσχεδίου ισχύουν προσωρινά, μέχρι η ίδια η Εταιρεία να αποφασίσει το δικό της Καταστατικό — δηλαδή βασικές διατάξεις (αρμοδιότητες, διαχείριση εσόδων, αμοιβές στελεχών) μπορούν να αλλάξουν μονομερώς από το διορισμένο ΔΣ. Αντί η εταιρεία να φέρνει έσοδα στο κράτος, ο δημόσιος ΟΔΑΠ υποχρεούται να της προκαταβάλλει κάθε χρόνο το 80% των λειτουργικών της εξόδων μέσα στο πρώτο δίμηνο, καθώς και το “διαχειριστικό κόστος” που θα καθορίζει η ίδια η Α.Ε. Παράλληλα, προβλέπονται τακτικές και έκτακτες επιχορηγήσεις από τον κρατικό προϋπολογισμό.

Και το ερώτημα που θέτουν ευθέως οι εργαζόμενοι στο υπουργείο Πολιτισμού είναι: “Άραγε οι μετοχές θα μπορούν αργότερα να πουληθούν και να έχουμε μετόχους ιδιώτες σε αρχαιολογικούς χώρους;”

Η Διοίκηση θα διορίζεται από τα υπ. Πολιτισμού και Οικονομικών, χωρίς κανένα ιδιαίτερο προσόν. Η ΑΕ έχει ρητό σκοπό το εμπορικό κέρδος, και ο διευθύνων σύμβουλος θα έχει υπερεξουσίες σε όλους τους πολιτιστικούς χώρους και τα μνημεία της χώρας.

Τα ερωτήματα που τίθενται ενόψει της ολιγόωρης συζήτησης του νομοσχεδίου στη Βουλή είναι καίρια:

• Θα συνεχίσουν τα χρήματα από τα έσοδα αρχαιολογικών μνημείων να επιστρέφουν στους αρχαιολογικούς χώρους, τα μνημεία και τα μουσεία;

• Ποιος θα ελέγχει τη διαχείριση των εκατομμυρίων ευρώ που προέρχονται από την πολιτιστική μας κληρονομιά;

• Θα παραμείνει ο πολιτισμός δημόσιο αγαθό ή θα αντιμετωπίζεται όλο και περισσότερο ως εμπορικό προϊόν;

Επισημαίνουν επίσης ότι είναι ορατός ο κίνδυνος κακοδιαχείρισης και διασπάθισης δημοσίου χρήματος καθώς η διαχείριση εσόδων αφαιρείται από το δημόσιο λογιστικό και τους θεσμικούς ελέγχους και περνά σε μηχανισμούς εταιρικής διακυβέρνησης. Η προστασία του πολιτιστικού αποθέματος είναι υποχρέωση του κράτους. Ο νόμος πρέπει να το διασφαλίζει αυτό. Όμως ο στόχος του νομοσχεδίου είναι εντελώς εμπορικός, για αυτό και στελέχη της αρχαιολογικής υπηρεσίας επιμένουν πως το νομοσχέδιο είναι αντισυνταγματικό.

neostrategy.gr