Μυστική διπλωματία: NAVTEX με ερωτηματικά σε θολά νερά

Το κυβερνητικό σήριαλ με το έργο ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας – Κύπρου – Ισραήλ (GSI), που μια ξεκινάει και την άλλη σταματάει, πραγματικό γεφύρι της Αρτας, εξαιτίας τουρκικών αντιδράσεων, διαρκεί πάνω από μια διετία. Από τότε, δηλαδή, που η τουρκική πλευρά το “μπλόκαρε”, παρουσία πολεμικών πλοίων της στην Κάσο.

Τώρα, μετά από τόσο καιρό, και αφού, όπως πάμπολλοι κατηγορούν την κυβέρνηση Μητσοτάκη, κρύπτεται πίσω από γαλλικά φουστάνια, επιτέλους εξεδόθη NAVTEX, προκειμένου να επανεκκινήσουν οι εργασίες. Τη Δευτέρα, αναμένεται να αποπλεύσει από το Ηράκλειο το ερευνητικό σκάφος, “Abeille Marengo”.

Μέχρι στιγμής διεξάγεται, ως συνήθως εδώ και πολλά χρόνια, ο γνωστός πόλεμος ελληνικών NAVTEX και τουρκικών αντι-NAVTEX και των ανακοινώσεων του ελληνικού και του τουρκικού υπουργείου Εξωτερικών. Μένει να φανεί πως θα εξελιχθούν τα πράγματα στο αμέσως ερχόμενο διάστημα, και εάν ο “πόλεμος ανακοινώσεων” θα μετατραπεί σε σε μια ακόμη ένταση, ή, αντίθετα, εάν όλα θα κινηθούν σε “ήρεμα νερά”, χάρις στη “μυστική διπλωματία” μεταξύ Αθήνας – Παρισίων – Αγκυρας, ή για την ακρίβεια χάρις στην … “ιδιωτική διπλωματία”, όπως είχε πει ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, Μάρκο Ρούμπιο, για τα ελληνο-τουρκικά και το GSI.

Γεραπετρίτης – Φιντάν

Ως γνωστόν, η Τουρκία αρχικά δήλωνε ότι το έργο δεν πρόκειται να γίνει εάν δεν δώσει την “άδειά” της, διότι, όπως αυθαίρετα ισχυρίζεται, γίνεται σε θαλάσσιες περιοχές τουρκικής δικαιοδοσίας. Στη συνέχεια, ο υπουργός Εξωτερικών της γείτονος, Χακάν Φιντάν, έβαλε νερό στο κρασί του, λέγοντας ότι του αρκεί μια “έγγραφη ειδοποίηση, όχι απλώς προφορική, στην οποία θα λέει θα κάνουμε αυτό και αυτό σε αυτήν την περιοχή και αυτό…”. Εμμέσως πλην σαφώς, δηλαδή, “αδειοδότηση”.

Κατόπιν, ο Ελληνας υπουργός Εξωτερικών, Γιώργος Γεραπετρίτης, ούτε λίγο ούτε πολύ ουσιαστικά απάντησε ότι συμφωνεί με το “αίτημα” του Τούρκου ομολόγου του, να “ενημερώσει” γραπτώς η Αθήνα την Αγκυρα για το που και πότε θα κάνει έρευνες η Ελλάδα σε περιοχές μάλιστα ελληνικής δικαιοδοσίας και στα διεθνή ύδατα. “Εφόσον υπάρξει η αδειοδότηση εκ μέρους της Ελλάδος, η ενημέρωση σχετικά με την έρευνα και την πόντιση είναι κάτι το οποίο θα μπορούσε να είναι δυνατόν, με την σαφή αναφορά ότι δεν πρόκειται για αδειοδοτική διαδικασία”, έλεγε σε συνέντευξή του στις 21 – 10 – 26.

Πόλεμος NAVTEX – ανακοινώσεων

Τώρα, τι έγινε λοιπόν; Στις 6 Νοεμβρίου 2026, η Ελλάδα, ως όφειλε λόγω δικαιοδοσίας, ο Σταθμός Ηρακλείου της Υδρογραφικής Υπηρεσίας του Πολεμικού Ναυτικού (ΠΝ) εξέδωσε NAVTEX (1411/26) για έρευνες που θα διαρκέσουν πέντε μήνες.

Την ίδια ημέρα, κατά τη συνήθη πρακτική της Αγκυρας, όπως και σε πάρα πολλές άλλες παρόμοιες περιπτώσεις, όπως συμβαίνει ακόμα και για περιοχές που κλείνονται για ελληνικές ή διεθνείς ασκήσεις, ακολούθησε τουρκική αντι-NAVTEX (1105/26 του Σταθμού Αττάλειας). Η τουρκική αντι-NAVTEX, πάντως, θεωρείται ότι έχει μάλλον τυπικό περιεχόμενο, αν και αυτό θα φανεί στην πράξη.

Την ελληνική NAVTEX ακολούθησε σχεδόν αμέσως μετά και ο Σταθμός Λάρνακας (345/26) για το κυπριακό σκέλος του έργου.

Την ίδια ημέρα το ελληνικό υπουργείο Εξωτερικών προέβη σε σχετική ανακοίνωση για τη NAVTEX, και μετά από μερικές ώρες ακολούθησε η ανακοίνωση – ανταπάντηση του τουρκικού ΥΠΕΞ ότι δεν έχει δοθεί η τουρκική “απαραίτητη συγκατάθεση”.

Ερωτηματικά για συνεννοήσεις στο τρίγωνο Αθήνα – Παρίσι – Αγκυρα

Πίσω όμως από τον “πόλεμο των NAVTEX”, το πιο εντυπωσιακό είναι ότι εκδηλώθηκαν ορισμένες διπλωματικές συναντήσεις, οι οποίες προκαλούν σοβαρά ερωτηματικά.

Ειδικότερα, στις 5 Νοεμβρίου 2026, στην Αγκυρα, η πρέσβειρα της Γαλλίας στην Τουρκία, Ιζαμπέλ Ντυμόν, είχε συνάντηση στο τουρκικό υπουργείο Εξωτερικών, με τον υφυπουργό Εξωτερικών, Μεχμέτ Κεμάλ Μποζάι. Μάλιστα, η συνάντηση διαφημίστηκε δεόντως από την τουρκική πλευρά, με σχετική ανάρτηση στα social media. Η συνάντηση αυτή έγινε πριν την έκδοση της ελληνικής NAVTEX.

Να σημειωθεί πως η Ντυμόν θεωρείται έμπειρη διπλωμάτις. Πριν από την Άγκυρα είχε υπηρετήσει ως πρέσβειρα στην Λευκωσία και ενδιαμέσως, μέχρι το 2023, ήταν σύμβουλος του προέδρου Μακρόν για θέματα ηπειρωτικής Ευρώπης και Τουρκίας. Από τον Αύγουστο του 2023 βρίσκεται στην Άγκυρα.

Το Παρίσι, έως τώρα δεν έχει προβεί σε καμία διευκρίνηση ως προς το εάν κατά τη γαλλο-τουρκική συνάντηση το βασικό θέμα ήταν το GSI. Και πιθανώς ούτε πρόκειται να το κάνει. Ωστόσο, εάν το θέμα ήταν το καλώδιο, αυτό σηματοδοτεί μια σοβαρή εξέλιξη, που εκθέτει την κυβέρνηση Μητσοτάκη, η οποία κατηγορείται ότι κρύβεται πίσω από τα φουστάνια της Γαλλίας, αλλά και τη Γαλλία, η οποία κάνει “μυστική διπλωματία” για ένα έργο στρατηγικής σημασίας για την Ελλάδα και την Κύπρο, με χρηματοδότηση μάλιστα και της ΕΕ.

“Καζάν – καζάν”: Στα λόγια όλοι “κερδισμένοι”

Το σκηνικό, μέχρι τώρα, έχει ως εξής:

Η Αθήνα ισχυρίζεται ότι δεν ζητάει την “άδεια” της Τουρκίας. Ωστόσο, η Γαλλία, φέρεται να συνομιλεί με την Αγκυρα, με το “επιχείρημα” ότι το πλειοψηφικό πακέτο της κοινοπραξίας του έργου GSI πέρασε στον γαλλικό όμιλο της Meridiam.

Από τη μεριά της, η Αγκυρα θέλει, για εσωτερικούς επικοινωνιακούς λόγους, να εμφανίσει τη διπλωματική επικοινωνία Γαλλίας – Τουρκίας ως αίτημα αδειοδότησης των εργασιών του GSI.

Ετσι και οι δύο πλευρές, Αθήνα και Αγκυρα, εμφανίζονται “κερδισμένες”. Μια υπόθεση win win (ή κατά το τουρκικό, “καζάν, καζάν” – κερδισμένοι όλοι). Κάτι, πάντως, που μένει να φανεί επί του πεδίου.

Οπως και να’ χει, σίγουρα δεν είναι κερδισμένοι όλοι. Πόσο μάλλον, όταν μεγάλες δυνάμεις, όπως η Γαλλία, “ενημερώνουν” και ζητούν την “άδεια” της Τουρκίας για θαλάσσιες περιοχές που δεν της πέφτει λόγος και που τις διεκδικεί με πειρατικούς τρόπους. Ούτε, βέβαια, κάτι τέτοιο είναι “κέρδος” για την Ελλάδα, αφού αφορά περιοχές δικής της δικαιοδοσίας, διεθνή ύδατα και δυνητικά δικές της περιοχές.

Χωρίς πρέσβη στην Αθήνα οι ΗΠΑ – Τι θα κάνουν οι Γάλλοι;

Πάντως, απαντήσεις σε όλα αυτά θα δοθούν εάν η Τουρκία επιχειρήσει να παρεμποδίσει και αυτή τη φορά το έργο της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας – Κύπρου – Ισραήλ. Κάτι που θα φανεί σύντομα, ενδεχομένως αμέσως αφότου το “Abeille Marengo” πλεύσει βορειοανατολικά της Κρήτης.

Η συγκυρία οπότε ξεκινάει το έργο, είναι προβληματική. Η πρεσβεία των ΗΠΑ στην Αθήνα είναι ακέφαλη, αφού η “επεισοδιακή” Αμερικανίδα πρέσβης, Κίμπερλι Γκίλφοϊλ, αποχώρησε μετά την καρατόμησή της για σκανδαλώδεις κατηγορίες σε βάρος. Στις ΗΠΑ, επίσης, μετά τη μεγάλη ήττα Τραμπ, υπάρχει μεγάλη αναταραχή, ενώ έχουν στοχοποιηθεί πρωτοκλασάτα στελέχη της, όπως ο υπουργός “Πολέμου”, Πιτ Χέγκσεθ (με αυτόν λέγεται ότι διατηρούσε στενή επαφή η Γκίλφοϊλ), αλλά και ο Μάρκο Ρούμπιο. Ως εκ τούτων, σε περίπτωση ελληνο-τουρκικής έντασης, η όποια παρέμβαση της Ουάσιγκτον μάλλον δεν αναμένεται να είναι ουσιαστική. Πόσο μάλλον, όταν ο πρέσβης των ΗΠΑ στην Αγκυρα θεωρείται φιλότουρκος.

Από γαλλικής πλευράς, επίσης, μένει να φανεί πως θα διαχειριστεί το Παρίσι ενδεχόμενη ένταση. Πόσο μάλλον, που αυτή την περίοδο αναθερμαίνονται οι σχέσεις Γαλλίας – Τουρκίας. Ακρως σημαντικό είναι, ωστόσο, ότι η συμφωνία αμυντικής συνεργασίας Ελλάδας - Γαλλίας με ρήτρα αμυντικής συνδρομής δεν υποχρεώνει τις γαλλικές Ένοπλες Δυνάμεις να παρέμβουν μαζί με τις ελληνικές σε περιοχές άσκησης ελληνικών κυριαρχικών δικαιωμάτων, σε περίπτωση κρίσης. Μόνο σε περιοχές ελληνικής κυριαρχίας (στα 6 ναυτικά μίλια).

Φιντάν: Ολα είναι μια χαρά

Μέσα σε αυτό το – γεμάτο ερωτηματικά – σκηνικό, ο υπουργός Εξωτερικών της Τουρκίας, εμφανίστηκε … περιχαρής να δηλώνει σε Ελληνα ανταποκριτή στην γείτονα, ο οποίος, σε εκδήλωση, τον ρώτησε για τις NAVTEX – αντι-NAVTEX, ότι “όλα είναι φυσιολογικά, όλα είναι καλά”. Μάλιστα, σύμφωνα με τον “Σκάϊ”, “τουρκικές διπλωματικές πηγές διαβεβαιώνουν πως το πρόβλημα που προέκυψε με τις NAVTEX για το καλώδιο επιλύθηκε”.

Από τη μεριά τους, ελληνικές “διπλωματικές πηγές” σχολίασαν ως εξής τις δηλώσεις του Τούρκου ΥΠΕΞ για NAVTEX: “Η εσωτερική διαχείριση από την Τουρκία δεν μας αφορά. Η Ελλάδα είναι η μόνη αδειοδοτούσα χώρα, έπραξε αυτό που όφειλε σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο και θα συνεχίσει να το πράττει”.

Ανακοινώσεις

Προηγουμένως, το ελληνικό υπουργείο Εξωτερικών ανακοίνωνε ότι “ολοκληρώθηκαν οι προβλεπόμενες διαδικασίες αδειοδότησης από τις αρμόδιες ελληνικές Αρχές για την εκτέλεση εργασιών έρευνας και πόντισης καλωδίου στο πλαίσιο της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας – Κύπρου (GSI), σε συνέχεια σχετικού αιτήματος που υπέβαλε η γαλλική εταιρεία NEXANS, για λογαριασμό της κυρίας του έργου εταιρείας GSI.

Ειδικότερα, κατόπιν θετικής γνωμοδότησης της αρμόδιας διυπουργικής Επιτροπής Χορήγησης Αδειών Ερευνών Θαλάσσης (ΕΧΑΕΘ), ο Υπουργός Εξωτερικών εξέδωσε σήμερα, 6 Νοεμβρίου 2026, τη σχετική απόφαση αδειοδότησης των εργασιών έρευνας και πόντισης του καλωδίου. Ακολούθως, το ερευνητικό πλοίο αιτήθηκε την έκδοση της προβλεπόμενης αγγελίας προς ναυτιλλομένους (NAVTEX) για την εκτέλεση των εργασιών, η οποία εκδόθηκε αμέσως”.

Η ανακοίνωση – απάντηση του τουρκικού υπουργείου, ήλθε λίγο αργότερα. Εκανε λόγο για σκάφος με γαλλική σημαία που σκοπεύει “να διεξαγάγει μια μη εξουσιοδοτημένη θαλάσσια επιστημονική ερευνητική δραστηριότητα στην τουρκική ηπειρωτική υφαλοκρηπίδα στην Ανατολική Μεσόγειο”. Επίσης, αναφέρθηκε σε “παράνομη δραστηριότητα” και “μη εξουσιοδοτημένη τοποθέτηση καλωδίου στην τουρκική υφαλοκρηπίδα, τα εξωτερικά όρια της οποίας υποβλήθηκαν στον ΟΗΕ από την Τουρκία στις 18 Μαρτίου 2020 (σ.σ. Η Ελλάδα έχει απαντήσει σε αυτές τις τουρκικές απόψεις, υποβάλλοντας σχετικά έγγραφα στον ΟΗΕ)”.

Και καταλήγει η ανακοίνωση: “Η διαδικασία που αφορά την άδεια που απαιτείται από την Τουρκία σύμφωνα με τους κανόνες του διεθνούς δικαίου της θάλασσας (σ.σ. η Τουρκία δεν έχει προσυπογράψει το Δίκαιο της Θάλασσας), για το μέρος της σχεδιαζόμενης δραστηριότητας που εμπίπτει στην τουρκική υφαλοκρηπίδα, δεν έχει ακόμη ολοκληρωθεί. Η Τουρκία παραμένει πλήρως προσηλωμένη στη διαφύλαξη των κυριαρχικών της δικαιωμάτων που απορρέουν από το διεθνές δίκαιο και θα συνεχίσει να ακολουθεί μια προσέγγιση που θα βασίζεται στη συνεργασία, τον διάλογο και τον συντονισμό στην περιοχή”.

neostrategy.gr