Στο εδώλιο πρώην υπουργός για χρηματισμό από αυτοκινητοβιομηχανία

Η δίκη της Ρασιντά Ντατί ξεκίνησε χτες στο Παρίσι, με τη γαλλική Δικαιοσύνη να εξετάζει εάν αμοιβές συνολικού ύψους 900.000 ευρώ που έλαβε από εταιρεία συνδεδεμένη με τη Renault-Nissan αφορούσαν πραγματικές νομικές υπηρεσίες ή εάν, όπως υποστηρίζει η κατηγορούσα αρχή, κάλυπταν δραστηριότητες άσκησης επιρροής στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο.

Η Ντατί, η οποία έχει διατελέσει υπουργός Δικαιοσύνης της Γαλλίας, υπουργός Πολιτισμού και ευρωβουλευτής, αρνείται τις κατηγορίες και υποστηρίζει ότι τα χρήματα αποτελούσαν νόμιμη αμοιβή για πραγματική εργασία που πραγματοποίησε ως δικηγόρος. Η ενοχή ή η αθωότητά της θα κριθεί από το δικαστήριο και μέχρι τότε ισχύει το τεκμήριο αθωότητας.

Μαζί της στην ίδια υπόθεση βρίσκεται ο άλλοτε πανίσχυρος επικεφαλής της Renault-Nissan, Κάρλος Γκοσν, ο οποίος δικάζεται ερήμην, καθώς παραμένει στον Λίβανο. Το αίτημά του για αναβολή της διαδικασίας απορρίφθηκε από το δικαστήριο κατά την πρώτη ημέρα της δίκης.

Τα 900.000 ευρώ και το συμβόλαιο που ερευνά η Δικαιοσύνη
Στην καρδιά της υπόθεσης βρίσκεται συμφωνία που υπογράφηκε στις 28 Οκτωβρίου 2009 ανάμεσα στη Ρασιντά Ντατί και τον Κάρλος Γκοσν.

Η συμφωνία αφορούσε την RNBV, την ολλανδική εταιρεία μέσω της οποίας διοικούνταν εκείνη την περίοδο η συμμαχία Renault-Nissan.

Σύμφωνα με τα στοιχεία που έχουν παρουσιαστεί στη γαλλική Δικαιοσύνη, προβλεπόταν ετήσια αμοιβή 300.000 ευρώ προ φόρων, με τις συνολικές πληρωμές να φτάνουν τα 900.000 ευρώ.

Η Ντατί ήταν εκείνη την περίοδο μέλος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου.

Οι εισαγγελικές αρχές εξετάζουν κατά πόσο η συγκεκριμένη σύμβαση κάλυπτε στην πραγματικότητα δραστηριότητες που αποσκοπούσαν στην προώθηση των συμφερόντων του ομίλου Renault-Nissan μέσα στους ευρωπαϊκούς θεσμούς.

Ένα από τα στοιχεία που επικαλείται η κατηγορούσα αρχή είναι ότι η Ντατί δεν είχε ακόμη ορκιστεί δικηγόρος όταν υπεγράφη η αρχική συμφωνία. Η ίδια έγινε επισήμως δικηγόρος περίπου τέσσερις μήνες αργότερα.

Παράλληλα, οι ερευνητές αναφέρουν ότι τα ίχνη της νομικής εργασίας που εντοπίστηκαν είναι, κατά την εκτίμησή τους, περιορισμένα σε σχέση με τη διάρκεια της συνεργασίας και το ύψος των αμοιβών.

Η Ντατί δίνει διαφορετική εικόνα.

Υποστηρίζει ότι παρείχε πραγματικές νομικές υπηρεσίες στη Renault-Nissan, μεταξύ άλλων για ζητήματα που αφορούσαν το Μαρόκο, την Αλγερία, την Τουρκία και το Ιράν, ενώ η υπεράσπισή της έχει δηλώσει ότι θα παρουσιάσει μάρτυρες οι οποίοι θα επιβεβαιώσουν το έργο που πραγματοποίησε.

Ιδιαίτερη σημασία στο κατηγορητήριο φαίνεται να έχουν και τρεις κοινοβουλευτικές ερωτήσεις που σχετίζονταν με τον κλάδο του αυτοκινήτου, καθώς και θέσεις της Ντατί στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Οι εισαγγελικές αρχές εξετάζουν εάν υπήρχε σύνδεση ανάμεσα σε αυτές τις παρεμβάσεις και στην επαγγελματική της σχέση με τη Renault-Nissan.

Η ίδια απορρίπτει αυτή την ερμηνεία και χαρακτηρίζει τη δραστηριότητά της νόμιμη δικηγορική εργασία και παρακολούθηση νομικών θεμάτων.

Η Ντατί αντιμετωπίζει κατηγορίες που περιλαμβάνουν παθητική διαφθορά και αθέμιτη άσκηση επιρροής. Σε περίπτωση καταδίκης, οι προβλεπόμενες ποινές μπορούν να φτάσουν έως τα 10 χρόνια φυλάκισης, πρόστιμο έως 450.000 ευρώ και ενδεχόμενη απαγόρευση άσκησης δημόσιου αξιώματος.

Η δίκη έχει προγραμματιστεί να συνεχιστεί έως τις 28 Σεπτεμβρίου.

Γιατί η υπόθεση αφορά και την Ελλάδα
Από τα στοιχεία της συγκεκριμένης δικογραφίας που έχουν γίνει μέχρι σήμερα γνωστά δεν προκύπτει ελληνική εμπλοκή. Η σημασία της υπόθεσης για την Ελλάδα βρίσκεται αλλού: στον τρόπο με τον οποίο ελέγχονται σήμερα οι σχέσεις ανάμεσα στην αυτοκινητοβιομηχανία, στα οργανωμένα συμφέροντα και στους ανθρώπους που λαμβάνουν αποφάσεις στις Βρυξέλλες.

Και αυτό αφορά άμεσα και τους 21 Έλληνες ευρωβουλευτές, καθώς όλοι οι ευρωβουλευτές υπάγονται στον ίδιο Κώδικα Δεοντολογίας και Διαφάνειας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου.

Σήμερα οι κανόνες του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου προβλέπουν ρητά ότι οι ευρωβουλευτές δεν μπορούν να ασκούν αμειβόμενο lobbying που συνδέεται άμεσα με τη διαδικασία λήψης αποφάσεων της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Παράλληλα, πρέπει να δηλώνουν εξωτερικές αμειβόμενες δραστηριότητες όταν το συνολικό εισόδημα από αυτές υπερβαίνει τα 5.000 ευρώ ετησίως, ενώ προβλέπεται και δημοσιοποίηση προγραμματισμένων συναντήσεων με εκπροσώπους συμφερόντων που εμπίπτουν στο ευρωπαϊκό Μητρώο Διαφάνειας.

Η αυτοκινητοβιομηχανία αποτελεί έναν από τους κλάδους στους οποίους οι αποφάσεις των Βρυξελλών έχουν άμεσο οικονομικό αποτέλεσμα σε κάθε κράτος-μέλος, άρα και στην Ελλάδα.

Από τα όρια εκπομπών και τις προδιαγραφές των νέων αυτοκινήτων έως την ηλεκτροκίνηση, την ασφάλεια, τη φορολογική πολιτική και τους εμπορικούς περιορισμούς, οι ευρωπαϊκές αποφάσεις μπορούν να επηρεάζουν τόσο τις εταιρείες όσο και τελικά τις τιμές και τις επιλογές των καταναλωτών.

Το lobbying ως διαδικασία εκπροσώπησης συμφερόντων δεν είναι από μόνο του παράνομο στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Υπάρχει θεσμοθετημένο Μητρώο Διαφάνειας και συγκεκριμένοι κανόνες για τις επαφές των εκπροσώπων συμφερόντων με τα ευρωπαϊκά όργανα. Το κρίσιμο όριο βρίσκεται στη διαφάνεια, στις συγκρούσεις συμφερόντων και στο εάν ένας αιρετός λαμβάνει οικονομικό όφελος σε αντάλλαγμα για συγκεκριμένη συμπεριφορά κατά την άσκηση των καθηκόντων του.

Ακριβώς αυτό είναι που καλείται τώρα να κρίνει το δικαστήριο του Παρισιού στην υπόθεση Ντατί–Γκοσν: εάν τα 900.000 ευρώ ήταν αμοιβή για πραγματικές και νόμιμες νομικές υπηρεσίες, όπως υποστηρίζει η υπεράσπιση, ή εάν έκρυβαν παράνομη άσκηση επιρροής υπέρ της Renault-Nissan, όπως υποστηρίζει η κατηγορούσα αρχή.

Η απόφαση αναμένεται με ιδιαίτερο ενδιαφέρον, καθώς η υπόθεση αγγίζει ταυτόχρονα την πολιτική, την αυτοκινητοβιομηχανία και το διαχρονικά ευαίσθητο ζήτημα του πού τελειώνει η νόμιμη εκπροσώπηση συμφερόντων και πού αρχίζει η παράνομη επιρροή.

newsauto.gr