Αποκαλυπτική έρευνα της Bild και του Politico για κύκλωμα που φέρεται να τροφοδοτούσε τη ρωσική πολεμική βιομηχανία με ευρωπαϊκή τεχνολογία μέσω Γερμανίας και Τουρκίας.

Ένα εκτεταμένο δίκτυο εταιρειών σε Γερμανία και Τουρκία που φέρονται να παρακάμπτουν τις δυτικές κυρώσεις και να διοχετεύουν ευρωπαϊκή τεχνολογία στη Ρωσία, αποκαλύπτει το Politico.

Τα στοιχεία που κατασχέθηκαν αποτελούν μέρος μιας ευρύτερης δικογραφίας που περιήλθε στην κατοχή και εξετάστηκε από τη BILD — η οποία, όπως και το POLITICO, ανήκει στο Axel Springer Global Reporters Network.

Ακολουθεί το ρεπορτά του Politico:

Η αστυνομία και οι τελωνειακοί περίμεναν για ώρες, σταθμευμένοι έξω από το ξενοδοχείο Radisson Blu Senator στην βόρεια γερμανική πόλη Λύμπεκ, παρακολουθώντας την είσοδο.

Μέσα, ο Νικήτα Σ. — ένας 39χρονος επιχειρηματίας που οι αρχές υποπτεύονταν ότι διαχειριζόταν μια επιχείρηση λαθρεμπορίου η οποία τροφοδοτούσε τη ρωσική στρατιωτική βιομηχανία με ευρωπαϊκή τεχνολογία — δεν γνώριζε ότι απολάμβανε την τελευταία νύχτα ελευθερίας.

Λίγο μετά τις 6 το πρωί, οι αστυνομικοί συνελαβαν τον Νικήτα Σ., μαζί και τη σύντροφό του, η οποία αφέθηκε λίγο αργότερα.

Μέσα σε λίγες ώρες, οι αρχές κατέσχεσαν έγγραφα, τα οποία θεωρούν ότι αποκαλύπτουν ένα πολύπλοκο σύστημα που παραβίαζε τον γερμανικό Νόμο Εξωτερικού Εμπορίου, παρακάμπτοντας τις δυτικές κυρώσεις και διοχετεύοντας τεχνολογία διπλής χρήσης στη Ρωσία, η οποία θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί από το Κρεμλίνο για τον πόλεμο κατά της Ουκρανίας.

Η σύλληψη αποτέλεσε την κορύφωση μιας τετραετούς έρευνας για το πώς ο Νικήτα Σ. φέρεται να μετέτρεψε μια εμπορική εταιρεία με έδρα το Λύμπεκ σε έναν μηχανισμό προμηθειών ελεγχόμενο από τη Μόσχα.

Το υλικό που κατασχέθηκε εκείνο το πρωί αποτελεί μέρος μιας ευρύτερης δικογραφίας που αποκτήθηκε και εξετάστηκε από την BILD — η οποία, όπως και το POLITICO, ανήκει στο Axel Springer Global Reporters Network.

Η υπόθεση αποκαλύπτει μια επίμονη αδυναμία των δυτικών κυρώσεων, πως κρίσιμα εξαρτήματα μπορούν ακόμη να αγοραστούν στην Ευρώπη, να κρυφτούν πίσω από τυπικά εμπορικά έγγραφα και να επαναδρομολογηθούν μέσω άλλων χωρών πριν φτάσουν στους τελικούς χρήστες στη Ρωσία.

Οι δικηγόροι που εκπροσωπούν τον Νικήτα Σ., ο οποίος βρίσκεται υπό κράτηση ενώ οι εισαγγελείς συγκεντρώνουν στοιχεία για απαγγελία κατηγοριών, δεν απάντησαν σε αίτημα για σχόλιο.

Παιχνίδι «σκιών»

Σύμφωνα με τον ανακριτικό φάκελο που συνέταξε η γερμανική εισαγγελία, ο Νικήτα Σ. βρισκόταν στο κέντρο ενός συστήματος που ξεκίνησε ως μια συμβατική εμπορική επιχείρηση, η οποία μετά την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία, εξελίχθηκε σε ένα ευρωπαϊκό βραχίονα προμηθειών για τη Μόσχα.

Στα χαρτιά, η επιχείρηση περιστρεφόταν γύρω από την Global Trade, μια μεσαίου μεγέθους εμπορική εταιρεία με έδρα το Λύμπεκ. Πριν τον πόλεμο, η εταιρεία εξήγαγε απευθείας στη Ρωσία., όμως, αφού οι δυτικές κυρώσεις αυστηροποιήθηκαν, το επιχειρηματικό της μοντέλο άλλαξε.

Οι απευθείας αποστολές αντικαταστάθηκαν από μια πιο περίπλοκη δομή, σχεδιασμένη να αποκρύπτει τους τελικούς αποδέκτες στη Ρωσία.

Στην κορυφή της δομής βρισκόταν μια ρωσική εταιρεία γνωστή ως Kolovrat, η οποία λειτουργούσε επίσης με την ονομασία Siderius.

Η εταιρεία έχει δεχθεί κυρώσεις από τις ΗΠΑ για δραστηριότητα στον ρωσικό μεταποιητικό τομέα. Στους φακέλους, οι γερμανοί ερευνητές την περιγράφουν ως κάτι περισσότερο από πελάτη, υποστηρίζουν ότι αποτελούσε τον επιχειρησιακό πυρήνα ενός δικτύου προμηθειών που τροφοδοτούσε τη ρωσική βιομηχανία, συμπεριλαμβανομένων στοιχείων συνδεδεμένων με την αμυντική βιομηχανία.

Ο Νικήτα Σ. έγινε διευθύνων σύμβουλος της Global Trade στο τέλος Μαρτίου 2022, λίγες εβδομάδες μετά την έναρξη του πολέμου στην Ουκρανία. Οι ερευνητές τον περιγράφουν ως τον «συνδετικό κρίκο» μεταξύ της γερμανικής εταιρείας και των ρωσικών ελεγκτών της.

Σύμφωνα με την έρευνα, ο ίδιος εργαζόταν επίσης απευθείας για την Kolovrat στη Μόσχα, ένας διπλός ρόλος που του επέτρεπε να συντονίζει παραγγελίες, πληρωμές και αποστολές, διατηρώντας παράλληλα την εικόνα μιας νόμιμης ευρωπαϊκής επιχείρησης.

Οι φάκελοι δείχνουν ότι η ρωσική πλευρά δεν λειτουργούσε απλώς ως πελάτης από απόσταση. Υπάλληλοι της Kolovrat φαίνεται ότι είχαν λογαριασμούς email της Global Trade και παρίσταναν τους Γερμανούς εργαζομένους, χρησιμοποιώντας ψευδώνυμα για να επικοινωνούν με προμηθευτές, να ζητούν προσφορές και να τοποθετούν παραγγελίες σε όλη την Ευρώπη. Για τους προμηθευτές, οι συναλλαγές έμοιαζαν να προέρχονται από γερμανική εταιρεία. Στην πραγματικότητα, σύμφωνα με τους φακέλους, η Μόσχα λειτουργούσε την επιχείρηση εκ των έσω.

Τα προϊόντα ήταν επί το πλείστον καθημερινά.

Περιλάμβαναν ηλεκτρονικά εξαρτήματα, αισθητήρες, μετατροπείς, ρουλεμάν, μηχανικά εξαρτήματα, παλμογράφους και άλλο εξοπλισμό μέτρησης.

Μεμονωμένα, πολλά δεν θα προκαλούσαν υποψίες. Όμως οι ερευνητές αναφέρουν ότι πολλά ήταν αγαθά διπλής χρήσης — προϊόντα που μπορούν επίσης να χρησιμοποιηθούν σε στρατιωτικά συστήματα. Σε αρκετές περιπτώσεις, τα φορτία εντοπίστηκαν να καταλήγουν σε πελάτες στη Ρωσία που συνδέονταν με την άμυνα ή την πυρηνική έρευνα.

Εξωτερικές υποθέσεις

Καθώς οι δυτικές κυρώσεις δυσκόλεψαν τις άμεσες εξαγωγές προς τη Ρωσία, τα έγγραφα δείχνουν πώς το δίκτυο άρχισε να δρομολογεί αποστολές μέσω άλλων χωρών, συχνά της Τουρκίας, πριν αυτές προωθηθούν στη Ρωσία. Σύμφωνα με τους φακέλους, το κενό μεταξύ εξαγωγής από την ΕΕ και εισαγωγής στη Ρωσία ήταν συχνά μόλις πέντε έως δέκα ημέρες.

Μια τουρκική εταιρεία, η MR Global, φέρεται να έπαιζε κεντρικό ρόλο ως επίσημος παραλήπτης, λειτουργώντας όμως στην πράξη ως κόμβος διέλευσης. Γερμανικές εταιρείες-βιτρίνες συνέβαλαν επίσης στην απόκρυψη της δραστηριότητας. Μία από αυτές, η ER Industriebedarf GmbH, διοικούνταν τυπικά από τον Ευγένιο Ρ., έναν Ρώσο υπήκοο που μιλούσε κακά γερμανικά.

Ορισμένες από τις εταιρείες δεν είχαν πραγματικό προσωπικό, ενώ άλλες μοιράζονταν γραφεία ή αποθήκες με την Global Trade.

Οι εσωτερικές επικοινωνίες είναι αποκαλυπτικές.

Σε ένα μήνυμα, ο Νικήτα Σ. υπενθύμιζε σε συνεργάτη: «Κάν’ το να φαίνεται καθαρό. Καμία αναφορά στη Ρωσία πουθενά». Σε άλλο: «Αφαίρεσε όλα τα έγγραφα από τα κουτιά πριν την αποστολή». Και σε ένα τρίτο, σχετικά με τη δρομολόγηση: «Χρειαζόμαστε διαφορετικό παραλήπτη, η Τουρκία λειτουργεί».

Inside job

Για χρόνια, το δίκτυο λειτουργούσε σε μεγάλο βαθμό χωρίς να εντοπιστεί.

Σύμφωνα με τους φακέλους, η η γερμανική υπηρεσία εξωτερικών πληροφοριών BND απέκτησε πρόσβαση σε εσωτερικό υλικό της Kolovrat, της ρωσικής εταιρείας που ήλεγχε το δίκτυο προμηθειών από τη Μόσχα.

Η πηγή των πληροφοριών δεν κατονομάζεται και ο ακριβής τρόπος πρόσβασης δεν περιγράφεται.

Αυτές οι πληροφορίες επέτρεψαν στους ερευνητές να παρακολουθήσουν τις συναλλαγές. Σε μία περίπτωση, εντόπισαν αγαθά που παραγγέλθηκαν μέσω της Global Trade στη Γερμανία, πληρώθηκαν μέσω μεσαζόντων, στάλθηκαν στην Τουρκία και στη συνέχεια παραδόθηκαν στη Ρωσία. Σε άλλη περίπτωση προϊόντα κατέληξαν στο VNIIA, το Πανρωσικό Ινστιτούτο Αυτοματισμών, ένα ερευνητικό ίδρυμα συνδεδεμένο με το ρωσικό πυρηνικό πρόγραμμα.

Οι επικοινωνίες ήταν συχνά λακωνικές. «Στείλε επιβεβαίωση όταν φτάσουν τα προϊόντα», έλεγε ένα μήνυμα. «Πληρωμή σε δόσεις — το υπόλοιπο μετά την παράδοση», έλεγε ένα άλλο. Ένα τρίτο έδινε εντολή: «Χρησιμοποίησε τον ίδιο αριθμό αναφοράς».

Οι ερευνητές λένε ότι αυτά τα μηνύματα ταίριαζαν με χρηματοροές, τελωνειακά δεδομένα και ρωσικά στοιχεία εισαγωγών.

Όμως η πληροφορία από μόνη της δεν ήταν αρκετή. Επειδή τα υλικά της BND δεν μπορούν αυτόματα να χρησιμοποιηθούν σε ποινικές διαδικασίες, η υπηρεσία παρέδωσε επίσημα τα ευρήματά της σε εισαγγελείς και τελωνειακές αρχές.

Στη συνέχεια, οι αρχές άρχισαν να αντιστοιχίζουν ευρωπαϊκά αρχεία εξαγωγών με ρωσικά αρχεία εισαγωγών, εντοπίζοντας τα ίδια προϊόντα και στις δύο πλευρές της διαδρομής. Παρακολούθησαν πληρωμές μέσω ενδιάμεσων εταιρειών, χαρτογράφησαν τους ρόλους της Global Trade, της Kolovrat, των τουρκικών εταιρειών διέλευσης και των γερμανικών βιτρινών. Και παρακολουθούσαν τις μετακινήσεις του Νικήτα Σ. μεταξύ Μόσχας και Γερμανίας.

Η παρακολούθηση έδειξε ότι ο Νικήτα Σ. περνούσε λίγο χρόνο στο Λύμπεκ, συχνά μένοντας σε ξενοδοχεία κατά τις σύντομες επισκέψεις του στη Γερμανία. Όταν επέστρεψε στις αρχές του 2026, οι αρχές αποφάσισαν να κινηθούν.

Αρκετοί ύποπτοι βρίσκονται πλέον υπό κράτηση, ενώ οι αρχές συγκεντρώνουν στοιχεία για απαγγελία κατηγοριών, μεταξύ αυτών ο Νικήτα Σ., ο Ευγένιος Ρ., ο Ντάνιελ Α. και ένας άνδρας με το όνομα Μπόρις Μ., τον οποίο οι εισαγγελείς θεωρούν βασικό πρόσωπο της υπόθεσης.

Παρότι ο Μπόρις Μ. αντικαταστάθηκε τυπικά ως διευθύνων σύμβουλος της Global Trade το 2022, οι ερευνητές αναφέρουν στους φακέλους ότι παρέμενε ενεργός και εξακολουθούσε να εμφανίζεται ως επαφή σε τελωνειακά έγγραφα.

Τα στοιχεία δείχνουν ότι δεν επρόκειτο για μεμονωμένο σχέδιο, αλλά για μέρος ενός ευρύτερου μηχανισμού που στόχευε να συνεχίσει τη ροή κρίσιμης τεχνολογίας προς τη Ρωσία παρά τις δυτικές κυρώσεις.

ieidiseis.gr

Ακολουθήστε το HappenedNow.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις

Διαβάστε ολες τις ειδήσεις μας στο Facebook Group και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις