Αγραφιώτης: ΕΥΠ! Η υπηρεσία που θα έπρεπε να φοβούνται οι εχθροί και τελικά φοβούνται οι… πολιτικοί αντίπαλοι  

Αν ρωτήσει κανείς ποια είναι η αποστολή μιας Εθνικής Υπηρεσίας Πληροφοριών, η απάντηση είναι απλή: να προστατεύει το κράτος. Να εντοπίζει κινδύνους πριν εκδηλωθούν. Να παρακολουθεί ξένες υπηρεσίες, τρομοκρατικές οργανώσεις, δίκτυα κατασκοπείας, κυβερνοεπιθέσεις, υβριδικές απειλές και κάθε τι που μπορεί να απειλήσει την εθνική ασφάλεια.

Αν όμως ρωτήσει κανείς έναν Έλληνα πολίτη τι του έρχεται πρώτο στο μυαλό όταν ακούει τη λέξη «ΕΥΠ», δύσκολα θα απαντήσει «εθνική ασφάλεια». Πιθανότερο είναι να θυμηθεί τις υποκλοπές, τις πολιτικές αντιπαραθέσεις, τις παραιτήσεις διοικητών και τις αλλεπάλληλες αλλαγές προσώπων στην κορυφή της υπηρεσίας. Και αυτό από μόνο του αποτελεί αποτυχία του πολιτικού συστήματος.

Πριν από λίγες ημέρες, το γαλλικό περιοδικό L’Express παρουσίασε μια έρευνα για τις σημαντικότερες μυστικές υπηρεσίες του κόσμου. Στην κορυφή βρέθηκε η βρετανική MI6, ενώ για την ελληνική ΕΥΠ δεν υπήρξε ουσιαστική αξιολόγηση. Η μοναδική αναφορά ήταν ότι θεωρείται χρήσιμη λόγω των πληροφοριών που διαθέτει για την Τουρκία.

Αξίζει να σταθεί κανείς σε αυτή τη διατύπωση. Είναι δυνατόν μια χώρα που βρίσκεται στο πιο ευαίσθητο γεωπολιτικό σταυροδρόμι της Ευρώπης να έχει μια υπηρεσία πληροφοριών που στο εξωτερικό αναγνωρίζεται σχεδόν αποκλειστικά για τις πληροφορίες της σχετικά με την Τουρκία; Και μετά; Τι γίνεται με τη διεθνή τρομοκρατία; Τη δράση ξένων υπηρεσιών; Το οργανωμένο έγκλημα; Τις κυβερνοεπιθέσεις; Τη διακίνηση όπλων, ναρκωτικών και ανθρώπων; Τη βιομηχανική κατασκοπεία; Την προστασία κρίσιμων υποδομών;

 Ή μήπως όλα αυτά περνούν σε δεύτερη μοίρα κάθε φορά που αλλάζει κυβέρνηση; Γιατί αυτή είναι η μεγάλη ελληνική παθογένεια. Σχεδόν κάθε πρωθυπουργός θεωρεί υποχρέωσή του να αλλάξει τον διοικητή της ΕΥΠ. Λες και η υπηρεσία είναι υπουργικό γραφείο ή κομματικό παράρτημα.

Οι σοβαρές χώρες επενδύουν στη συνέχεια, στη θεσμική μνήμη και στη μακροχρόνια στρατηγική. Στην Ελλάδα επενδύουμε στις… εκκαθαρίσεις.

Κάθε νέα κυβέρνηση θέλει «τη δική της ΕΥΠ». Και έτσι η υπηρεσία που θα έπρεπε να έχει το βλέμμα στραμμένο στους εχθρούς της χώρας, αναλώνεται στο να προσαρμόζεται στις πολιτικές επιθυμίες κάθε νέας εξουσίας.

Το αποκορύφωμα ήταν φυσικά το σκάνδαλο των υποκλοπών. Για πρώτη φορά μετά από δεκαετίες, η δημόσια εικόνα της ΕΥΠ ταυτίστηκε όχι με την προστασία της πατρίδας, αλλά με την παρακολούθηση πολιτικών προσώπων, δημοσιογράφων και τις σφοδρές πολιτικές συγκρούσεις που ακολούθησαν.

Ανεξάρτητα από την πολιτική θέση του καθενός για εκείνη την υπόθεση, η ζημιά στο κύρος της υπηρεσίας ήταν τεράστια. Οι πολίτες έπαψαν να βλέπουν την ΕΥΠ ως ασπίδα της χώρας και άρχισαν να τη βλέπουν ως εργαλείο της εκάστοτε εξουσίας. Και αυτό είναι ίσως το πιο επικίνδυνο. Διότι οι υπηρεσίες πληροφοριών λειτουργούν αποτελεσματικά μόνο όταν υπηρετούν αποκλειστικά το κράτος. Όχι την κυβέρνηση. Όχι το κόμμα. Όχι τον πρωθυπουργό. Το κράτος.

Η Ελλάδα χρειάζεται μια ΕΥΠ που θα λογοδοτεί στους θεσμούς, θα προστατεύει την πατρίδα και θα διαθέτει επιχειρησιακή αυτονομία, σταθερή διοίκηση και μακροχρόνιο σχεδιασμό. Όχι μια υπηρεσία που αλλάζει πορεία κάθε φορά που αλλάζει ο ένοικος του Μεγάρου Μαξίμου. Γιατί τότε δεν έχουμε μια εθνική υπηρεσία πληροφοριών. Έχουμε μια κυβερνητική υπηρεσία πληροφοριών. Και μια χώρα που αντιμετωπίζει καθημερινά γεωπολιτικές προκλήσεις δεν έχει την πολυτέλεια να λειτουργεί έτσι. Η εθνική ασφάλεια δεν μπορεί να είναι αντικείμενο κομματικής διαχείρισης. Πρέπει να είναι εθνική υπόθεση. Και όσο πιο γρήγορα το αντιληφθεί το πολιτικό σύστημα, τόσο πιο ασφαλής θα είναι η Ελλάδα.

«Οι μυστικές υπηρεσίες υπάρχουν για να υπηρετούν το κράτος. Όταν αρχίζουν να υπηρετούν τις κυβερνήσεις, παύουν σιγά-σιγά να υπηρετούν την πατρίδα.»

Αγγελος Αγραφιώτης

Σύμβουλος Διαχείρισης Κρίσεων

Υποψήφιος Βουλευτής

ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΥΣΗΣ Μαγνησίας