COSMOTE: Σουρωτήρι το απόρρητο των επικοινωνιών από το 2013 μέχρι το 2022

• Επί 8 χρόνια η εταιρεία δεν είχε εγκαταστήσει -παρά την ισχύουσα νομοθεσία- το απαραίτητο λογισμικό το οποίο θα κατέγραφε ποιοι μπαίνουν στα συστήματα, για ποιο λόγο και τι παρακολουθούν.
• Όποιος διέθετε πρόσβαση, μπορούσε να «παρακολουθεί», χωρίς να καταγράφεται.
• Η COSMOTE είχε δεσμευτεί ότι θα επιλύσει το πρόβλημα το 2014 αλλά μέχρι και το 2022 δεν το είχε πράξει.
• Το «τριπλό» πρόστιμο των 340.000 ευρώ από την ΑΔΑΕ το 2021 και το 2022.
• Το 2024 έφτασε η υπόθεση στο ακροατήριο αλλά η ΑΔΑΕ δεν κλήθηκε ποτέ να καταθέσει!

του Βαγγέλη Τριάντη

Πόσο ασφαλές είναι το απόρρητο των επικοινωνιών μέσω παρόχων κινητής και σταθερής τηλεφωνίας. Στο ερώτημα αυτό έχουν προσπαθήσει να δώσουν απαντήσεις και άλλες φορές οι δημοσιογραφικές έρευνες των Data Journalists, καθώς πρόκειται για ζήτημα που αφορά εκατομμύρια χρήστες. Αν και το ζήτημα προκαλεί δικαιολογημένο δημοσιογραφικό ενδιαφέρον, εντούτοις δεν φαίνεται να αντιμετωπίζεται με τη δέουσα σοβαρότητα.

Επί σχεδόν 8 χρόνια η COSMOTE δεν διέθετε το απαραίτητο λογισμικό καταγραφής της πρόσβασης στα συστήματα που βρίσκονται οι κλήσεις των συνδρομητών της.

Με βάση την κείμενη νομοθεσία η εταιρεία θα έπρεπε να είχε εγκαταστήσει εδώ και χρόνια λογισμικό το οποίο θα κατέγραφε ποιοι μπαίνουν στα συστήματα, για ποιον λόγο και τι παρακολουθούν. Την έλλειψη του απαραίτητου λογισμικού είχε εντοπίσει η Ολομέλεια της Αρχής Διασφάλισης του Απορρήτου των Επικοινωνιών (ΑΔΑΕ) από το 2013. Ειδικότερα όπως είχε διαπιστώσει η ΑΔΑΕ, η COSMOTE δεν διατηρούσε «τα αρχεία καταγραφής πρόσβασης σε δεδομένα επικοινωνίας του συστήματος VMS», καθώς επίσης και το απαραίτητο σύστημα για τους λογαριασμούς καρτοκινητής που ουσιαστικά καταγράφει σε αρχείο ποιοι μπαίνουν στα δεδομένα επικοινωνίας συνδρομητών καρτοκινητής τηλεφωνίας. Με απλά λόγια, όποιος διέθετε πρόσβαση, μπορούσε να δει ποιος μιλάει με ποιον, χωρίς να καταγράφεται.

Αν και η COSMOTE είχε δεσμευτεί ότι θα επιλύσει το πρόβλημα εντός του 2014, εντούτοις μέχρι και το 2022 δεν το είχε πράξει. Το αποτέλεσμα ήταν η ΑΔΑΕ να επιβάλλει πρόστιμα συνολικού ύψους 340.000 ευρώ στην COSMOTE με τρεις διαφορετικές αποφάσεις της το 2021 και το 2022.

Οι παραβάσεις της νομοθεσίας περί του απορρήτου των επικοινωνιών από την COSMOTE οδηγήθηκαν και στη Δικαιοσύνη. Όχι από την ΑΔΑΕ που τις εντόπισε αλλά από τον επιχειρηματία Γιώργο Φλωρά. Τελικά για τις δύο από τις τρεις υποθέσεις που εντόπισε η ΑΔΑΕ σχηματίστηκαν δικογραφίες από την Εισαγγελία Πρωτοδικών, αλλά τέθηκαν στο αρχείο με το σκεπτικό ότι δεν προέκυψαν ποινικές ευθύνες στελεχών της COSMOTE. Για την τρίτη υπόθεση ασκήθηκε ποινική δίωξη στον υπεύθυνο της COSMOTE, ο οποίος παραπέμφθηκε σε δίκη και τελικά αθωώθηκε το Σεπτέμβριο του 2024. Στη δίκη δεν παρέστη εκπρόσωπος της ΑΔΑΕ καθώς ούτε το Δικαστήριο, ούτε η Εισαγγελία έκριναν σκόπιμο ότι πρέπει να παραστεί, ενώ εξετάστηκε ως μάρτυρας μόνο ο κ. Φλωράς παρά τις περί του αντιθέτου επισημάνσεις της Εισαγγελίας του Αρείου Πάγου.

Η απουσία καταγραφής στα δεδομένα του VMS

Τον Φεβρουάριο του 2022 συνεδρίασε η Ολομέλεια της Αρχής Διασφάλισης του Απορρήτου των Επικοινωνιών (ΑΔΑΕ) σχετικά με υπόθεση «ενδεχόμενης παράβασης της κείμενης νομοθεσίας περί απορρήτου των επικοινωνιών» από την πλευρά της COSMOTE.

Είχε προηγηθεί σχετική καταγγελία από ιδιώτη τον Ιανουάριο του 2019, με αποτέλεσμα να συσταθεί ομάδα ελέγχου από την ΑΔΑΕ για τη διερεύνησή της. Πράγματι η ομάδα πραγματοποίησε έλεγχο στις εγκαταστάσεις της COSMOTE. Ο έλεγχος εντόπισε κάτι το σοκαριστικό. Η COSMOTE φερόταν να είχε παραβιάσει τον κανονισμό για τη διασφάλιση του απορρήτου των ηλεκτρονικών επικοινωνιών.

Πιο αναλυτικά, σύμφωνα με την παράγραφο 6.2.6 του Κανονισμού, οι εταιρείες τηλεπικοινωνίας οφείλουν να «καταγράφουν σε αρχείο τους τρόπους πρόσβασης των εργαζομένων και συνεργατών τους σε δεδομένα επικοινωνίας των συνδρομητών ή χρηστών των παρεχόμενων δικτύων ή υπηρεσιών». Δηλαδή, «κάθε πρόσβαση σε δεδομένα επικοινωνίας των συνδρομητών ή χρηστών των παρεχόμενων δικτύων ή υπηρεσιών πρέπει να καταγράφεται και να αιτιολογείται». Επίσης, σύμφωνα με την παρ. 8.3.3.2 του Κανονισμού της ΑΔΑΕ, οι εταιρείες τηλεπικοινωνιών, «υποχρεούνται να καταγράφουν και να διατηρούν σε αρχείο τις ενέργειες στο λειτουργικό σύστημα και στις εφαρμογές των Πληροφοριακών και Επικοινωνιακών Συστημάτων (ΠΕΣ).

Ωστόσο, κάτι τέτοιο από την πλευρά της COSMOTE δεν γινόταν. Όπως διαπίστωσαν οι ελεγκτές και παραδέχτηκε η εταιρεία, «τα αρχεία καταγραφής πρόσβασης σε δεδομένα επικοινωνίας του συστήματος VMS, καθώς και τα αρχεία καταγραφής ενεργειών των διαχειριστών στο εν λόγω σύστημα δεν διατηρούνται». Ακόμη πιο εντυπωσιακό είναι το γεγονός πως η παράλειψη αυτή της COSMOTE, είχε εντοπιστεί από την ΑΔΑΕ σε επιτόπιο έλεγχο που COSMOTE με έγγραφο που είχε αποστείλει στις 22 Ιουλίου του 2014 προς την ΑΔΑΕ είχε δεσμευτεί ότι η «εξαίρεση αναφορικά με την καταγραφή των προσβάσεων στο σύστημα VMS και των προσβάσεων στα δεδομένα επικοινωνίας μέσω του συστήματος VMS» επρόκειτο να αρθεί μέσα στο τελευταίο τρίμηνο του 2014. Κάτι τέτοιο όμως δε συνέβη.

Το 2021 η ΑΔΑΕ κάλεσε σε ακρόαση την COSMOTE. Η εταιρεία ισχυρίστηκε ότι «…η νέα έκδοση της πλατφόρμας VMS, η οποία θα τίθετο σε λειτουργία τέλος Οκτώβρη του 2021, θα διαθέτει μηχανισμό καταγραφής ενεργειών των διαχειριστών του συστήματος όσο και καταγραφής της πρόσβασης στα δεδομένα επικοινωνίας του συστήματος…». Δηλαδή σχεδόν 8 χρόνια αφότου η εταιρεία είχε εντοπιστεί να παραβιάζει τη νομοθεσία περί απορρήτου των επικοινωνιών.

Στο πλαίσιο αυτό η Ολομέλεια της ΑΔΑΕ αποφάσισε κατά πλειοψηφία να επιβάλλει πρόστιμο ύψους 40.000 ευρώ στην COSMOTE με την υπ΄ αριθμόν 51/2022 απόφαση. Σε αυτή, είχαν μειοψηφήσει ο τότε  πρόεδρος της Αρχής, Χρήστος Ράμμος και τα τακτικά μέλη κ.κ. Στέφανος Γκρίτζαλης και Αικατερίνη Παπανικολάου, οι οποίοι ψήφισαν την επιβολή στην COSMOTE προστίμου ύψους 300.000 ευρώ. Το σκεπτικό της μειοψηφίας ήταν μεταξύ άλλων πως με την παράβαση αυτή η COSMOTE, έθεσε σε διακινδύνευση το απόρρητο των επικοινωνιών. Επίσης, όπως αναφερόταν,  «με το επιχείρημα ότι το νέο σύστημα το οποίο επρόκειτο να υιοθετήσει (μέχρι τα τέλη του 2014) θα θεράπευε τις διαπιστωθείσες αστοχίες, αθέτησε την υποχρέωσή της για καταγραφή των προσβάσεων και ενεργειών στο εν λόγω σύστημα για ένα χρονικό διάστημα έξι και πλέον ετών, και μάλιστα εν αγνοία της Α.Δ.Α.Ε., δεδομένου ότι η εταιρεία είχε ενημερώσει την Αρχή για το αντίθετο.

Η υπ΄ αριθμόν 51/2022 απόφαση της ΑΔΑΕ

1 of 7

Δύο ακόμη παραβάσεις και πρόστιμα 300.000 ευρώ

Δεν ήταν η πρώτη φορά που η ΑΔΑΕ είχε συνεδριάσει προκειμένου να αποφανθεί κατά πόσο η COSMOTE είχε παραβιάσει την νομοθεσία που διέπει το απόρρητο των επικοινωνιών. Στις 23 Ιουνίου του 2021 η Ολομέλεια της ΑΔΑΕ έθεσε στο μικροσκόπιο καταγγελία ιδιώτη του 2019 σχετικά με παραβίαση προσωπικών δεδομένων. Συγκεκριμένα η COSMOTE φερόταν να είχε αποστείλει «εκ παραδρομής αναλυτική κατάσταση κλήσεων σε λάθος παραλήπτη». Στο πλαίσιο διερεύνησης της καταγγελίας ομάδα ελέγχου της ΑΔΑΕ μετέβη στις εγκαταστάσεις της COSMOTE. Εκεί διαπιστώθηκε ότι η COSMOTE δεν διέθετε το απαραίτητο σύστημα για τους λογαριασμούς καρτοκινητής που ουσιαστικά καταγράφει σε αρχείο ποιοι μπαίνουν στα δεδομένα επικοινωνίας συνδρομητών καρτοκινητής τηλεφωνίας. Επρόκειτο για το σύστημα Bill Print, η ύπαρξη του οποίου χαρακτηρίζεται από την ΑΔΑΕ ως «κρίσιμη», καθώς «μέσω αυτού επιτυγχάνεται η πρόσβαση στα δεδομένα επικοινωνίας του συνόλου των χρηστών της καρτοκινητής τηλεφωνίας της εταιρείας».

Η ΑΔΑΕ είχε διαπιστώσει από τον Σεπτέμβριο του 2013 ότι η COSMOTE δεν διέθετε το συγκεκριμένο σύστημα, ενώ από το 2014 «είχε επισημάνει στην εταιρεία, την ανάγκη εφαρμογής της καταγραφής των προσβάσεων και ενεργειών των χρηστών». Ωστόσο μέχρι και το 2020 η COSMOTE δεν είχε συμμορφωθεί.

«Η μη εφαρμογή, μάλιστα, της συγκεκριμένης υποχρέωσης για ένα χρονικό διάστημα έξι και πλέον ετών, ενώ η Αρχή θεωρούσε το αντίθετο εξαιτίας της αναφοράς της εταιρείας στο υπ’ αριθμ. πρωτ. ΑΔΑΕ ΑΠΡ 2390/22-07-2014 έγγραφό της, κρίνεται ιδιαίτερα επιβαρυντική ως προς την προστασία του απορρήτου των επικοινωνιών και τη μεθοδική και αποτελεσματική τήρηση των προβλεπόμενων μέτρων ασφαλείας εκ μέρους του παρόχου» επισημαίνεται στην απόφαση 2014/2021 της ΑΔΑΕ.

Στο πλαίσιο αυτό η ΑΔΑΕ επέβαλε πρόστιμο ύψους 150.000 ευρώ στην COSMOTE.

Παρόμοια ήταν η υπ΄ αριθμόν 215/2021 απόφαση που έλαβε η ΑΔΑΕ επίσης στις 23 Ιουνίου του 2021. Όπως και στην προηγούμενη απόφαση έτσι και σε αυτή η παράβαση αφορούσε το γεγονός ότι η COSMOTE δεν «διατηρούσε αρχεία καταγραφής των προσβάσεων στο σύστημα Bill Print και στα δεδομένα επικοινωνίας μέσω αυτού». Παρά το γεγονός ότι η ΑΔΑΕ είχε επισημάνει στην COSMOTE «την ανάγκη εφαρμογής της καταγραφής των προσβάσεων και ενεργειών των χρηστών».

«Η εταιρεία, συνεπώς, παρά το γεγονός ότι γνώριζε, ήδη από τη διενέργεια του εν λόγω ελέγχου, ότι η μη καταγραφή των προσβάσεων και ενεργειών των χρηστών της στο συγκεκριμένο σύστημα κρίνεται ως παράβαση των άρθρων 6.2.5 και 6.2.6 του Κανονισμού της Αρχής, δεν προέβη σε καμία διορθωτική ενέργεια, αντ’ αυτού, ενόψει του επίδικου περιστατικού, επτά περίπου μήνες αργότερα, εξακολουθεί, καθ’ υποτροπή, να υποστηρίζει, εσφαλμένως, ως δικαιολογημένη αδυναμία συμμόρφωσης τη μη διατήρηση των εν λόγω αρχείων καταγραφής, παρά τα περί του αντιθέτου από την Αρχή οριζόμενα» τονίζεται χαρακτηριστικά.

Τελικά και σε αυτή την περίπτωση ΑΔΑΕ επέβαλε πρόστιμο ύψους 150.000 ευρώ στην COSMOTE.

Οι αποφάσεις 214 και 215/2021 της ΑΔΑΕ

1 of 20

Δύο αρχειοθετήσεις και μια δίκη

Οι παραβάσεις από την πλευρά της COSMOTE παραπέμφθηκαν στη συνέχεια και στη Δικαιοσύνη. Όχι με πρωτοβουλία της ΑΔΑΕ, όπως θα περίμενε κανείς, αλλά με πρωτοβουλία ιδιώτη και συγκεκριμένα του επιχειρηματία, Γιώργου Φλωρά. Είναι ερώτημα γιατί η ΑΔΑΕ δεν διαβίβασε τις αποφάσεις της στη Δικαιοσύνη προκειμένου να αναζητηθούν τυχόν ποινικές ευθύνες αρμοδίων των εταιρειών τηλεπικοινωνιών. Πράγματι, Εισαγγελέας Πρωτοδικών, ανέλαβε να διερευνήσει τυχόν ποινικές ευθύνες μετά τις μηνύσεις που κατέθεσε ο κ. Φλωράς. Ωστόσο λίγους μήνες μετά, δύο από τις τρεις δικογραφίες που είχαν σχηματιστεί, η μία με βάση την υπ’ αριθμόν 51/2022 απόφαση της ΑΔΑΕ και η δεύτερη με την 214/2021 της Ανεξάρτητης Αρχής, τέθηκαν στο αρχείο, με το σκεπτικό ότι δεν προκύπτουν ποινικές ευθύνες, καθώς η COSMOTE «είχε θέσει πλέον σε λειτουργία συστήματα τα οποία ανταποκρίνονται στις απαιτήσεις της νομοθεσίας για τη διασφάλιση του απορρήτου των επικοινωνιών».

Δηλαδή το γεγονός ότι επί χρόνια η COSMOTE δεν είχε λάβει τα απαραίτητα μέτρα για την προστασία του απορρήτου των επικοινωνιών εκατομμυρίων χρηστών κινητής τηλεφωνίας κρίθηκε ότι δεν στοιχειοθετεί τυχόν ποινικές ευθύνες επειδή 8 χρόνια μετά φρόντισε να τα λάβει.

Διαφορετική αντιμετώπιση είχε η υπ’ αριθμόν 215/2021 απόφαση της ΑΔΑΕ. Για την απόφαση αυτή ο εισαγγελικός λειτουργός έκρινε ότι στοιχειοθετούνται ποινικά αδικήματα και άσκησε δίωξη σε βάρος του υπεύθυνου διασφάλισης του απορρήτου των επικοινωνιών της COSMOTE, Μέγα Κωσταντίνου για το αδίκημα της παραβίασης του απορρήτου των επικοινωνιών. Είναι πάντως εντυπωσιακή η νομική προσέγγιση του εισαγγελικού λειτουργού.

Εάν διαβάσει κανείς τις υπ’ αριθμόν 214 και 215/2021 αποφάσεις της ΑΑΔΕ, θα διαπιστώσει ότι είναι σχεδόν πανομοιότυπες. Ωστόσο ο ίδιος εισαγγελικός λειτουργός με διάταξη του έθεσε στις 4 Ιουλίου του 2023 τη δικογραφία που είχε σχηματιστεί με βάση την 214/2021, ενώ στις 17 Ιουλίου του 2023 άσκησε ποινική δίωξη στον κ. Μέγα. 

Δεν εκλήθη ποτέ η ΑΔΑΕ στο Δικαστήριο

Το Σεπτέμβριο του 2024 εκδικάστηκε η υπόθεση με κατηγορούμενο τον υπεύθυνο της COSMOTE. Ως μάρτυρας στο δικαστήριο εξετάστηκε ο κ. Φλωράς. Ωστόσο, δεν εξετάστηκε κανένα πρόσωπο από την πλευρά της ΑΔΑΕ. Παρά το γεγονός ότι είχε εντοπίσει τις παραβάσεις στην COSMOTE και είχε επιβάλλει πρόστιμο στην εταιρεία. Μάλιστα για το ζήτημα των μαρτύρων στη συγκεκριμένη υπόθεση είχε υπάρξει παρέμβαση της Εισαγγελίας του Αρείου Πάγου. Ειδικότερα κατόπιν ενημέρωσης από τον κ. Φλωρά ο τότε αντεισαγγελέας του Αρείου Πάγου, Γιώργος Σκιαδαρέσης απέστειλε επιστολή στις 7 Αυγούστου του 2023 προς τον τότε προϊστάμενο της Εισαγγελίας Πρωτοδικών. Σε αυτή ο κ. Σκιαδαρέσης ζητούσε μεταξύ άλλων να κληθεί εκπρόσωπος της ΑΔΑΕ, καθώς επίσης και ο κ. Φλωράς ο οποίος επίσης δεν είχε κληθεί. Μάλιστα ο κ. Σκιαδαρέσης με αυστηρό ύφος χαρακτήρισε ως «ασύνηθες» να κλητεύεται στο ακροατήριο μόνο ο κατηγορούμενος χωρίς «καίρια αποδεικτικά αντίβαρα».

«Αποστέλλουμε την……. αναφορά του…… για τις δικές σας ενέργειες. Μεταξύ αυτών, έχοντας υπόψη τις σελίδες 7 και 8 της αναφοράς, παρακαλούμε να εντοπισθεί η πλειάδα των ειδικά μνημονευομένων δικογραφιών για παραβίαση τηλεφωνικού απορρήτου από τους παρόχους τηλεφωνίας και να ελεγχθεί αν έχει κληθεί σε κάθε μία δικογραφία ο μηνυτής, ο παθών και ο εκπρόσωπος της ΑΔΑΕ και σε αποφατική περίπτωση να εξεταστεί η κλήτευσή τους, διότι πράγματι είναι ασύνηθες να κλητεύεται στο ακροατήριο μόνο κατηγορούμενος χωρίς καίρια αποδεικτικά αντίβαρα και μάλιστα σε πολύ σοβαρές υποθέσεις, γεγονός που ενδεχομένως προδιαγράφει την κατάληξή τους» τονίζεται μεταξύ άλλων στην επιστολή του κ. Σκιαδαρέση.

Η επιστολή του αντεισαγγελέα του Αρείου Πάγου:

Η επιστολή του αντεισαγγελέα του Αρείου Πάγου ήταν «προφητική». Αν και τέθηκε υπ’ όψη του Δικαστηρίου το γεγονός ότι δεν υπήρχε εκπρόσωπος της ΑΔΑΕ προκειμένου να εξεταστεί ως μάρτυρας, εντούτοις το Δικαστήριο αδιαφόρησε πλήρως. Τελικά ο κ. Μέγας αθωώθηκε από το Δικαστήριο και η υπόθεση έκλεισε εκεί. Έχει πάντως ιδιαίτερη σημασία να τονιστεί ότι η θέση του κ. Μέγα δεν είναι απλή. Ο ίδιος κατά την ακροαματική διαδικασία υποστήριξε ότι είναι ο αρμόδιος υπάλληλος της COSMOTE για τις σχέσεις με την ΕΥΠ, πιστοποιημένος ως συνεργάτης του ΝΑΤΟ και άλλες σημαντικές θέσεις. Ιδιότητες δηλαδή συνδεδεμένες απόλυτα με την προστασία του απορρήτου των επικοινωνιών.

Η Γερμανία, η BND και τα δημοσιεύματα για ελληνικές παρακολουθήσεις

Το ζήτημα πάντως της προστασίας του απορρήτου των επικοινωνιών δεν είναι τόσο απλό, αλλά ιδιαίτερα σύνθετο. Κατά καιρούς έχουν δει το φως της δημοσιότητας ουκ ολίγες υποθέσεις με παρακολουθήσεις μέσω συστημάτων τηλεπικοινωνιακών παρόχων. Μία από αυτές, ήταν οι παρακολουθήσεις που αποκαλύφθηκαν τη δεκαετία του 2000 στην Ελλάδα μέσω της Vodafone. Συγκεκριμένα, την περίοδο 2004 – 2005 είχαν παρακολουθηθεί περίπου 100 τηλέφωνα στη ώρα μας μέσω ειδικού λογισμικού που είχε εγκατασταθεί στη Vodafone και τη χρήση 14 καρτοκινητών «τηλεφώνων-σκιών», τα οποία κατέγραφαν τις συνομιλίες. Η υπόθεση διερευνήθηκε από τις ελληνικές αρχές και προκάλεσε τριγμούς στην εγχώρια πολιτική σκηνή. Ωστόσο η υπόθεση μπήκε στο αρχείο το καλοκαίρι του 2008.

Το 2014 η εφημερίδα «Τα Νέα» παρουσίασε ένα αποκαλυπτικό ρεπορτάζ για παρακολουθήσεις στην Ελλάδα ηλεκτρονικών μηνυμάτων και τηλεπικοινωνιών από γερμανικές μυστικές υπηρεσίες. Η εφημερίδα είχε δημοσιεύσει ντοκουμέντο που είχε κατατεθεί κατά τη διάρκεια δικαστικής διαμάχης μεταξύ Γερμανού δικηγόρου και της γερμανικής Ομοσπονδιακής Υπηρεσίας Πληροφοριών (BND). Σύμφωνα με αυτό, η BND φέρεται να παρακολουθούσε τις επικοινωνίες στο πλαίσιο καταπολέμησης της διεθνούς τρομοκρατίας.

Το 2017, το ελληνικό γραφείο του VICE παρουσίασε ένα ντοκιμαντέρ με τίτλο  «Οι Στόχοι των Γερμανικών Μυστικών Υπηρεσιών». Στο ντοκιμαντέρ γινόταν λόγος για «παρακολουθήσεις επικοινωνιών» στην Ελλάδα από την BND σε διαφορετικές χρονικές περιόδους και συγκεκριμένα για παρακολουθήσεις ελληνικών στόχων. Στο ντοκιμαντέρ γινόταν αναφορά σε δημοσίευμα του γερμανικού περιοδικού Spiegel τον Απρίλιο του 2016. Σύμφωνα με αυτό η BND, φερόταν «μετά το 2002 να παρακολουθούσε τα γραφεία της Interpol σε πολλές χώρες της Ευρώπης, ανάμεσά τους και στην Ελλάδα».

Σε συνέντευξή του προς το VICE, ο δημοσιογράφος του Spiegel Μάρτιν Κνόμπε -που αποκάλυψε το σκάνδαλο- είχε υποστηρίξει πως στη φερόμενη ως λίστα παρακολούθησης της BND υπήρχαν και ελληνικοί στόχοι.

Σε κάθε περίπτωση το ζήτημα της προστασίας του απορρήτου των επικοινωνιών είναι ιδιαίτερα σοβαρό και ίσως η μεταχείριση από την πλευρά της Δικαιοσύνης θα έπρεπε να είναι πιο αυστηρή όταν διαπιστώνονται παραβάσεις.

datajournalists.co.uk