Τουρκία: Γιατί αυξάνεται η παρουσία αξιωματούχων του Ισραήλ στα ελληνικά ΜΜΕ

Το Ισραήλ δεν διστάζει να αντιμετωπίσει την Τουρκία στη Συρία. Τα τελευταία δύο χρόνια, εργάζεται αθόρυβα αλλά συστηματικά για να ανοίξει ένα δεύτερο μέτωπο, γράφει στον Independent Türkçe ο τούρκος στρατηγικός αναλυτής Osman Gazi Kandemir (φωτογραφία αρχείου, επάνω, από AA).

Το πεδίο μάχης για αυτό το μέτωπο είναι το Αιγαίο και η Ανατολική Μεσόγειος, και το όργανο είναι η ελληνική κοινή γνώμη.

«Το εντυπωσιακό είναι ο θάλαμος ηχούς που έχει δημιουργηθεί μεταξύ των μέσων ενημέρωσης των δύο χωρών»

Η προβολή ισραηλινών διπλωματών και αναλυτών από τη γραφειοκρατία των μυστικών υπηρεσιών και της άμυνας έχει αυξηθεί σημαντικά στα ελληνικά τηλεοπτικά κανάλια και στα έντυπα.

Οι συστηματικές συνεντεύξεις που έδωσε ο πρώην ισραηλινός πρεσβευτής Νόαμ Κατζ κατά τη διάρκεια της θητείας του ήταν κεντρικής σημασίας σε αυτήν την προσπάθεια. Η αφήγηση είναι πάντα η ίδια:

Η Τουρκία αποτελεί την πηγή της περιφερειακής αστάθειας, η ανεξάρτητη εξωτερική πολιτική της Αγκυρας είναι ένας νεοοθωμανικός αναθεωρητισμός και το τρίο Αθήνας, Τελ Αβίβ και Λευκωσίας η μόνη δύναμη εξισορρόπησης στην περιοχή εκ μέρους της Δύσης.

Αυτή η αφήγηση εμπλουτίζεται περαιτέρω από τον μύθο δύο δημοκρατικών κοινωνιών που μοιράζονται μια μεσογειακή ταυτότητα από την αρχαιότητα.

Το εντυπωσιακό σ’ αυτήν την περίπτωση είναι ο θάλαμος ηχούς που έχει δημιουργηθεί μεταξύ των μέσων ενημέρωσης των δύο χωρών.

Ενα ρεπορτάζ στο Maariv, το Ynet ή το Channel 12 που χαρακτηρίζει την αγορά ή το πρόγραμμα πυραύλων Eurofighter της Τουρκίας ως απειλή, μέσα σε λίγες ώρες, μεταδίδεται από τον ελληνικό τύπο με τον τίτλο «Το Ισραήλ ανακηρύσσει την Τουρκία κύριο εχθρό του».

Ισχύει και το αντίστροφο. Υποθετικά σενάρια που δημοσιεύονται σε ελληνικούς ιστότοπους άμυνας, με στόχο τουρκικές στρατιωτικές εγκαταστάσεις στη «Βόρεια Κύπρο» σε μια πιθανή σύγκρουση, αναφέρονται στον ισραηλινό τύπο.

Ετσι, η προσδοκία σύγκρουσης τροφοδοτείται ταυτόχρονα και στις δύο κοινωνίες.

Γιατί τώρα;

Μετά τις 7 Οκτωβρίου 2023, οι διπλωματικοί και εμπορικοί δίαυλοι μεταξύ Αγκυρας και Τελ Αβίβ ουσιαστικά διακόπηκαν. Η απώλεια νομιμότητας στη δυτική κοινή γνώμη που προκλήθηκε από τις επιχειρήσεις στη Γάζα ώθησε το Ισραήλ να αναζητήσει νέους εταίρους και νέες αγορές στην περιοχή.

Το συγκεκριμένο αποτέλεσμα αυτής της αναζήτησης ήταν η συμφωνία «Ασπίδα του Αχιλλέα», που υπογράφηκε στο Τελ Αβίβ τον Αύγουστο του 2026, αξίας περίπου 3 δισεκατομμυρίων ευρώ.

Αυτό το πολυεπίπεδο δίκτυο αεροπορικής και πυραυλικής άμυνας, που αποτελείται από τα συστήματα David’s Sling, Barak MX και SPYDER, έχει σχεδιαστεί για να αναπτυχθεί στα νησιά του Ανατολικού Αιγαίου και στη Δυτική Θράκη.

Το κέντρο εκπαίδευσης πιλότων της Καλαμάτας, το οποίο λειτουργεί η Elbit Systems, εκπαιδεύει έλληνες πιλότους σύμφωνα με το ισραηλινό δόγμα.

Ωστόσο, υπάρχει και μια αθέατη πλευρά σε αυτήν τη συνεργασία. Το Ισραήλ δεν παραδίδει το λογισμικό διοίκησης και τους πηγαίους κώδικες των συστημάτων στην Αθήνα.

Αυτή η κατάσταση έχει προκαλέσει κριτική για την ελληνική εξωτερική πολιτική, που κατηγορείται ότι έχει υποθηκεύσει τις κυρίαρχες αμυντικές δυνατότητες σε μια ξένη χώρα.

Ακόμη και ερευνητές στο INSS, ένα κορυφαίο ισραηλινό think tank, γράφουν ανοιχτά ότι η σχέση μεταξύ των δύο χωρών δεν συνιστά μια συμμαχία που περιλαμβάνει αμοιβαίες υποχρεώσεις στρατιωτικής βοήθειας.

Κατά την άποψη του τούρκου αναλυτή, η πραγματική λειτουργία της προπαγάνδας επιχειρεί ακριβώς να καλύψει αυτό το κενό.

Η «Ασπίδα του Αχιλλέα» σε γράφημα του ΥΠΕΘΑ

Το Τελ Αβίβ δεν έχει καμία πρόθεση να πολεμήσει για την Ελλάδα. Ωστόσο, η χρήση της Ελλάδας ως πρώτης γραμμής εναντίον της Τουρκίας εξυπηρετεί τους σκοπούς του.

Διμέτωπη μάχη

Η ελληνική κοινωνία δεν έχει παραδοθεί εντελώς σε αυτό το σενάριο. Οι δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι οι κεντροδεξιοί ψηφοφόροι υποστηρίζουν τη στρατιωτική συνεργασία με το Ισραήλ ως αναγκαιότητα ασφαλείας, ενώ η αριστερή και κεντροαριστερή βάση αντιτίθεται σθεναρά στην περιφερειακή πολιτική του Ισραήλ.

Η αποτροπή της φόρτωσης εμπορευματοκιβωτίων που μετέφεραν πυρομαχικά στο Ισραήλ από τους εργαζόμενους στο λιμάνι του Πειραιά και η σκληρή απάντηση που έδωσε ο δήμαρχος Αθηναίων Χάρης Δούκας στον Ισραηλινό πρέσβη ήταν θεσμικές εκδηλώσεις αυτής της αντίστασης.

Η κατάσταση από την οπτική γωνία της Τουρκίας είναι η εξής: Το Ισραήλ σύρει την Αγκυρα σε μια διμέτωπη διαμάχη. Στον νότο, προσπαθεί να περιορίσει τη στρατιωτική παρουσία της Τουρκίας στο συριακό θέατρο.

Στα δυτικά, χτίζει μια ζώνη ανάσχεσης μέσω της Ελλάδας και της «Νότιας Κύπρου». Η εκτίμηση του υπουργού Εξωτερικών Χακάν Φιντάν ότι το Ισραήλ επιδιώκει να φτιάξει έναν νέο εχθρό μετά τη Γάζα δείχνει ότι αυτά τα δύο μέτωπα πρέπει να διαβαστούν μαζί.

Μπορεί η Τουρκία να προετοιμαστεί για δύο μέτωπα ταυτόχρονα; Αυτό το ερώτημα δεν είναι καινούργιο.

Το 1994, ο συνταξιούχος πρέσβης Şükrü Elekdağ πρότεινε τη «στρατηγική πολέμου 2,5», υποστηρίζοντας ότι η Τουρκία πρέπει να είναι προετοιμασμένη για δύο πολέμους πλήρους κλίμακας με την Ελλάδα και τη Συρία, και έναν μερικό πόλεμο με το PKK εντός της χώρας.

Η εμπειρία εκείνης της περιόδου είναι διδακτική. Η αποφασιστικότητα της Τουρκίας οδήγησε στο κλείσιμο του συριακού μετώπου με τη Συμφωνία των Αδάνων το 1998.

Η πολιτική αποτροπή

Ενα χρόνο αργότερα, οι σεισμοί του 1999 άνοιξαν την πόρτα για μια άμβλυνση των σχέσεων στο Αιγαίο. Η προετοιμασία παρήγαγε αποτροπή και η αποτροπή άνοιξε τον δρόμο για διπλωματία.

Σήμερα, οι δυνατότητες της Τουρκίας είναι ασύγκριτες με εκείνες της δεκαετίας του 1990. Τα εγχώρια μη επανδρωμένα συστήματα, η αρχιτεκτονική αεράμυνας Steel Dome και η ανάπτυξη πυραυλικών δυνατοτήτων καθιστούν δυνατή μια προετοιμασία δύο μετώπων.

Ωστόσο, η πραγματική στρατηγική δεν πρέπει να είναι η ταυτόχρονη αντιμετώπιση και των δύο μετώπων, αλλά η πολιτική αποτροπή του ανοίγματος ενός δεύτερου μετώπου.

Η δήλωση της Αθήνας ότι η σχέση της με το Ισραήλ δεν θα αντικαταστήσει το πλαίσιο του ΝΑΤΟ και της ΕΕ, και η συνεχιζόμενη προσήλωσή της στη «Θετική Ατζέντα» που ξεκίνησε μετά τους σεισμούς του 2023, αποτελεί σημαντικό δείκτη από αυτήν την άποψη.

Συμπερασματικά, το Ισραήλ επιχειρεί να συνδέσει τις ιστορικές ανησυχίες του ελληνικού λαού για την ασφάλεια με τους δικούς του στρατηγικούς υπολογισμούς.

Η απάντηση της Αγκυρας πρέπει επίσης να είναι διττή. Αφενός, να συνεχίσει τις στρατιωτικές προετοιμασίες, και αφετέρου, να αναπτύξει μια επικοινωνιακή στρατηγική που να απευθύνεται άμεσα στο ελληνικό κοινό.

Τα ζητήματα μεταξύ των δύο πλευρών του Αιγαίου μπορούν να επιλυθούν στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων.

Ενα σενάριο που γράφεται από τρίτο μέρος, ωστόσο, βασίζεται στην ανατροπή αυτού του τραπεζιού.

in.gr