Η ΝΔ ανάβει τον πυρσό για τη σκιά του Σαμαρά

Το 1982 η Νέα Δημοκρατία καταψήφισε τη θέσπιση του πολιτικού γάμου και την αποποινικοποίηση της μοιχείας. Ανέβαιναν βουλευτές στο βήμα της Βουλής και μιλούσαν για εξαχρείωση των ηθών και εκπόρνευση. Βέβαια η Αννα Ψαρούδα-Μπενάκη είχε πει ότι το κόμμα δεν διαφωνεί επί της αρχής, αλλά εισηγείται τη σταδιακή κατάργηση του ποινικού κολασμού. Δεν έχει σημασία. Η Ιστορία κατέγραψε την αρνητική ψήφο, οι λεπτομέρειες κρύφτηκαν πίσω από το αποτέλεσμα.

Τέσσερις δεκαετίες μετά, η Νέα Δημοκρατία έφερε στη Βουλή και ψήφισε τον νόμο για την ισότητα στο γάμο, δίνοντας και στα ομόφυλα ζευγάρια τη δυνατότητα θεσμικής κατοχύρωσης της συμβίωσης τους κατά τρόπο αντίστοιχο με τα ετερόφυλα.

Ωστόσο είναι αδόκιμο να συγκρίνουμε τις δύο πολιτικές επιλογές. Πρόκειται για δύο διαφορετικούς κόσμους. Και, κατά βάθος, για δύο διαφορετικά κόμματα. Υπάρχει όμως ένα κοινό σημείο. Η ανάγκη της παράταξης να διαβάζει την εποχή της, άλλοτε ακολουθώντας το ακροατήριο της και άλλοτε επιχειρώντας να το μετακινήσει.

Το 1982 ο πυρήνας ψηφοφόρων της Νέας Δημοκρατίας αποτελείτο από συντηρητικό κοινό που είχε γεννηθεί προπολεμικά και ταύτιζε τα κοινωνικά δικαιώματα με ακροβασίες απειλητικές για την εθνική και κοινωνική ταυτότητα. Οταν μπήκε στη συζήτηση ο γάμος για τα ομόφυλα ζευγάρια, είχε ισχυρή αναφορά στο χώρο του φιλελεύθερου Κέντρου. Δεν μπορούσε να κάνει πίσω αν και, όπως φαίνεται, κατέβαλε, εν τέλει, πολιτικό κόστος. Δεν κατάφερε, δηλαδή, να μετακινήσει ολόκληρο το ακροατήριο προς αυτή τη θέση.

Συμπληρώθηκαν 52 χρόνια από την ίδρυση του κόμματος. Και το εορταστικό περίβλημα της επετείου καλεί, έστω σημειολογικά, σε επιστροφή στις ρίζες. Επανέρχεται ο πυρσός και η κασέτα με τα «Τραγούδια της γαλάζιας γενιάς» και τον Ρόμπερτ Ουίλιαμς. «Ζήτω η Ελλάδα, ζήτω η θρησκεία, ζήτω η Νέα Δημοκρατία». Ντεμοντέ. Και κιτς. Και συνάμα προεκλογικά απαραίτητο. Οπως και το ευτελές, στα όρια της χυδαιότητας, διαφημιστικό σποτ για την αντιμετώπιση του μεταναστευτικού. Στα δεξιά του κόμματος φυτρώνουν ζιζάνια, ενώ ένα μεγάλο κομμάτι της κοινωνίας υιοθετεί συντηρητικά αντανακλαστικά. Αυτό το ξέρει και ο Τσίπρας που πάει στο Αγιο Ορος. Στη Νέα Δημοκρατία το γνωρίζουν ακόμα καλύτερα. Πρόκειται για τους πελάτες τους. Και φυσικά υπάρχει και ο Σαμαράς που προκαλεί ρίγη.

Εδώ είναι το μυστικό της πολιτικής μακροζωίας της, πέρα από την εδραίωση ισχυρού μηχανισμού στην κοινωνία. Επί μισό αιώνα η Νέα Δημοκρατία εκφράζει τη συντηρητική παράταξη επειδή οι ψηφοφόροι της έχουν τη δυνατότητα να αλλάζουν πολιτικές αντιλήψεις χωρίς να χρειάζεται απαραιτήτως να αλλάζουν και κόμμα. Η Νέα Δημοκρατία του Κωνσταντίνου Καραμανλή είναι διαφορετικό κόμμα από το σημερινό του Μητσοτάκη. Ο Αβέρωφ δεν διατηρεί μεγάλη συνάφεια με τον Κώστα Καραμανλή. Ούτε ο Ράλλης με τον Σαμαρά.

Αλλωστε αυτή είναι μία από τις αξιοσημείωτες ιδιομορφίες της Μεταπολίτευσης. Η Αριστερά αναζητεί διαρκώς νέες οργανωτικές εκφράσεις, το ΠΑΣΟΚ πέρασε από την κατάρρευση στην προσπάθεια ανασύστασης, ενώ η Νέα Δημοκρατία παραμένει ο κεντρικός φορέας της παράταξης της. Είχε διασπάσεις, εσωτερικούς πολέμους, ιδεολογικές μετατοπίσεις, αλλά δεν έχασε ποτέ οριστικά τον ρόλο της. Ούτε βρέθηκε κάποιος για να της βάλει τα δόντια στο λαιμό και να την αφαιμάξει, όπως έγινε με το ΠΑΣΟΚ και τον ΣΥΡΙΖΑ.

Και κάπως έτσι φτάνουμε στο σημερινό πρόβλημα της Νέας Δημοκρατίας. Η διεύρυνση προς το Κέντρο υπήρξε βασικό συστατικό της εκλογικής επιτυχίας του Μητσοτάκη. Ομως το συντηρητικό ακροατήριο δεν εξαφανίστηκε. Ενα μέρος του μετακινείται προς τα δεξιότερα κόμματα και ένα άλλο περιμένει από τη Νέα Δημοκρατία να του θυμίσει γιατί εξακολουθεί να λέγεται Δεξιά. Εξ ου και η επιστροφή στο παλιό κομματικό εικονοστάσι. Μέχρι να φτάσουμε στις εκλογές ενδέχεται να ακούσουμε ότι η Νέα Δημοκρατία μας προστατεύει από τους κομμουνιστοσυμμορίτες.

Εδώ όμως εμφανίζεται το σημερινό παράδοξο. Η Νέα Δημοκρατία των δύο προηγούμενων εκλογικών αναμετρήσεων πήρε με το μέρος της ένα σημαντικό κομμάτι του Κέντρου. Στη συνέχεια, όμως, υπονόμευσε μεγάλο μέρος του πολιτικού κεφαλαίου που της επέτρεψε αυτή τη διεύρυνση. Σκάνδαλα, θεσμικές απρέπειες, αλαζονεία, προκλητικές συμπεριφορές. Και τώρα, την ώρα που στρέφεται ξανά προς τη συντηρητική της βάση, καλεί τους κεντρώους να επιστρέψουν επειδή, όπως ισχυρίζεται, δεν έχουν άλλη επιλογή.

Ελα όμως που υπάρχει διαφορά ανάμεσα στο να σε πιστεύουν και στο να σε ψηφίζουν επειδή δεν βρίσκουν κάτι καλύτερο. Το πρώτο οικοδομεί πολιτική ηγεμονία. Το δεύτερο είναι καιροσκοπικό και αγοράζει χρόνο. Και ο χρόνος, ακόμη και για ένα κόμμα 52 ετών, δεν είναι απεριόριστος.

ΚΩΣΤΑΣ ΓΙΑΝΝΑΚΙΔΗΣ

news247.gr